Âm nhạc Ấn Độ vang vọng trong không gian
Khởi đầu khiêm tốn và hành trình theo đuổi âm nhạc
Kesarbai Kerkar sinh ngày 13 tháng 7 năm 1892 tại Keri, một làng nhỏ ở Goa, trong một gia đình bình dị lấy âm nhạc làm nghề chính. Từ nhỏ, Kerkar đã được tiếp xúc với các nhạc điệu thánh thiện như Kirtan và Bhajan tại các ngôi đền trong vùng, điều này nâng cao tình yêu và khả năng cảm thụ âm nhạc trong bà. Gia đình nhận thấy tài năng của cô bé nên đã gửi bà đến học dưới sự chỉ dẫn của các nghệ sĩ cổ điển nức tiếng thời bấy giờ, bắt đầu với Ramkrishna Bua Vaze, và sau đó là Ustad Barkatullah Khan khi gia đình chuyển đến Bombay năm 1908.
Giai đoạn học tập cùng Barkatullah Khan chỉ kéo dài 5 năm khi ông chuyển tới Patiala. Kesarbai đối mặt với sự thất vọng khi một nhà bảo trợ âm nhạc bày tỏ không hài lòng với phần biểu diễn của bà vào năm 1918. Quyết tâm hơn, Kesarbai theo học Ustad Alladiya Khan của dòng dõi Jaipur - một trong những bậc thầy âm nhạc nổi tiếng và nghiêm khắc nhất, bắt đầu học từ năm 1912 dưới những điều kiện khắt khe của thầy. Suốt 27 năm, bà kiên trì học tập và biểu diễn cùng ông cho đến khi ông qua đời năm 1946.
Sự nghiệp và tài năng độc đáo của Kesarbai Kerkar
Kesarbai được đánh giá là một nghệ sĩ có chất giọng phi thường với phạm vi ba quãng tám rộng lớn, cho phép bà thể hiện linh hoạt từ những nốt cao nhất đến sâu nhất trong âm vực nữ ca sĩ hiếm đạt được. Tính cách biểu diễn của bà được mô tả là kiên cường, thậm chí có thể dừng lại đột ngột nếu không hài lòng với bối cảnh hoặc câu hỏi không phù hợp trong các buổi diễn.
Ở đỉnh cao sự nghiệp những năm 1940 - 1950, bà từ chối thu âm nhằm bảo vệ sự trong sáng và tinh túy của âm nhạc cổ điển, dành hàng chục năm chỉ biểu diễn trực tiếp.
Kesarbai từng biểu diễn tại nhà thi sĩ Rabindranath Tagore năm 1938, nơi bà nhận được lời khen sâu sắc và danh hiệu 'Surashree', nghĩa là Nữ thần Giai điệu, do chính Tagore ban tặng. Năm 1969, bà được phong tặng giải thưởng Padma Bhushan của Ấn Độ dành cho những đóng góp đặc biệt trong âm nhạc cổ điển. Trước đó, năm 1953, bà nhận giải thưởng Sangeet Natak Akademi Award do Tổng thống Ấn Độ trao tặng.
Góp mặt trong lịch sử vũ trụ cùng NASA
Năm 1977, khi NASA chuẩn bị gửi tàu Voyager 1 ra ngoài không gian sâu, họ đã lựa chọn các tác phẩm âm nhạc đại diện cho văn hoá nhân loại để đưa vào bộ sưu tập "The Sounds of Earth" trên đĩa đồng mạ vàng. Giọng hát Kesarbai Kerkar qua bài hát 'Jaat Kahan Ho' trong raag Bhairavi đã được chọn đại diện cho Ấn Độ, góp mặt cùng các tác phẩm của các danh ca và nhạc sĩ nổi tiếng trên thế giới như Beethoven, Mozart. Việc lựa chọn này dựa trên đề xuất của nhà nghiên cứu âm nhạc dân tộc học Robert E. Brown, người đánh giá cao nghệ thuật đỉnh cao trong phần trình diễn của Kerkar.
Giai đoạn cuối đời và di sản âm nhạc
Giọng hát của Kesarbai giảm sút theo tuổi tác khiến bà quyết định rút lui khỏi các sân khấu âm nhạc để giữ trọn tinh thần và chất lượng biểu diễn thuần túy. Bà qua đời ngày 16 tháng 9 năm 1977, cùng năm mà tàu Voyager 1 chính thức lên đường vào vũ trụ. Mặc dù đã vĩnh viễn ra đi, giọng hát của bà vẫn tiếp tục vang vọng ở nơi xa nhất trong hệ Mặt Trời – chứng nhân cho sự giao lưu văn hóa vượt không gian thời gian.
Những điều bổ ích rút ra từ bài viết
- Kesarbai Kerkar là một trong hai nghệ sĩ duy nhất ngoài gia đình được thừa nhận làm học trò của Ustad Alladiya Khan.
- Giọng hát của Kesarbai được NASA chọn đưa lên tàu Voyager 1 năm 1977 trong album đầu tiên gửi âm thanh ra ngoài hệ Mặt Trời.
- Bà từ chối thu âm để bảo vệ tính nguyên bản, thuần túy của âm nhạc cổ điển Ấn Độ trong thập niên 1940-1950.
- Rabindranath Tagore từng trao tặng danh hiệu 'Surashree' cho Kesarbai Kerkar vì ảnh hưởng âm nhạc sâu sắc của bà.
- Kesarbai Kerkar nhận giải Padma Bhushan và Sangeet Natak Akademi Award, được ngợi ca là 'yogini của âm nhạc'.
Đăng ký bản tin QMVN
Bản tin buổi sáng mỗi ngày - chỉ những bài đáng đọc, không spam.











