Lấp chỗ trống sau bảy tháng
Theo các nguồn tin quốc tế, Tổng thống Pezeshkian đã chính thức trình tên ông Mehrdad Akhlaghi Ketabachi lên Quốc hội để đảm nhận chức Bộ trưởng Quốc phòng. Đây là bước đi nhằm khôi phục bộ máy lãnh đạo đầy đủ cho một trong những bộ quan trọng nhất của Iran trong thời chiến.
Cựu Bộ trưởng Aziz Nasirzadeh, người được bổ nhiệm năm 2024, đã thiệt mạng trong các đợt không kích của Mỹ và Israel vào thời điểm chiến tranh nổ ra. Kể từ đầu tháng 3, bộ này được điều hành bởi một quyền bộ trưởng.
Chân dung một “người của tên lửa”
Hồ sơ của ông Akhlaghi Ketabachi gắn liền với ngành công nghiệp tên lửa của Iran. Những điểm đáng chú ý gồm:
- Từng đứng đầu Tập đoàn Công nghiệp Shahid Bagheri, đơn vị bị Liên minh châu Âu liệt danh vì vai trò trong chương trình tên lửa đạn đạo.
- Bị Liên minh châu Âu áp lệnh trừng phạt vì vai trò lãnh đạo tập đoàn này.
- Chịu lệnh trừng phạt của Mỹ do các vị trí từng đảm nhiệm trong ngành quốc phòng.
Việc chọn một chuyên gia kỹ thuật thay vì một chính trị gia cho thấy ưu tiên của Tehran là tái thiết và phát triển năng lực sản xuất vũ khí sau những tổn thất trong chiến tranh.
Vai trò đặc biệt của Bộ Quốc phòng Iran
Khác với nhiều quốc gia, Bộ Quốc phòng và Hậu cần Lực lượng Vũ trang Iran không trực tiếp chỉ huy tác chiến, mà chịu trách nhiệm nghiên cứu, sản xuất và cung cấp vũ khí cho cả quân đội chính quy lẫn Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) – lực lượng nắm giữ kho tên lửa đạn đạo. Bộ này cũng quản lý những lợi ích kinh tế đáng kể.
Vì vậy, người đứng đầu bộ có ảnh hưởng lớn tới khả năng của Iran trong việc bổ sung kho tên lửa và drone – những vũ khí đóng vai trò trung tâm trong cuộc xung đột với Mỹ và Israel.
Phép thử tại Quốc hội
Theo Hiến pháp Iran, các bộ trưởng phải được Quốc hội bỏ phiếu tín nhiệm. Trong bối cảnh chiến tranh và tâm lý cứng rắn đang chiếm ưu thế, giới quan sát cho rằng một ứng viên có nền tảng tên lửa có nhiều khả năng nhận được sự ủng hộ của các nghị sĩ.
Tuy nhiên, cuộc bỏ phiếu cũng sẽ là thước đo mối quan hệ giữa chính phủ của Tổng thống Pezeshkian, vốn được xem là ôn hòa, với một Quốc hội do phe bảo thủ chi phối.
Tín hiệu gửi tới thế giới
Việc đề cử diễn ra khi giao tranh giữa Iran với Mỹ và Israel đã tạm lắng nhưng đàm phán vẫn bế tắc, còn lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ đối với các cảng Iran tiếp tục được duy trì. Trong hoàn cảnh ấy, một bộ trưởng mang dấu ấn tên lửa là thông điệp răn đe hơn là hòa giải.
Với phương Tây, việc một nhân vật đang bị trừng phạt bước vào nội các có thể làm phức tạp thêm mọi nỗ lực ngoại giao. Còn với Tehran, đó là lời khẳng định rằng năng lực tự vệ không phải là vấn đề để mặc cả.
















