Gianni Infantino: Người đứng đầu bóng đá thế giới trên bản đồ quyền lực toàn cầu

Trong một sự kiện đầu tư quan trọng giữa Saudi Arabia và Mỹ, Gianni Infantino – người đứng đầu FIFA – đã được Donald Trump kêu gọi mọi người đứng lên vỗ tay, thể hiện sự công nhận lớn dành cho ông. Sự kiện này đánh dấu bước ngoặt khi FIFA không chỉ là một tổ chức thể thao mà còn trở thành một thế lực quốc tế được các nhà lãnh đạo chính trị thừa nhận, với cú hẹn World Cup 2030 tổ chức tại Riyadh – biểu tượng cho tham vọng biến thủ đô Saudi Arabia thành trung tâm văn hóa, kinh tế và công nghệ trên thế giới.

Quan hệ mật thiết giữa Infantino và các nguyên thủ quốc gia, từ Mỹ đến các cường quốc vùng Vịnh như Saudi Arabia, Qatar và UAE, đã khiến ông được xem như biểu tượng của một phong cách quản trị bóng đá theo mô hình neorealism (tân thực dân). Đây là cách lãnh đạo mang tính cá nhân hóa cao, phá vỡ những cấu trúc pháp lý truyền thống của hệ thống quốc tế, hiện diện ở nhiều nước như Mỹ dưới thời Trump, Ấn Độ với Modi, hay Nga dưới Putin.

Hành trình từ hy vọng đến quyền lực tập trung

Chức vụ Chủ tịch FIFA của Infantino bắt đầu trong bối cảnh tổ chức này đang rúng động bởi bê bối tham nhũng nghiêm trọng. Năm 2015, hàng loạt nhà lãnh đạo FIFA bị bắt giữ, cùng với các bản cáo trạng gây chấn động được FBI công bố, khiến giới hâm mộ gọi FIFA là “băng đảng Mafia”.

Advertisement300 × 250

Khi đó, Gianni còn là tổng thư ký UEFA và một cộng sự thân cận của Michel Platini. Mặc dù có thể bị liên đới, ông đã không dính dáng đến scandal nhưng được biết đến nhiều qua vai trò người dẫn chương trình các lượt bốc thăm giải đấu lớn, thể hiện sự đa ngôn ngữ và duyên dáng trước công chúng.

Khi ra tranh cử ghế Chủ tịch FIFA năm 2016, ông được xem là người ngoài cuộc nhưng mẫu mực, luôn cam kết phục hồi uy tín tổ chức. Chiến dịch “Taking Football Forward” của ông được đánh giá là hướng tới cải cách không quá đột phá nhưng hiệu quả, nhằm đưa FIFA quay lại quỹ đạo. Điểm sáng trong chương trình là cam kết minh bạch tài chính và phân phối công bằng lợi ích giữa các liên đoàn thành viên – điều từng bị che giấu trong quá khứ.

Số phiếu bầu Infantino thắng khá sít sao, với sự hỗ trợ quan trọng từ Mỹ – quốc gia đã tích cực vận động chuyển phiếu bầu từ các liên đoàn sang cho ông. Nhờ khả năng ngoại giao và am hiểu sâu sắc trong lĩnh vực quản lý bóng đá cũng như duy trì quan hệ với nhiều bên, Infantino đã củng cố vị trí và quyền lực lãnh đạo đế chế FIFA.

Mở rộng quy mô và tăng cường hóa quyền lực tài chính

Dưới triều đại của Infantino, FIFA chứng kiến sự tăng trưởng đáng kể về doanh thu, chủ yếu đến từ bản quyền truyền hình World Cup. Việc mở rộng đội tuyển tham gia giải đấu từ 32 lên 48 đội từ năm 2026 đã giúp số trận đấu và lượng người xem tăng lên đáng kể. Ngoài ra, các giải đấu mới như World Cup bóng đá bãi biển hay World Cup các câu lạc bộ cũng được đầu tư mở rộng, góp phần tăng đáng kể nguồn thu cho tổ chức.

Tổng chi phí FIFA dự kiến chi đến năm 2030 có thể đạt gần 14 tỷ USD, trong đó gần 3 tỷ USD phân phối lại cho các liên đoàn quốc gia. Sự phân phối này mang tính chiến lược nhằm giảm thế độc quyền bóng đá truyền thống của các khu vực châu Âu và Nam Mỹ, chuyển hướng phát triển sang các vùng chưa phổ biến bóng đá như Bắc Mỹ. FIFA hiện có 211 liên đoàn thành viên, mỗi liên đoàn có một phiếu bầu bất kể quy mô kinh tế hay dân số, điều này giúp các liên đoàn nhỏ được hưởng lợi nhiều hơn so với những tổ chức trụ cột ở các khu vực trung tâm.

Infantino vẫn duy trì và phát triển mẫu quản lý “peripheralization” - phân quyền rộng rãi cho các khu vực ngoại vi bóng đá trên thế giới, nối tiếp truyền thống của các tiền nhiệm như Sepp Blatter và Michel Platini. Điều này đã chuyển đổi World Cup từ một giải bóng đá truyền thống sang sự kiện mang tính toàn cầu hóa và thương mại hóa cao.

Thách thức và tranh cãi xung quanh tân phong cách lãnh đạo

Mặc dù khẳng định được quyền lực và tầm ảnh hưởng lớn, Infantino không tránh khỏi những chỉ trích về sự thân mật và phục vụ quyền lực quyền lợi các nhà lãnh đạo quyền thế. Việc xuất hiện cùng các nguyên thủ quốc gia quyền lực và đi theo các chuyến công du chính thức, đặc biệt khi chưa nắm vai trò chính thức trong chính quyền Mỹ, đặt ra nhiều câu hỏi về sự độc lập và mục đích trong quản trị bóng đá thế giới.

Từ một niềm hy vọng cải cách trong lòng FIFA, ông giờ đây được xem là biểu tượng của hệ thống quản trị mang tính đám tộc hóa, phục vụ lợi ích cá nhân và chính trị nhiều hơn là minh bạch và công bằng. Các đối thủ nội bộ ít dám phản kháng trước quyền lực ngày càng tập trung của ông, và nhiều khả năng Infantino sẽ tiếp tục tái đắc cử trong các cuộc bầu cử sắp tới.

Những điều bổ ích rút ra từ bài viết

  • Gianni Infantino trở thành biểu tượng mới của sự giao thoa giữa bóng đá và quyền lực chính trị toàn cầu.
  • FIFA dưới quyền Infantino mở rộng quy mô World Cup lên 48 đội và đa dạng hóa các giải đấu, tăng doanh thu đáng kể.
  • Chính sách phân phối quyền lợi ưu tiên các liên đoàn nhỏ hơn, giảm dần sự thống trị của các liên đoàn châu Âu và Nam Mỹ.
  • Infantino bị chỉ trích vì cách thức gần gũi với các nhà lãnh đạo quyền lực, ảnh hưởng đến tính độc lập của FIFA.
  • Sự phục hồi tổ chức sau bê bối tham nhũng được xây dựng trên nền tảng kiểm soát quyền lực tập trung và quan hệ chính trị đa chiều.

Đăng ký bản tin QMVN