Vũ khí trong các lăng mộ hoàng gia nữ Ai Cập cổ đại
Người Ai Cập cổ đại nổi tiếng với việc chôn cất các thành viên hoàng tộc trong những khu phức hợp lăng mộ tráng lệ, kèm theo đồ trang sức, quần áo, thực phẩm và thậm chí là thú cưng, nhằm đảm bảo họ có thể mang theo những vật dụng này khi sang thế giới bên kia. Ngoài các vật phẩm kể trên, vũ khí cũng thường được phát hiện trong các lăng mộ, không chỉ dành cho nam giới mà cả nữ giới hoàng tộc. Tuy nhiên, nhiều năm nay các nhà sử học và Ai Cập học vẫn tranh luận về việc liệu những nữ nhân này có thực sự sử dụng vũ khí hay đó chỉ là biểu tượng quyền lực.
Phát hiện mới tại Dahshur và ý nghĩa
Mới đây, một nghiên cứu chi tiết được công bố trên tạp chí Frontiers in Environmental Archaeology đã làm sáng tỏ vấn đề này. Các nhà khảo cổ học dưới sự dẫn dắt của Zeinab Hashesh, trường Đại học Beni-Suef, đã phân tích sáu bộ hài cốt nữ bị mất dấu nhiều năm, khai quật từ cuối thế kỷ 19 tại khu nghĩa địa Dahshur – nơi lưu giữ các kim tự tháp cổ kính và được bảo tồn tốt của Ai Cập.
bốn trong số sáu người là các chị em gái, con gái của Pharaoh Amenemhat II, vị vua thứ ba của triều đại thứ 12 thuộc Vương quốc Trung kỳ Ai Cập, trị vì khoảng năm 1895 TCN. Các công chúa này là Ita, Khenmet, Itaweret và một người giấu tên mà nhiều khả năng là Sathathormeryt – tất cả được chôn cất trong các buồng ngầm có thiết kế tương đồng.
Vũ khí được tìm thấy bao gồm cung tên, dao găm và quyền trượng, vốn lâu nay được xem là trang bị của nam giới. Chủ nhân bộ hài cốt có dao găm khá trau chuốt là công chúa Ita. Mặc dù thời gian đã làm hư hại các mô mềm và làm mất các hộp sọ, các phần còn lại của xương vẫn đủ để nhóm nghiên cứu đánh giá chi tiết về độ tuổi, giới tính, chiều cao cùng các dấu hiệu sức khỏe và các chấn thương từng trải qua.
Chứng cứ cho thấy các công chúa là những chiến binh thực thụ
Theo phân tích của bà Zeinab Hashesh, các bằng chứng về phát triển cơ bắp vùng trên cánh tay và cổ tay của công chúa Ita cho thấy bà thường xuyên sử dụng các loại vũ khí như dao găm hoặc quyền trượng. Các chị em gái khác cũng thể hiện dấu hiệu của kỹ năng bắn cung thông qua sự phát triển các cơ và mô dây chằng mạnh mẽ hỗ trợ những cử động lặp đi lặp lại khi kéo dây cung hay cầm nắm vật nặng.
Công chúa Khenmet qua đời khi khoảng ngoài 30 đến 40 tuổi, tuy có dấu hiệu xương mỏng đi nhưng mô dây chằng vẫn còn khỏe mạnh. Itaweret cũng là một xạ thủ lành nghề, tốt nghiệp cuộc sống ở độ tuổi 20 đến 34, cá thể này còn ghi nhận xương sườn và xương bàn chân từng bị gãy và đã lành lại. Các công chúa này cũng từng trải qua nhiều vấn đề về dinh dưỡng và nhiễm trùng, bên cạnh các căn bệnh cột sống hiếm, cho thấy họ có họ hàng gần gũi về mặt huyết thống.
Phục hồi các chấn thương và bệnh tật cho thấy họ được chăm sóc y tế khá tốt so với thời kỳ đó. Điều này chứng minh các nữ hoàng Ai Cập không chỉ là những nhân vật được săn sóc trong cung điện mà còn thực sự tham gia vào các hoạt động thể lực đòi hỏi sự khéo léo và sức mạnh như săn bắn và chiến đấu.
Tiềm năng nghiên cứu trong tương lai
Do mất các hộp sọ, nhóm nghiên cứu chưa thể thực hiện các phân tích sâu hơn, ví dụ như nghiên cứu đồng vị ổn định để hiểu rõ hơn về vấn đề dinh dưỡng và con đường sống của gia đình hoàng tộc này. Tuy nhiên, phát hiện mới đã thay đổi góc nhìn về vai trò của nữ giới trong xã hội Ai Cập cổ đại và tiềm năng đóng góp của họ trong các vai trò quyền lực, nghề nghiệp và y tế.
Nhóm nghiên cứu hy vọng sẽ có thể mở rộng quy mô nghiên cứu để kể chi tiết cuộc đời của các thành viên hoàng tộc Dahshur, bao gồm các khía cạnh về sức khỏe, gia đình và vị trí chính trị của họ một cách toàn diện.
Những điều bổ ích rút ra từ bài viết
- Phân tích hài cốt công chúa Dahshur xác nhận nữ hoàng Ai Cập cổ đại thường xuyên sử dụng cung tên, dao găm.
- Vũ khí trong lăng mộ không chỉ là biểu tượng mà là dụng cụ hoạt động thực tế.
- Các công chúa này cũng từng trải qua chấn thương nhưng được chăm sóc y tế tốt.
- Sự phát triển cơ bắp và các dấu hiệu trên xương cho thấy họ tham gia các hoạt động săn bắn, chiến đấu.
- Phát hiện mới mở ra hướng nghiên cứu về vai trò nữ giới trong xã hội Ai Cập cổ đại.
Đăng ký bản tin QMVN
Bản tin buổi sáng mỗi ngày - chỉ những bài đáng đọc, không spam.











