Seoul lên tiếng phản bác
Trong tuyên bố ngày 7/10, Văn phòng Tổng thống Hàn Quốc gọi cáo buộc của phía Ukraine là không phù hợp. Seoul nhấn mạnh rằng kể từ khi Nga tấn công Ukraine, nước này luôn phối hợp chặt chẽ với cộng đồng quốc tế trong việc thực thi các biện pháp trừng phạt.
Hàn Quốc đã luôn thực thi các biện pháp trừng phạt và kiểm soát xuất khẩu đối với Nga trong sự phối hợp chặt chẽ với cộng đồng quốc tế.
Văn phòng Tổng thống cũng cho biết Seoul đang xem xét các dữ kiện, kiểm tra xem có vấn đề nào liên quan đến kiểm soát xuất khẩu hay không, và sẽ có biện pháp cần thiết nếu xác nhận có sai phạm.
Phát hiện của báo The Guardian
Theo phân tích hồ sơ cảng và dữ liệu theo dõi tàu do The Guardian công bố ngày 6/10, những điểm chính gồm:
- Trong tháng 7 và tháng 8, khoảng hơn 150.000 tấn nhiên liệu, chủ yếu là dầu diesel, đã được nạp tại các cảng Hàn Quốc lên các tàu chở dầu Nga.
- Bảy tàu chở dầu của Nga đã thực hiện 14 chuyến đi từ các cảng vùng Viễn Đông của Nga tới Hàn Quốc, trong đó có ba tàu bị Anh và EU trừng phạt.
- Hồ sơ cảng của Hàn Quốc không cho biết ai là chủ sở hữu hay người bán số nhiên liệu này, và việc vận chuyển dường như không vi phạm luật Hàn Quốc.
Theo The Guardian, hoạt động nạp nhiên liệu tại các cảng Hàn Quốc tăng mạnh từ tháng 7. Trong một trường hợp, nhiên liệu còn được chuyển sang tàu Nga bằng hình thức chuyển tải trên biển, không đi qua cảng.
Liên minh châu Âu đã trừng phạt hơn 670 tàu thuộc “hạm đội bóng tối” của Nga, còn Anh trừng phạt hơn 600 tàu, cấm chúng sử dụng cảng và dịch vụ hàng hải phương Tây.
Ukraine: những chuyến hàng xoa dịu khủng hoảng của Nga
Ông Vladyslav Vlasiuk, cố vấn của Tổng thống Ukraine về chính sách trừng phạt, cho rằng các chuyến hàng này đã giúp Nga giảm nhẹ cuộc khủng hoảng nhiên liệu gây ra bởi các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Ukraine vào các nhà máy lọc dầu Nga. Chiến dịch tấn công này nhằm làm suy giảm nguồn thu và năng lực hậu cần phục vụ chiến tranh của Moscow.
Điều này làm suy yếu cơ chế trừng phạt và sự ủng hộ của Hàn Quốc đối với Ukraine.
Ông Isaac Levi, nhà phân tích của Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Không khí sạch (CREA) có trụ sở tại Phần Lan, nói với The Guardian rằng việc những tàu bị EU trừng phạt có thể nạp nhiên liệu tại cảng Hàn Quốc rồi chở về Nga là điều gây sốc.
Thế khó của Hàn Quốc
Vụ việc đặt Seoul vào tình thế khó xử. Hàn Quốc là đồng minh thân cận của Mỹ, đã tham gia các biện pháp trừng phạt Nga từ năm 2022 và ủng hộ Ukraine về mặt nhân đạo, kinh tế. Tuy nhiên, theo The Guardian, việc bán nhiên liệu cho các tàu Nga, kể cả những tàu bị phương Tây trừng phạt, không nhất thiết vi phạm luật Hàn Quốc, bởi danh sách trừng phạt của Seoul không hoàn toàn trùng khớp với các đối tác.
Điều này cho thấy một thực tế phổ biến: các lệnh trừng phạt chỉ hiệu quả khi được các nước phối hợp chặt chẽ và đồng bộ. Một kẽ hở ở bất kỳ mắt xích nào cũng có thể bị khai thác. Kết quả xác minh của Seoul sẽ cho thấy liệu nước này có điều chỉnh chính sách để thu hẹp những khoảng trống đó hay không.
