Houthi cảnh báo tấn công tàu chở dầu qua cảng Saudi Arabian
Nhóm Houthi tại Yemen, được cho là liên kết với Iran, đã cảnh báo các công ty vận tải biển rằng các tàu chở dầu của họ có nguy cơ bị tấn công nếu sử dụng các cảng của Saudi Arabian trên Biển Đỏ. Đây là động thái nhằm thực thi lệnh phong tỏa được nhóm này công bố một ngày trước đó. Lời cảnh báo này, cùng với các đe dọa từ Iran nhằm vào vận tải trên mặt biển phía bên kia của bán đảo Ả Rập ở vùng Vịnh, có thể ảnh hưởng đến lượng xuất khẩu dầu của Saudi Arabia, hiện chưa bị thiệt hại bởi cuộc xung đột kéo dài nhiều tháng, đồng thời làm leo thang nhanh chóng khủng hoảng khu vực.
Chứng tỏ sự nghiêm trọng trong việc thực hiện lời đe dọa, hai tàu chở dầu đã chuyển hóa dầu thô của Saudi Arabia vào đầu tuần này dự kiến chuyển đến Trung Quốc và Ấn Độ đã phải quay đầu bỏ hướng bờ biển do Houthi kiểm soát tại cửa ngõ Biển Đỏ và hướng tới kênh đào Suez. Nhóm Houthi tuyên bố có sáu tàu đã đổi hướng.
Phản ứng của Mỹ và bối cảnh chính trị khu vực
Tổng thống Mỹ Donald Trump (cựu Tổng thống) đã khẳng định vào ngày thứ Ba rằng Mỹ sẽ “giải quyết vấn đề” nếu nhóm Houthi thực hiện các lời đe dọa. Trong cuộc gặp với Tổng thống Liban Joseph Aoun tại Nhà Trắng, ông Trump nói: "Chúng tôi đã từng xử lý vấn đề với Houthi trước đây, và họ đã không còn gây chuyện từ khi chúng tôi thực hiện những việc đó."
Lời đe dọa tới từ nhóm Houthi diễn ra trong bối cảnh các nhà ngoại giao nỗ lực cứu vãn thỏa thuận tạm thời đổ vỡ giữa Iran và Mỹ dù xung đột tiếp tục kéo dài sang ngày thứ mười của đợt bùng phát chiến sự mới. Ngoài ra, chuyến thăm của Bộ trưởng Nội vụ Iran Eskandar Momeni tới Pakistan - một trung gian quan trọng trong cuộc xung đột - đã được ghi nhận. Một số nguồn tin cho biết cả hai bên nhiều khả năng đang tìm cách thoát khỏi chuỗi đòn tấn công dữ dội mới nhất.
Trang tin Axios cho biết chính quyền Trump đang cân nhắc giữa việc leo thang cuộc xung đột hoặc đề xuất ngừng bắn trong vòng 10 ngày để tạo điều kiện cho một vòng đàm phán mới. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio nhấn mạnh Washington vẫn mở cửa đàm phán với Iran nhưng "phải là đàm phán thật sự".
Vị trí chiến lược và tác động kinh tế của lệnh phong tỏa
Nhóm Houthi kiểm soát miền bắc Yemen, bao gồm vùng đất dọc theo eo biển Bab el-Mandeb, cửa ngõ phía nam Biển Đỏ. Mặc dù chưa chính thức tuyên bố đóng cửa eo biển, lời đe dọa nhắm vào các tàu sử dụng cảng Saudi Arabia đã làm dấy lên lo ngại lớn về an toàn hàng hải trên tuyến đường thủy quan trọng, chiếm khoảng 7% lưu lượng vận tải biển toàn cầu.
Ngày thứ Hai, một email của Houthi gửi đến nhiều công ty vận tải khuyến cáo tránh bốc dỡ hàng hóa tại các cảng Saudi Arabia, cảnh báo có thể bị tấn công ở bất kỳ vị trí nào trong tầm với. “Chúng tôi đề nghị công ty của quý vị thực hiện thận trọng tối đa trong mọi hoạt động,” email ghi rõ, thông điệp được gửi ngay sau khi nhóm tuyên bố áp đặt phong tỏa hải quân với Saudi Arabia.
