Cải cách hệ thống y tế định hướng phát triển toàn diện
Chương trình cải cách y tế toàn diện tại Nigeria được khởi động chính thức từ ngày 12/12/2023 với sáng kiến Nigeria Health Sector Renewal Investment Initiative (NHSRII) của Tổng thống Bola Ahmed Tinubu, nằm trong khuôn khổ Renewed Hope Agenda. Sự kiện này đánh dấu sự đồng thuận của chính phủ liên bang, 36 bang và Liên bang Thủ đô cùng các đối tác phát triển thông qua Health Renewal Compact. Thay cho các can thiệp rời rạc trước đây, chương trình áp dụng phương pháp tiếp cận toàn ngành (Sector-Wide Approach - SWAp), với kế hoạch chung, ưu tiên đồng bộ và trách nhiệm giải trình cao hơn dưới sự điều phối của Bộ trưởng Y tế và Phúc lợi Xã hội, Giáo sư Muhammad Ali Pate.
Khác biệt quan trọng của cải cách là chuyển hóa hệ thống y tế từ tình trạng phân mảnh sang một thị trường có tổ chức, tạo môi trường thuận lợi thu hút đầu tư lâu dài nhờ vào nguồn cầu ổn định, tài chính được dự đoán và hệ thống tổ chức vững chắc. Hơn 6 triệu người dân Nigeria đã tham gia bảo hiểm y tế có tổ chức, làm tăng quy mô thị trường dịch vụ y tế và hàng hóa thiết yếu. Hơn 4.100 trung tâm y tế cơ sở được phục hồi, trong đó hơn 3.100 đã hoàn tất, cùng với cải cách Quỹ Hỗ trợ Cơ bản Y tế giúp tài chính ổn định hơn cho tuyến đầu chăm sóc sức khỏe.
Dòng vốn đầu tư theo tín nhiệm thị trường và nỗ lực tạo chuỗi cung ứng vững bền
Nhờ các chính sách đồng bộ, thị trường y tế Nigeria trở nên hấp dẫn hơn với nhà đầu tư. Sáng kiến Chủ tịch để Khai thác Chuỗi Giá trị Y tế (PVAC) cùng với lệnh hành pháp thúc đẩy sản xuất trong nước và các cải cách liên quan đến mua sắm, quản lý đã tháo gỡ nhiều rào cản cơ cấu, giúp kích thích đầu tư dài hạn trị giá hơn 5 tỷ USD trong lĩnh vực dược phẩm, vaccine, chẩn đoán, oxy y tế và thiết bị y tế.
Các nguồn vốn hỗ trợ như quỹ 1 tỷ USD từ Ngân hàng Xuất nhập khẩu Châu Phi (Afreximbank), hợp tác với Ngân hàng Đầu tư Châu Âu, Ngân hàng Công nghiệp Nigeria và các đối tác khác giúp tiếp cận nguồn vốn dài hạn. Sự hợp tác giữa các nhà sản xuất trong nước và quốc tế mở rộng sản xuất địa phương, đẩy nhanh chuyển giao công nghệ và nâng cao năng lực công nghiệp. Điều này không chỉ cho thấy niềm tin vào các dự án riêng rẽ mà còn khẳng định sự tín nhiệm về định hướng và tính bền vững của cải cách y tế tại Nigeria.
Xây dựng năng lực sản xuất trong nước và thúc đẩy chuỗi giá trị khu vực
Trước đây, Nigeria phụ thuộc mạnh mẽ vào nhập khẩu thuốc men, vaccine và thiết bị y tế, khiến nước này chịu tác động lớn khi chuỗi cung ứng toàn cầu bị gián đoạn. Cải cách hiện nay nhằm xây dựng mô hình sản xuất nội địa đa dạng, không chỉ đáp ứng thị trường trong nước mà còn bước đầu mở rộng tham gia chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu.
Lệnh hành pháp về thúc đẩy sản xuất trong nước, chính sách mua sắm tập trung qua Medipool và quan hệ đối tác chiến lược với nhà sản xuất đều hướng tới việc tăng tỷ lệ sản xuất trong nước. Ngay cả các doanh nghiệp từng coi Nigeria là thị trường nhập khẩu cũng đang đầu tư các dây chuyền sản xuất, lắp ráp và hợp tác kỹ thuật tại địa phương. Các nhà sản xuất nội địa cũng mở rộng quy mô hoạt động nhằm đáp ứng thị trường có triển vọng dài hạn rõ ràng hơn.
