Di sản cải cách kinh tế của Tổng thống Benjamin Mkapa
Tổng thống Benjamin Mkapa, người lãnh đạo Tanzania giai đoạn 1995-2005, được nhớ đến là nhân vật chủ chốt trong việc chuyển đổi kinh tế đất nước từ hệ thống kinh tế xã hội chủ nghĩa sang thị trường tự do. Ông mất vào ngày 24/7/2020 tại Dar es Salaam, hưởng thọ 81 tuổi, và được an táng tại làng Lupaso, huyện Masasi, tỉnh Mtwara.
Markapa lên nắm quyền trong thời điểm nền kinh tế Tanzania đang trong giai đoạn cải tổ quan trọng. Nhiều chính sách và cải cách mà ông thực hiện đã đặt nền móng cho một nền kinh tế hiện đại, chịu ảnh hưởng tích cực sâu rộng đến nay.
Quan điểm của Đại sứ Ami Mpungwe về sự nghiệp của Mkapa
Trong cuộc phỏng vấn độc quyền với Mwananchi, Đại sứ Ami Mpungwe, người từng là Đại sứ Tanzania đầu tiên tại Nam Phi (1994-1999) và giữ vị trí Bộ trưởng Ngoại giao hai nhiệm kỳ, chia sẻ những trải nghiệm làm việc sát cánh với Tổng thống Mkapa. Ông đánh giá Mkapa là nhà lãnh đạo có tầm nhìn, người đã nhanh chóng thấy rõ sự lỗi thời của nền kinh tế xã hội chủ nghĩa và chuyển hướng sang kinh tế thị trường mở, đồng thời phát triển mạnh mẽ khu vực tư nhân.
Đại sứ Mpungwe nhấn mạnh, đối với Tanzania, Mkapa là tổng thống đầu tiên đắc cử cả hai nhiệm kỳ dưới hệ thống đa đảng, với nhiều cải cách kinh tế toàn diện và hiệu quả. Ông đã giúp giảm gánh nặng nợ công thông qua chương trình Xóa nợ cho Những nước nghèo nhiều nợ (HIPC).
Cải cách lĩnh vực khai khoáng và ảnh hưởng đến ngành kinh tế
Một trong những đóng góp quan trọng của Mkapa là đổi mới chính sách khai khoáng. Trước đó, mặc dù Tanzania sở hữu khoáng sản phong phú, nhưng xuất khẩu khoáng sản hầu như không đáng kể.
Mkapa ban hành Chính sách Khoáng sản năm 1997 và Luật Khoáng sản năm 1998, mở đường cho lĩnh vực này phát triển mạnh mẽ.
Nhờ những chính sách này, đến năm tài chính 2001/02, Tanzania trở thành nhà xuất khẩu vàng lớn thứ ba châu Phi, chỉ sau Nam Phi và Ghana, đánh dấu bước tiến vượt bậc trong phát triển kinh tế.
Thành quả trong phát triển kinh tế đa ngành và cải thiện đời sống người dân
Không chỉ tập trung vào cải cách vĩ mô, Mkapa còn triển khai các chương trình như Chiến lược Quốc gia về Tăng trưởng và Giảm nghèo (Mkukuta) và Chương trình Chính thức hóa Tài sản và Kinh doanh (Mkurabita) nhằm nâng cao đời sống người dân và hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ.
Ông cũng đã thành lập nhiều cơ quan quản lý, như Cơ quan Quản lý Tiện ích Năng lượng và Nước (Ewura), Cơ quan Quản lý Viễn thông Tanzania (TCRA), và Cơ quan Quản lý Vận tải Đường bộ và Hàng hải (Sumatra), giúp nền kinh tế Tanzania vận hành hiệu quả trong môi trường thị trường tự do.
Bài học từ phong cách lãnh đạo của Mkapa
Theo Đại sứ Mpungwe, các nhà lãnh đạo hiện tại có thể học hỏi nhiều từ thái độ và phương pháp của Mkapa, đặc biệt là khả năng lắng nghe, chịu khó đối thoại và quyết đoán trong hành động. Mkapa được biết đến như một người kiên định nhưng luôn mở lòng với các ý kiến đóng góp xây dựng.
Ví dụ điển hình là việc ông thành lập Hội đồng Giám đốc điều hành (CEO Roundtable), nơi ông dành nhiều thời gian gặp gỡ, ghi chú và giải quyết các thắc mắc của các doanh nghiệp lớn. Đặc biệt, sự kiện ông mời các lãnh đạo ngành khai khoáng ở Arusha năm 1998 đã tạo điều kiện cho sự phát triển nhanh chóng của ngành này.
Đại sứ Mpungwe kết luận rằng sự cởi mở, tận tâm và sự cam kết trong việc thực hiện các thỏa thuận của Mkapa chính là những yếu tố giúp ông để lại di sản kinh tế bền vững cho Tanzania.
Key takeaways from this article
- Mkapa là tổng thống Tanzania đầu tiên đắc cử hai nhiệm kỳ dưới hệ thống đa đảng.
- Chính sách khai khoáng năm 1997 và Luật Khoáng sản 1998 đã đưa Tanzania trở thành nhà xuất khẩu vàng lớn thứ ba châu Phi.
- Mkapa giúp Tanzania thoát khỏi gánh nặng nợ công thông qua chương trình HIPC.
- Nhiều cơ quan quản lý hiện đại được thành lập nhằm điều tiết nền kinh tế thị trường tự do.
- Mkapa nổi bật với phong cách lãnh đạo kiên định, cởi mở và thực thi cam kết với các bên liên quan.
Subscribe to the QMVN newsletter
A daily morning digest - only stories worth reading, no spam.








