Chuyến thăm của Đô đốc Mỹ và sự bế tắc trong đàm phán thương mại
Đô đốc Samuel J. Paparo, người đứng đầu Bộ Tư lệnh Thái Bình Dương của Mỹ, kết thúc chuyến thăm kéo dài 6 ngày tại Ấn Độ vào thứ Năm sau các cuộc gặp với các quan chức quốc phòng cấp cao nước chủ nhà.
Chuyến thăm diễn ra sau chuyến đi đầu tiên của ông vào tháng 2, trong bối cảnh Washington cân nhắc áp lực thuế quan bổ sung đối với Ấn Độ do lượng dầu mua từ Nga và thặng dư thương mại nghiêng về phía New Delhi.
Bộ trưởng Tài chính Ấn Độ Nirmala Sitharaman hôm thứ Nam thừa nhận các cuộc đàm phán thương mại với Mỹ đã rơi vào trạng thái 'chững lại' (plateau).
"Căng thẳng thương mại sẽ không phá vỡ mối quan hệ quân sự Ấn Độ - Mỹ, nhưng chúng có thể đặt ra một giới hạn cho mối quan hệ đó. Ấn Độ không muốn một đối tác an ninh nơi sự ép buộc kinh tế trở thành bài kiểm tra lòng trung thành chính trị." - Srinivaasan Balakrishnan, Giám đốc quan hệ chiến lược tại Indic Researchers Forum
Dẫu vậy, hai nước tiếp tục đào sâu hợp tác quốc phòng thông qua việc mở rộng các cuộc tập trận quân sự và phối hợp chặt chẽ về an ninh hàng hải tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.
Tự chủ chiến lược và thách thức từ các yêu cầu an ninh ngoại vi của Mỹ
Các nhà phân tích chính trị và chiến lược chỉ ra rằng lập trường của Ấn Độ trong quan hệ với Mỹ dựa trên nguyên tắc độc lập và tự chủ rõ ràng:
Ấn Độ coi mình là một 'cường quốc thường trực' (resident power) tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương chứ không đóng vai trò là đối trọng của Washington để kiềm chế Trung Quốc.
Ưu tiên hàng đầu của New Delhi là duy trì một Ấn Độ Dương ổn định, các tuyến hàng hải an toàn và quyền tự do hành động chiến lược.
Ấn Độ sẽ hợp tác với Mỹ, Nhật Bản, Australia và các đối tác khác nhưng kiên quyết từ chối tư duy khối liên minh (bloc mentality) làm hạn chế quyền tự chủ chiến lược.
Giáo sư Uday Chandra từ Đại học Ashoka lưu ý rằng chuyến thăm của Đô đốc Paparo diễn ra chỉ vài tuần trước chuyến thăm Ấn Độ của Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio vào ngày 19 tháng 10, minh chứng Washington vẫn duy trì mức độ quan tâm cao đối với an ninh khu vực.
Tuy nhiên, Vivek Mishra từ Observer Research Foundation cảnh báo căng thẳng có thể nảy sinh nếu Mỹ tiếp tục gây áp lực buộc các đối tác gánh vác thêm gánh nặng an ninh ở nước ngoài, chẳng hạn như yêu cầu triển khai tàu chiến tới Eo biển Hormuz.
Hợp tác với Mỹ là cực kỳ hữu ích cho những mục đích này, nhưng chỉ khi nó củng cố quyền tự chủ chiến lược của Ấn Độ. Những hạn chế áp đặt bởi chính sách đối ngoại hoặc nội domestic của Mỹ cần phải được xử lý hết sức khéo léo.
New Delhi kiên quyết bảo vệ lập trường không trở thành 'đối tác cấp dưới' trong bất kỳ kiến trúc an ninh nào do Mỹ dẫn dắt ngoài không gian Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.














