Khởi đầu của những vụ mất tích và cảnh báo muộn màng
Việc mất tích của một người thường chỉ được đánh giá là nghiêm trọng khi người thân của họ lên tiếng báo động. Song đối với những nhóm người bị xã hội cô lập, cảnh báo ấy thường không đến kịp, khiến họ dần biến mất mà không một dấu vết. Đây là thực trạng những phụ nữ bị sát hại bởi tên giết người hàng loạt ở Mons – một hiện tượng bắt đầu từ giữa thập niên 1990 và kéo dài nhiều năm, khiến nhiều người không khỏi ám ảnh.
Morgan Vanlerberghe, cựu sinh viên ngành tâm lý và đam mê tội phạm học, cùng với Alain Cardon, cựu thư ký tòa án, đã dành trọn một thập kỷ để nghiên cứu sâu về vụ án. Họ tích lũy các chứng cứ, câu chuyện và bằng chứng để cho ra đời cuốn sách tài liệu năm 2022, với mong muốn phá vỡ thần thoại xung quanh sát nhân, đồng thời tái hiện chân thực cuộc đời các nạn nhân.
Những nạn nhân không được lãng quên
Carmelina Russo, 46 tuổi, lần cuối được nhìn thấy vào ngày 4/1/1996 sau khi thăm con trai đang thụ án tại nhà tù Mons. Cô đã ghé qua một siêu thị lớn ở Jemappes rồi biến mất không dấu vết, không trở về nhà và không thực hiện lời hứa gọi điện cho con trai vào ngày hôm sau.
Lúc bấy giờ, Carmelina là góa phụ, mẹ ba con, đồng thời lo chăm sóc cha mẹ già, làm việc với nghề giới thiệu sản phẩm và kinh doanh đồ lót tại nhà, quán cà phê và quán bar.
Martine Bohn, xuất thân từ Angers (Pháp), di cư sang Bỉ và sống tại Mons nhiều năm, từng là gái mại dâm và làm phục vụ trong các quán bar. Sau một tai nạn xe nghiêm trọng, cô phải vật lộn với chấn thương và nghiện rượu, trải qua nhiều lần điều trị. Martine sống tại khách sạn Lido ở ngoại ô thành phố, được mô tả là người thân thiện nhưng dễ dàng tin người, đặc biệt với những người mới quen. Vào ngày Quốc khánh Bỉ 21/7/1996, cô rời khách sạn vào khoảng 20 giờ và không còn dấu tích nào nữa, cơ thể cô được tìm thấy sau đó vài ngày. Vụ việc lúc đầu được xem là án mạng bình thường, chưa có khái niệm về tên sát nhân hàng loạt.
Jacqueline Leclerc, 33 tuổi, mẹ của bốn đứa trẻ, ngày 22/12/1996 đã dành trọn ngày với gia đình để cố gắng vượt qua khó khăn sau ly hôn, làm nhiều công việc tạm thời để có thể lấy lại quyền nuôi con. Buổi tối hôm đó, cô được chị gái đưa đến nhà lúc khoảng 20 giờ và được xác nhận là còn sáng đèn trong căn hộ. Tuy nhiên, thẻ ngân hàng của Jacqueline bị sử dụng tại máy rút tiền lúc gần 1 giờ sáng kèm theo hai lần nhập sai mã. Hiện chưa rõ cô có tự thực hiện các giao dịch này hay không, do camera giám sát tại máy rút tiền khi đó bị hỏng.
Ý nghĩa của việc kể lại câu chuyện các nạn nhân
Thông qua nghiên cứu và tái hiện, Morgan Vanlerberghe cùng Alain Cardon hướng đến việc tôn trọng cuộc đời các nạn nhân, tránh để họ chỉ bị định danh qua địa vị nạn nhân mà quên mất những con người với những câu chuyện và gia đình riêng biệt. Họ mong muốn giảm bớt sự chú ý tập trung vào tên sát nhân để tạo sự đồng cảm và công bằng cho những người đã khuất.
Việc các nạn nhân phần lớn là những người yếu thế, dễ bị tổn thương, cho thấy một thực trạng xã hội đáng báo động liên quan đến sự bảo vệ, hỗ trợ và nhận thức của cộng đồng đối với nhóm người yếu thế, đặc biệt đối với những người lao động nghèo, người nghiện rượu và phụ nữ trong hoàn cảnh phức tạp.
Câu chuyện còn nhấn mạnh sự phức tạp trong công tác điều tra và nhận định vụ việc do các yếu tố như trình báo chậm trễ, sự không rõ ràng của dấu vết và thiếu phối hợp giữa các cơ quan thực thi pháp luật, khiến việc truy tìm thủ phạm và đem lại công lý cho nạn nhân trở nên khó khăn hơn.
Một lần nữa, lịch sử của những người phụ nữ như Carmelina, Martine, Jacqueline và những người khác đã đặt ra nhiều câu hỏi về trách nhiệm xã hội trong việc chăm sóc cho các đối tượng dễ bị tổn thương và những bài học quan trọng để tránh tái diễn những bi kịch tương tự.
Những điều bổ ích rút ra từ bài viết
- Người thân thường là người đầu tiên nhận ra sự mất tích, thời điểm cảnh báo rất quan trọng trong điều tra.
- Những nhóm người dễ tổn thương như lao động giản đơn, người nghiện rượu dễ trở thành nạn nhân của tội phạm mà không được xã hội quan tâm kịp thời.
- Việc tập trung quá nhiều vào thủ phạm có thể làm lu mờ câu chuyện và giá trị của nạn nhân.
- Điều tra truy tìm tội phạm hàng loạt đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ và thông tin kịp thời từ cộng đồng và cơ quan chức năng.
- Cần có những chính sách xã hội mạnh mẽ hơn để bảo vệ và hỗ trợ các nhóm đối tượng yếu thế trong xã hội.
Đăng ký bản tin QMVN
Bản tin buổi sáng mỗi ngày - chỉ những bài đáng đọc, không spam.














