Kế hoạch bị cáo buộc nhắm vào trái tim Tel Aviv
Theo các báo cáo từ Israel và nhiều nước khác, nghi phạm định giết cơ trưởng Smit Machchhar rồi tiếp tục bay theo lộ trình thường lệ đến Tel Aviv mà không ai hay biết. Các thông tin được truyền thông Israel dẫn lời từ quá trình thẩm vấn nêu ra nhiều mục tiêu khác nhau.
- Một kịch bản là lao máy bay vào một trong ba tòa tháp Azrieli gần Kirya, trụ sở quân đội Israel ở trung tâm Tel Aviv, theo kiểu vụ tấn công ngày 11/9.
- Theo Kênh 12 của Israel, nghi phạm định tiếp cận hạ cánh như bình thường rồi trong những giây cuối, khi không còn khả năng đánh chặn, lao vào nhà ga sân bay Ben Gurion.
- Cũng theo báo cáo này, vì vậy mà vụ tấn công xảy ra trên bầu trời Jordan, cách Israel khoảng 10 phút bay.
Các quan chức hàng không và an ninh Israel đã cùng giới tình báo UAE, Saudi Arabia, Oman và Mỹ họp tại Abu Dhabi để điều tra vụ việc. Các thông tin về kế hoạch hiện vẫn là những đánh giá ban đầu và chưa được tòa án kiểm chứng.
Những giây phút sinh tử của cơ trưởng
Cơ trưởng Machchhar, hiện đang hồi phục tại bệnh viện ở Dubai, đã kịp phát tín hiệu cấp cứu và mở cửa buồng lái khi đang bị tấn công, giúp hành khách lao vào khống chế nghi phạm. Trong cuộc trò chuyện với Thủ tướng Benjamin Netanyahu tối 3/10, ông kể rằng nghi phạm đã xin cầu nguyện vài phút trước khi giáng một đòn mạnh vào sau đầu ông.
Những cú đánh cứ liên tiếp giáng xuống, hết cú này đến cú khác. Đó là lúc tôi nhận ra không phải máy bay gặp sự cố, mà là người đàn ông đang ngồi cùng tôi trong buồng lái.
Cú tấn công xảy ra sau hai tiếng rưỡi bay, khiến máy bay chở hơn 170 hành khách lao xuống khoảng 17.000 feet. Tại Ấn Độ, nhiều người đã xuống đường tuần hành bày tỏ sự ủng hộ dành cho vị cơ trưởng được ca ngợi là người hùng.
Quá khứ đáng lo ngại của nghi phạm
Hammami, 29 tuổi, có cha người Oman và mẹ người Syria, được biết từng sống ở Syria trong thời kỳ nội chiến và đăng tải các thông điệp ủng hộ al-Qaeda trên mạng xã hội, theo những bài đăng mà CNN đã xem trước khi bị xóa. Người này từng có thị thực du học tại Australia và ở Melbourne từ năm 2015 đến 2017; từ năm 2020 theo học từ xa tại Đại học Buckinghamshire New University ở Anh và tốt nghiệp ngành quản lý hàng không năm 2023.
Sau đó, Hammami làm việc cho Oman Air nhưng bị loại khỏi khóa huấn luyện bay vì lo ngại về quan điểm cực đoan. Dù vậy, người này vẫn trở thành phi công của Flydubai, và theo một nhà ngoại giao vùng Vịnh, việc kiểm tra lý lịch có thể chỉ giới hạn ở tiền án hình sự. Australia đã mở điều tra về mức độ cực đoan hóa của nghi phạm khi ở nước này.
Trò chơi đổ lỗi ở Israel
Israel thừa nhận đã nhận danh sách phi hành đoàn theo thông lệ, gồm tên, ngày sinh, quốc tịch và số hộ chiếu của nghi phạm. Theo báo Haaretz, Mossad và Bộ Giao thông có nhiệm vụ rà soát danh sách phi hành đoàn nước ngoài; một tài liệu nội bộ bị rò rỉ cho thấy giới tình báo từng biết Bộ Giao thông không “thực hiện đúng vai trò” trong việc bảo đảm an ninh các chuyến bay nước ngoài. Cựu quan chức Keren Terner cho rằng Bộ trưởng Giao thông Miri Regev đã được cảnh báo từ năm 2024.
Bộ Giao thông không phải là cơ quan tình báo. Bộ không tiến hành kiểm tra, không có nhiệm vụ kiểm tra, và hoàn toàn không có quyền truy cập dữ liệu.
Trách nhiệm chính thức được phân chia giữa Bộ Giao thông, Mossad, cơ quan an ninh nội địa Shin Bet và các cơ quan khác, tạo ra một “kẽ hở”, như chính ông Netanyahu thừa nhận. Một cựu quan chức cấp cao của Mossad phủ nhận việc cơ quan này phải chịu trách nhiệm.
Câu hỏi chính trị trước bầu cử
Vụ việc xảy ra khi Israel chuẩn bị kỷ niệm ba năm vụ tấn công ngày 7/10/2023 của Hamas, thảm họa từng phơi bày những thất bại tình báo nghiêm trọng, và chỉ vài tuần trước cuộc tổng tuyển cử cuối tháng 10. Truyền thông trong nước chuyển từ ca ngợi “phép màu” sang chỉ trích “thất bại” đã để mối nguy lọt qua.
Hãy tưởng tượng bạn phải lên máy bay cùng một em bé và một đứa trẻ bốn tuổi, rồi nghe một đại diện chính phủ nói về chuyến bay của Flydubai rằng không có gì bảo đảm 100% chuyện này sẽ không xảy ra lần nữa.
Lãnh đạo phe đối lập Yair Lapid kêu gọi một đội ngũ dám chịu trách nhiệm cho an toàn của người dân. Trong khi đó, những người ủng hộ chính phủ nhấn mạnh tình huống đã được kiểm soát và hàng trăm sinh mạng đã được cứu. Dù kết quả bầu cử ra sao, việc vá lỗ hổng an ninh hàng không sẽ là nhiệm vụ cấp bách.