Chuyên gia Trung Đông Allison Minor của Trung tâm nghiên cứu Atlantic Council nhận định, mặc dù nhóm chưa rõ định danh tàu nào sẽ bị tấn công nhưng ý định phong tỏa cảng Saudi cho thấy mọi tàu thăm cảng Saudi và mang dầu Saudi đều có nguy cơ trở thành mục tiêu. Tàu dầu đi qua eo biển chủ yếu đến các thị trường châu Á, và trong chiến dịch trước đây ở Biển Đỏ, nhóm từng ký thỏa thuận cho phép tàu Nga và Trung Quốc qua lại; song giờ đây có thể sẽ khó có thỏa thuận tương tự với tàu Trung Quốc chở dầu Saudi.
Lịch sử tấn công và động cơ sâu xa
Trong giai đoạn 2023-2025, nhóm Houthi từng sử dụng tàu nhỏ, máy bay không người lái và tên lửa để tấn công hơn 100 tàu thương mại, biến eo biển rộng 20 dặm thành vùng biển quá rủi ro cho hầu hết các hãng vận tải. Houthi còn có mâu thuẫn lâu dài với Riyadh và từng nhắm vào các cơ sở năng lượng Saudi với các đòn tấn công tầm xa.
Bên cạnh đó, Iran cũng đang tìm cách lôi kéo Yemen vào một chiến dịch rộng lớn nhằm siết chặt nguồn cung năng lượng toàn cầu. Iran từng cảnh báo Houthi đóng cửa Bab el-Mandeb nếu Mỹ tiếp tục tấn công cơ sở hạ tầng năng lượng của Tehran. Tehran cũng công khai xem các mối đe dọa đến tuyến vận tải qua Bab el-Mandeb là cách đối trọng lại các biện pháp chặn Iran tại eo biển Hormuz, chứng tỏ Iran vẫn duy trì khả năng tác động trong cuộc xung đột leo thang sau hơn một tuần bùng phát.
Với khoảng 25% lượng dầu khí toàn cầu vận chuyển qua hai eo biển Hormuz và Bab el-Mandeb, bất kỳ hạn chế nào tại đây cũng sẽ gây hậu quả lớn về kinh tế toàn cầu.
Chiến sự tiếp tục căng thẳng với các cuộc không kích và bị phản công
Lực lượng quân sự Mỹ tuyên bố họ đã tấn công các trung tâm chỉ huy quân sự Iran, cơ sở hạ tầng hàng hải, bãi phóng tên lửa, điểm phóng máy bay không người lái và hệ thống phòng không. Truyền thông Iran báo cáo đã có tiếng nổ tại nhiều tỉnh như Fars, Hormozgan, Ilam, Kerman và Sistan-Baluchestan.
Đồng thời, Iran tiếp tục nhắm tới các đồng minh của Mỹ trong khu vực Trung Đông. Quân đội Jordan cho biết đã bắn hạ 5 máy bay không người lái và 3 tên lửa của Iran nhằm vào nước này. Chính phủ Kuwait thông báo bị Iran tấn công các nhà máy khử mặn nước và nhà máy điện trong ngày thứ tư liên tiếp, gây cháy và hư hại.
Bộ Ngoại giao Mỹ cảnh báo công dân nước này về nguy cơ Iran hoặc các nhóm ủng hộ Iran có thể nhắm vào các lợi ích Mỹ tại nước ngoài hoặc các địa điểm liên quan đến người Mỹ trên thế giới.
Những điều bổ ích rút ra từ bài viết
- Nhóm Houthi đe dọa tấn công tàu chở dầu sử dụng cảng Saudi Arabia trên Biển Đỏ.
- Hành động này có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến xuất khẩu dầu của Saudi Arabia và thị trường dầu châu Á.
- Mỹ cảnh báo sẽ có hành động nếu Houthi thực hiện lời đe dọa.
- Eo biển Bab el-Mandeb là tuyến vận tải biển quan trọng, chiếm 7% lưu lượng toàn cầu.
- Iran sử dụng cuộc xung đột để tạo đòn bẩy trong đối đầu với Mỹ tại eo biển Hormuz và Bab el-Mandeb.
Đăng ký bản tin QMVN
Bản tin buổi sáng mỗi ngày - chỉ những bài đáng đọc, không spam.







