Tổng quan dự án và phát hiện sai phạm

Dự án xây dựng Nhà ga thứ ba tại sân bay quốc tế Hazrat Shahjalal, Bangladesh, được triển khai từ năm 2019 dưới chính quyền đảng Awami League cũ, là một trong những dự án hạ tầng lớn nhất nước với tổng kinh phí khoảng 21.300 tỷ đồng, trong đó Bangladesh góp 5.000 tỷ đồng, phần còn lại do Cơ quan hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA) tài trợ. Đơn vị thi công chính là Aviation Dhaka Consortium (ADC).

Kiểm toán nhà nước Bangladesh đã tiến hành đánh giá và chỉ ra hàng loạt sai phạm tài chính trong dự án. Tổng thiệt hại tính đến nay lên đến 4.469 tỷ 931 triệu 766 đồng Bangladesh (tương đương khoảng hơn 4.400 tỷ đồng), bao gồm các khoản chi không đúng quy định, thanh toán ngoài hợp đồng, thiếu bồi thường khi nhà thầu chậm tiến độ, và nhiều vấn đề khác liên quan đến quản lý và kiểm soát tài chính dự án.

Chi tiết các khoản chi sai và thiếu bồi thường

Theo báo cáo kiểm toán, có gần 2.000 tỷ đồng đã được chi trả cho nhà thầu mà không có sự chấp thuận hợp lệ từ các cơ quan có thẩm quyền, với sai phạm vượt thẩm quyền và không tuân thủ hợp đồng quốc tế. Trong dự án còn có tình trạng chi trả tiền vượt hợp đồng cho nhà thầu với các khoản ngoài hợp đồng như viện phí, chi phí đi lại nhưng không có trong hợp đồng.

Một ví dụ đáng chú ý là việc thay đổi kết cấu ống dẫn từ ceramic sang bê tông, làm tăng chi phí hợp đồng nhưng lại thanh toán cho nhà thầu khoản chi phí giả định ‘giảm chi phí’, gây thất thoát lên tới hơn 70 tỷ đồng. Ngoài ra, việc vận chuyển đất đào đào mặt bằng không đúng địa điểm theo hợp đồng cũng được tính chi phí vượt lên hơn 83 tỷ đồng, dù thực tế địa điểm vận chuyển gần hơn nhiều.