Việc tăng cường sản xuất trong nước không chỉ dừng lại ở nhà máy mà còn hỗ trợ phát triển chuỗi cung ứng, thúc đẩy doanh nghiệp nội địa, tạo công ăn việc làm kỹ thuật cao và giữ lại giá trị gia tăng trong nền kinh tế quốc gia. Điều này góp phần củng cố cơ sở công nghiệp, nâng cao năng lực quản lý và tạo nền tảng cho Nigeria cạnh tranh trong các chuỗi giá trị về y tế trên phạm vi châu Phi và toàn cầu.
Đầu tư vào nguồn nhân lực y tế - tài sản kinh tế trọng yếu
Chất lượng ngành y tế và công nghiệp phụ thuộc lớn vào đội ngũ nhân lực chuyên môn cao gồm y bác sĩ, dược sĩ, kỹ thuật viên phòng thí nghiệm và các chuyên gia khác. Cải cách coi đầu tư nhân lực y tế vừa là nghĩa vụ xã hội vừa là chiến lược phát triển năng lực sản xuất. Tính đến nay đã có hơn 78.000 nhân viên y tế tuyến đầu được đào tạo lại, mục tiêu đặt ra là 120.000 người. Việc tuyển dụng tăng cường tại các cơ sở y tế tuyến cao và chương trình Huấn luyện Quốc gia y tế hiện đang chuẩn bị đội ngũ lãnh đạo công trong toàn quốc.
Bên cạnh đó, chính sách cải cách còn điều chỉnh phù hợp với xu hướng di chuyển lao động y tế toàn cầu, không chỉ xem đây là thách thức giữ chân mà còn là đặc điểm cấu trúc của thị trường lao động liên kết toàn cầu, từ đó áp dụng các giải pháp tăng cường đào tạo, cải thiện điều kiện làm việc, phát triển lộ trình nghề nghiệp và thúc đẩy tuyển dụng quốc tế có đạo đức.
Đầu tư này không chỉ nâng cao năng xuất ngành y tế mà còn hỗ trợ nghiên cứu khoa học, phát triển ngành công nghiệp sản xuất và tạo ra lực lượng lao động kỹ thuật cao cho nhiều lĩnh vực khác, cũng như giúp Nigeria gia tăng sức cạnh tranh trong các thị trường dịch vụ, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo khu vực và quốc tế.
Phát triển năng lực khoa học và thể chế cho tương lai bền vững
Phát triển công nghiệp bền vững đòi hỏi không chỉ đầu tư vốn mà còn năng lực khoa học, quản lý và thể chế hiệu quả để thiết kế, thử nghiệm, kiểm định và cải tiến liên tục sản phẩm. Các quốc gia dẫn đầu ngành y tế toàn cầu thành công không chỉ bởi sản xuất nhiều mà còn nhờ xây dựng hệ thống khoa học và quản lý vững chắc đảm bảo đổi mới sáng tạo dài hạn.
Điều này đang được chương trình cải cách Nigeria chú trọng nhằm nâng cao năng lực khoa học, quản lý và các thể chế ngành y tế, tạo nền tảng phát triển sáng tạo lâu dài cho quốc gia.
Như vậy, cải cách y tế hiện nay tại Nigeria không chỉ cải thiện chất lượng dịch vụ y tế mà còn tạo ra hiệu ứng tổng hợp tích cực đến nền kinh tế quốc dân, thúc đẩy sản xuất nội địa, đổi mới công nghệ, xây dựng nguồn nhân lực và tăng cường năng lực thể chế cho sự phát triển bền vững trong tương lai.
Những điều bổ ích rút ra từ bài viết
- Chương trình cải cách y tế của Tổng thống Bola Ahmed Tinubu xây dựng thị trường y tế có tổ chức, tăng cường bảo hiểm y tế với hơn 6 triệu người tham gia.
- Thị trường y tế Nigeria thu hút hơn 5 tỷ USD đầu tư vào sản xuất dược phẩm, vaccine, chẩn đoán và thiết bị y tế.
- Sản xuất trong nước được ưu tiên với các chính sách thúc đẩy, giảm nhập khẩu, phát triển chuỗi giá trị toàn diện.
- Đầu tư vào đào tạo và giữ chân hơn 78.000 nhân viên y tế tuyến đầu, mở rộng nguồn nhân lực chất lượng cao.
- Chương trình cải cách chú trọng phát triển năng lực khoa học và thể chế để đảm bảo đổi mới và phát triển ngành y tế bền vững.
Đăng ký bản tin QMVN
Bản tin buổi sáng mỗi ngày - chỉ những bài đáng đọc, không spam.

