Từ hồ sơ ngân hàng đến mối quan tâm của Hội đồng An ninh Quốc gia

Ngày 6/10, Cố vấn An ninh Quốc gia Eduardo Oban cho biết Hội đồng An ninh Quốc gia đang xem xét các thông tin được trình bày tại phiên luận tội Sara Duterte. Theo Reuters, các khoản tiền bị nêu đã được một số ngân hàng đánh dấu là giao dịch đáng ngờ và chuyển báo cáo tới Anti-Money Laundering Council (AMLC). Oban nói các cáo buộc được xem xét “nghiêm túc” và cơ quan của ông sẽ đánh giá bất kỳ hệ quả tiềm tàng nào đối với an ninh quốc gia.

Sự tham gia của Hội đồng An ninh Quốc gia không đồng nghĩa các khoản tiền đã được xác định là bất hợp pháp, cũng không chứng minh có sự can thiệp của chính phủ Trung Quốc. Bản chất của các khoản chuyển tiền vẫn chưa được công khai làm rõ. Đây là điểm quan trọng bởi trong thủ tục chống rửa tiền, một giao dịch bị báo cáo là “đáng ngờ” chỉ có nghĩa tổ chức tài chính phát hiện dấu hiệu cần báo cáo hoặc kiểm tra thêm, chứ chưa phải kết luận phạm tội.

319,33 triệu peso được chuyển vào một công ty liên quan Manases Carpio

Tại phiên xét xử ngày 5/10, Giám đốc điều hành Ban thư ký AMLC Ronel Buenaventura khai rằng Cale88 Foods Corp. nhận tổng cộng khoảng 319,33 triệu peso từ các đối tác ở Trung Quốc đại lục và Hong Kong.

Advertisement300 × 250

Theo các bản tường thuật của Philstar và Inquirer, hồ sơ bao gồm 143 báo cáo giao dịch, trong đó 141 giao dịch liên quan Trung Quốc và hai giao dịch liên quan Hong Kong. Một số đối tác được nêu tên trong hồ sơ, nhưng mục đích thương mại cụ thể của toàn bộ dòng tiền chưa được xác định trước công chúng.

Cale88 Foods hoạt động trong lĩnh vực thực phẩm và từng được Sara Duterte khai là một công ty bà có cổ phần; chồng bà, Manases Carpio, cũng được nhắc đến trong hồ sơ doanh nghiệp. Công tố viên đưa các khoản chuyển tiền vào phần chứng cứ nhằm xem xét liệu tài sản và giao dịch tài chính của vợ chồng Duterte có phù hợp với thu nhập và các bản kê khai tài sản, nợ và giá trị ròng hay không.

Con số 4,4 tỷ peso và giới hạn của dữ liệu chống rửa tiền

AMLC cũng trình bày tổng cộng khoảng 4,4 tỷ peso giao dịch được phân loại là “covered” hoặc “suspicious” liên quan Sara Duterte và Manases Carpio trong giai đoạn 2007-2025. Philstar cho biết khoảng 1,63 tỷ peso là dòng tiền vào, 1,31 tỷ peso là dòng tiền ra và khoảng 1,46 tỷ peso không thể phân loại chắc chắn do dữ liệu người gửi hoặc người thụ hưởng không đầy đủ. Một số thượng nghị sĩ tại phiên xử nhấn mạnh rằng các báo cáo AMLC không thể được hiểu như toàn bộ sao kê ngân hàng của hai người.

Điều đó tạo ra một ranh giới quan trọng giữa bằng chứng tài chính và kết luận pháp lý. “Covered transaction” có thể đơn giản là giao dịch vượt ngưỡng báo cáo theo luật; “suspicious transaction” phản ánh dấu hiệu bất thường mà ngân hàng phải báo cáo. Cả hai đều có giá trị điều tra, nhưng không tự thân chứng minh rằng nguồn tiền bất hợp pháp hoặc người liên quan đã phạm tội. Phần việc của phiên luận tội là đặt dữ liệu này cạnh kê khai tài sản, thu nhập và lời giải thích của các bên.

Từ cáo buộc tài sản không giải trình được đến câu hỏi về ảnh hưởng nước ngoài

Công tố viên sử dụng hồ sơ AMLC để hỗ trợ điều khoản luận tội cáo buộc Phó tổng thống có tài sản không giải trình được. Sara Duterte đã nhiều lần phủ nhận sai phạm và khi được hỏi về phần khai của AMLC ngày 6/10, bà từ chối bình luận chi tiết, nói rằng đội ngũ luật sư sẽ trả lời. Phía bào chữa cũng chất vấn cách sử dụng các báo cáo giao dịch đáng ngờ và thẩm quyền công khai dữ liệu của AMLC.

Khía cạnh Trung Quốc khiến vụ việc nhạy cảm hơn bình thường. Quan hệ Philippines–Trung Quốc những năm gần đây căng thẳng vì tranh chấp Biển Đông, trong khi gia đình Duterte thường bị các đối thủ chính trị mô tả là có lập trường mềm mỏng hơn với Bắc Kinh. Đại sứ quán Trung Quốc tại Manila sau đó bác bỏ cáo buộc rằng Bắc Kinh tài trợ cho một phe chính trị Philippines, gọi đó là câu chuyện bịa đặt. Tuy nhiên, việc các khoản tiền xuất phát từ các thực thể ở Trung Quốc không tự động chứng minh sự chỉ đạo của nhà nước Trung Quốc. Chính vì thế, cuộc rà soát của Hội đồng An ninh Quốc gia sẽ phải tách bạch quan hệ thương mại hợp pháp, giao dịch bất thường và bất kỳ dấu hiệu ảnh hưởng chính trị nào nếu thực sự tồn tại.

Đăng ký bản tin QMVN