Những đợt phun trào đưa tro bụi lan rộng
Anak Krakatau nằm giữa Java và Sumatra, trong eo biển Sunda. Hoạt động gia tăng từ tối 4-9 và tiếp diễn suốt cuối tuần.
Trung tâm tư vấn tro núi lửa Darwin và cơ quan khí tượng Indonesia xác định hai đám tro, một đám cao khoảng 20.000 feet và đám khác tới 50.000 feet. Gió đưa tro qua một số khu vực Java, Sumatra và vùng biển lân cận.
Tám sân bay đóng cửa, mạng lưới hàng không chịu tác động dây chuyền
Sân bay quốc tế Soekarno-Hatta gần Jakarta, cách núi lửa hơn 150 km, nằm trong số các cơ sở phải tạm dừng bay. Đến tối 6-9, Bộ Giao thông ghi nhận tám sân bay bị ảnh hưởng, hơn 1.500 chuyến bay gián đoạn và khoảng 170.000 hành khách chịu tác động.
Singapore Airlines, Malaysia Airlines, AirAsia và Lion Air Group thông báo hủy một số chuyến. Nhà chức trách chuẩn bị Kertajati, Ahmad Yani và Juanda làm sân bay thay thế khi có thể chuyển hướng.
Vì sao tro núi lửa đặc biệt nguy hiểm đối với máy bay
Tro núi lửa không giống khói thông thường. Nó chứa các mảnh đá và thủy tinh núi lửa rất nhỏ, có thể làm hư hại bề mặt máy bay, giảm tầm nhìn và ảnh hưởng động cơ phản lực.
Vì vậy, nhà chức trách có thể đóng không phận dù sân bay nhìn từ mặt đất vẫn tương đối yên bình. Vận hành an toàn đòi hỏi phối hợp giữa cơ quan khí tượng, trung tâm tư vấn tro, kiểm soát không lưu, sân bay và hãng bay.
Sức khỏe, trường học và sinh kế cùng chịu ảnh hưởng
Tro bụi còn ảnh hưởng những người không đi máy bay. Cơ quan phòng chống thiên tai khuyến cáo đeo khẩu trang và kính bảo vệ, hạn chế hoạt động ngoài trời, che chắn nguồn nước và lái xe cẩn thận khi tầm nhìn giảm.
Nhà chức trách thảo luận biện pháp tác động thời tiết nhằm khuyến khích mưa để rửa trôi tro ở những nơi bị ảnh hưởng. Đây chỉ là giải pháp bổ trợ, phụ thuộc điều kiện khí tượng, không thể kiểm soát núi lửa hoặc bảo đảm nguy cơ biến mất.
Lịch sử Krakatau và sự cần thiết của cảnh giác khoa học
Anak Krakatau, nghĩa là Đứa con của Krakatau, hình thành trong thế kỷ XX tại hệ thống núi lửa còn lại sau thảm họa Krakatoa năm 1883. Vụ phun trào lịch sử gây sóng thần khiến hơn 36.000 người thiệt mạng.
Tuy nhiên, đợt hoạt động hiện nay phải được đánh giá bằng bằng chứng riêng. Cơ quan phòng chống thiên tai Indonesia cho biết chưa có nguy cơ sóng thần cận kề; các báo cáo ban đầu không ghi nhận thương vong hay lệnh sơ tán diện rộng.
Phục hồi cần thông tin rõ ràng và sự chuẩn bị lâu dài
Ưu tiên trước mắt là giữ người dân ngoài vùng nguy hiểm và chỉ khôi phục giao thông khi điều kiện cho phép. Theo dõi địa chấn, tro bụi và thời tiết sẽ định hướng quyết định về sân bay và hàng hải.
Về lâu dài, khả năng chống chịu cần hệ thống cảnh báo phối hợp, kế hoạch sơ tán, giáo dục cộng đồng và hỗ trợ sinh kế phụ thuộc du lịch, đánh bắt, vận tải. Indonesia nằm trên Vành đai lửa Thái Bình Dương nên nguy cơ núi lửa là thực tế lâu dài.
















