'Sẽ có người khác làm với giá thấp hơn': Người tị nạn tại Kenya gánh vác ngành công nghệ với mức thù lao ngày càng teo tóp

Tại trại tị nạn Kakuma gần biên giới phía bắc Kenya với Nam Sudan, hàng nghìn lao động kỹ thuật số đang thực hiện các công việc vi mô (microwork) như dán nhãn dữ liệu, dịch thuật và nghiên cứu đào tạo AI cho các tập đoàn công nghệ toàn cầu mà không hề biết khách hàng là ai hoặc mình sẽ được trả bao nhiêu tiền. Từng được các cơ quan Liên Hợp Quốc và các công ty công nghệ ca ngợi là mô hình đôi bên cùng có lợi, thực tế cho thấy các tập đoàn công nghệ lớn đã xây dựng những công cụ AI mạnh mẽ nhất dựa trên công sức của lao động bấp bênh tại các quốc gia thu nhập thấp. Giờ đây, khi các công cụ AI ngày càng phát triển và thay thế chính những công việc cơ bản, cơ hội việc làm sụt giảm nghiêm trọng buộc người tị nạn phải chấp nhận làm việc để nhận 'phần thưởng may rủi' thay vì mức lương bảo đảm, biến họ thành những 'kiến trúc sư vô hình' bị bóc lột trong chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu.