Làn sóng ủng hộ lan khắp nước Pháp
Trong khi học sinh phong tỏa các trường trung học, đám đông vẫy cờ và biểu ngữ tụ họp tại Marseille, Strasbourg, Lille và nhiều thành phố khác theo lời kêu gọi của các công đoàn. Phần lớn cuộc tuần hành ở Paris diễn ra ôn hòa, nhưng cuối buổi, một số nhóm nhỏ đã xô xát với cảnh sát tại một quảng trường.
Tại Lille, bà Léa Monimart, một người trưởng thành tham gia biểu tình, cho rằng xã hội cần lắng nghe những người trẻ:
“Các em 17 tuổi, các em không hề ngây ngô, và các em biết mình đang nói gì.” — Léa Monimart
Tranh cãi về cách hành xử của cảnh sát
Hơn hai tuần tẩy chay lớp học và phong tỏa trường đã dẫn tới hơn 6.500 vụ bắt giữ, chủ yếu là trẻ vị thành niên. Việc dùng hơi cay, dùi cui và vũ khí chống bạo động với thiếu niên đang khiến nhiều phụ huynh và giáo viên bất bình.
Hôm 5/10, một nam sinh 15 tuổi mất một bàn tay trong vụ việc liên quan đến lựu đạn gây choáng của cảnh sát.
Bộ trưởng Nội vụ Laurent Nuñez khẳng định phản ứng của cảnh sát tương xứng trong “hầu hết mọi trường hợp”, cho biết đã có 715 cảnh sát bị thương và một số cuộc biểu tình biến thành bạo loạn. Thủ tướng Sébastien Lecornu lên án “bạo lực cực đoan” đe dọa trường học, cam kết điều tra mọi “sự cố” và bác bỏ cáo buộc cảnh sát phân biệt chủng tộc. Trong khi đó, nghị sĩ Aurélien Le Coq của đảng cánh tả Nước Pháp Bất khuất gọi tình trạng bạo lực là “hoàn toàn không thể chịu đựng”.
Những lớp học xuống cấp
Học sinh nêu nhiều bất bình, chủ yếu xoay quanh sự thiếu thốn nguồn lực và cơ hội tại các trường khó khăn, trái ngược với khẩu hiệu quốc gia “Tự do, Bình đẳng, Bác ái”. Những vấn đề nổi bật gồm:
- Phòng học thiếu cả bàn ghế, nóng bức vào mùa hè vì không có điều hòa, thậm chí có nơi bị chuột phá.
- Thiếu giáo viên và nhân viên, khối lượng công việc kiệt sức.
- Số giờ học bắt buộc của học sinh trung học Pháp thuộc hàng cao nhất châu Âu.
Trên một hàng rào trước cổng trường ở Paris, một tấm biển viết tay nhắn nhủ: “Các người nói người trẻ là tương lai, vậy hãy lắng nghe họ”.
Chính phủ tìm cách đối thoại
Ngày 6/10, 891 trường bị đình chỉ học toàn phần hoặc một phần. Trước cáo buộc phớt lờ người biểu tình, Bộ Giáo dục mở cổng thông tin trực tuyến để học sinh ẩn danh mô tả khó khăn và những thay đổi các em mong muốn. Thủ tướng Lecornu cũng nói chính phủ và lãnh đạo nhà trường phải lắng nghe và tìm giải pháp.
Tại trường Hélène Boucher ở quận 20 Paris, phụ huynh đứng chắn giữa học sinh và cảnh sát. Bà Suzanne Nijdam, chủ tịch liên đoàn các hội học sinh, tuyên bố phong trào sẽ tiếp tục đến khi các yêu cầu được giải quyết:
“Đây là vấn đề ưu tiên chính trị, ưu tiên cho tuổi trẻ và tương lai của đất nước chúng ta.” — Suzanne Nijdam
Khi tiếng nói của tuổi trẻ chạm đến xã hội
Những bất bình của học sinh đã chạm vào tâm trạng chung của xã hội Pháp: giá nhiên liệu tăng vọt vì cuộc chiến Iran, chi tiêu công bị siết chặt, nghèo đói và bất bình đẳng giàu nghèo gia tăng. Phong trào trở thành điểm nóng trong những ngày đầu của chiến dịch tranh cử tổng thống, khi ông Macron không thể tái tranh cử nhiệm kỳ thứ ba liên tiếp.
Làn sóng còn lan sang Bỉ, nơi hơn 30 người bị bắt ở thành phố Liège. Dù kết cục ra sao, phong trào đã cho thấy một thế hệ trẻ không chấp nhận im lặng trước những điều họ cho là bất công với tương lai của mình.

















