Vị trí đặc biệt của Sergiy Kyslytsya trong ngoại giao và đàm phán

Sergiy Olehovych Kyslytsya hiện là Phó trưởng văn phòng Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy và từng là đại sứ Ukraine tại Liên Hợp Quốc vào thời điểm Nga bắt đầu chiến dịch xâm lược toàn diện Ukraine ngày 24/2/2022. Khi cuộc chiến nổ ra, quan hệ ngoại giao giữa Kyiv và Moscow lập tức bị cắt đứt, khiến Kyslytsya trở thành đại diện ngoại giao duy nhất của Ukraine còn tiếp xúc trực tiếp với người đồng nghiệp Nga, Vasily Nebenzya, tại LHQ. Ông không ngần ngại chỉ trích Nga ngay tại phiên họp khẩn sau khi chiến tranh bùng phát, khẳng định về sự trừng phạt nghiêm khắc dành cho tội phạm chiến tranh.

Kyslytsya cho biết, do các đại sứ Ukraine khác trên thế giới không còn trao đổi với phía Nga, ông là người duy nhất giữ được sự kiểm soát cảm xúc trong các cuộc tiếp xúc này, kinh nghiệm này sau đó giúp ông trở thành thành viên chủ chốt trong đội đàm phán hòa bình của Ukraine kể từ năm 2025.

Đàm phán vẫn diễn ra dù ngừng trệ chính thức

Mặc dù các cuộc đàm phán chính thức do Mỹ làm trung gian đã bị đình trệ trong năm nay, do Mỹ chuyển trọng tâm sang cuộc chiến với Iran, song Ukraine vẫn duy trì đối thoại với các đặc phái viên Mỹ và thỉnh thoảng với đại diện Nga. Sergiy Kyslytsya nhấn mạnh các cuộc trao đổi này vẫn diễn ra tích cực, phản ánh cố gắng giữ kênh ngoại giao mở bất chấp tình hình đang rất căng thẳng.

Khi được hỏi về quan điểm của Kyiv về lệnh ngừng bắn, ông khẳng định nước này muốn đóng băng chiến sự dọc theo tuyến ranh giới hiện nay, song không chấp nhận việc thừa nhận bất cứ vùng lãnh thổ Ukraine nào bị Nga chiếm đóng là thuộc về Nga một cách hợp pháp hay trên thực tế.

Yêu cầu phi thực tế và sự bế tắc trong đàm phán

Kyslytsya cho hay Kremlin vẫn đưa ra những đòi hỏi không thực tế, trong đó có đề xuất “3+2” hay “công thức Anchorage”, một khuôn khổ được cho là do Mỹ hậu thuẫn hình thành sau hội nghị thượng đỉnh năm 2025 ở Alaska giữa Tổng thống Trump và Tổng thống Putin. Theo sáng kiến này, Nga thúc đẩy được công nhận các tuyên bố chủ quyền của mình đối với năm khu vực của Ukraine, trong đó có ba khu vực bị Nga chiếm đóng hoàn toàn và hai khu vực bị chiếm một phần.

Advertisement300 × 250

Đặc biệt, nhà lãnh đạo Nga dường như ám ảnh việc kiểm soát toàn bộ vùng Donetsk, phần 15-20% lãnh thổ vẫn chưa hoàn toàn thuộc quyền kiểm soát của Nga, và duy trì thông tin với phía Mỹ rằng trong vài tháng tới họ sẽ chiếm trọn khu vực này.

Chiến tranh hiện đại và ưu thế của Ukraine

Kyslytsya nhấn mạnh chiến tranh hiện nay không đơn thuần là giao tranh bộ binh hay pháo binh thông thường mà là cuộc chiến với các phương tiện công nghệ của thế kỷ 21. Ukraine đang tận dụng các loại máy bay không người lái tấn công tầm xa nhằm phá hủy các cơ sở dầu khí của Nga, gây thiếu hụt nhiên liệu và làm suy yếu khả năng chiến tranh của Moscow.

Quân đội Nga không còn tạo ra bước tiến đáng kể trên chiến trường, điều này rõ ràng không chỉ với người Ukraine mà cả các đối tác và đồng minh Mỹ. Việc Tổng thống Trump ca ngợi tinh thần chiến đấu của quân đội Ukraine tại hội nghị NATO ở Ankara hồi tháng trước càng củng cố nhận định này.

Khả năng đối thoại trực tiếp giữa lãnh đạo Ukraine và Nga

Trong bối cảnh chiến sự căng thẳng, Tổng thống Zelenskyy đã gửi thư ngỏ mời Tổng thống Putin đối thoại trực tiếp nhằm đàm phán giải pháp ngừng chiến. Kyslytsya cho rằng quyết định tiếp tục hay chấm dứt cuộc chiến chỉ thuộc về một người duy nhất tại Nga. Ông nhận định khả năng hai nhà lãnh đạo sẽ gặp mặt trong năm nay nói chung là có thể xảy ra và có thể mở ra bước đột phá mang tính quyết định.

Dù trước đó Putin từ chối đề xuất gặp mặt, Kyslytsya tin rằng tình hình trên chiến trường đang làm thay đổi lập trường của Nga. Với các đòn tấn công tầm xa liên tục giáng xuống các mục tiêu trọng yếu, Nga sẽ ngày càng ít lựa chọn ngoài việc ngồi vào bàn đàm phán để chấm dứt xung đột. Theo ông, ngay cả Putin cũng nhận ra Ukraine đang nắm giữ mọi lợi thế hiện nay.