Rào chắn trước cổng trường
Theo Reuters, sáng 6/10, học sinh trung học đứng trên những rào chắn dựng bằng thùng rác trước các trường học khắp nước Pháp. Tại Paris, các em giương cao biểu ngữ thể hiện mong muốn được lắng nghe.
“Chúng tôi muốn được lắng nghe, không phải bị xịt hơi cay.” — Biểu ngữ của học sinh tại Paris
Một biểu ngữ khác viết “Tương lai của chúng tôi không phải là tùy chọn”. Những thông điệp ấy phản ánh nỗi bức xúc tích tụ của một thế hệ cảm thấy bị bỏ rơi trong những ngôi trường thiếu thốn.
Cái giá của các cuộc đụng độ
Các cuộc biểu tình bắt đầu từ vùng ngoại ô khó khăn của Paris, rồi lan khắp cả nước. Chính phủ điều cảnh sát chống bạo động và cho rằng phong trào đã biến thành bạo lực đô thị. Theo số liệu chính thức:
- Bộ Tư pháp cho biết 5.060 người bị bắt kể từ khi biểu tình bắt đầu, 87% là trẻ vị thành niên; hơn 1.800 người bị truy tố, trong đó có 1.483 trẻ vị thành niên, và 790 vụ đã bị bãi bỏ.
- Ít nhất 715 cảnh sát và 215 thiếu niên bị thương trong các vụ đụng độ, theo văn phòng Thủ tướng.
- Một thiếu niên 15 tuổi ở miền bắc nước Pháp mất bàn tay và một phần cẳng tay sau khi nhặt lựu đạn giải tán của cảnh sát, theo báo La Voix du Nord.
Tỉnh trưởng Pas-de-Calais, ông François-Xavier Lauch, từ chối bình luận về hoàn cảnh cụ thể của vụ việc, chỉ cho biết khoảng 200-250 người biểu tình đã ném đồ vật vào cảnh sát.
Lời hứa của Thủ tướng và bài toán ngân sách
Thủ tướng Sébastien Lecornu đã yêu cầu các bộ trưởng giải quyết những đòi hỏi chính của học sinh và gửi đề xuất đầu tiên trước cuối tháng 10. Các yêu cầu gồm:
- Bảo đảm có giáo viên dạy thay khi giáo viên vắng mặt.
- Xem xét lại thời gian học kéo dài từ 8 giờ sáng đến 6 giờ chiều và kéo dài giờ nghỉ trưa.
- Sửa chữa các tòa nhà trường học đã cũ kỹ, xuống cấp.
Tuy nhiên, tìm nguồn tiền sẽ không dễ. Chính phủ đang cố thu hẹp thâm hụt ngân sách phình to, trong khi lợi suất trái phiếu 10 năm của Pháp tuần trước có lúc vượt 5%, mức cao nhất trong 24 năm.
Bộ trưởng Tài chính Roland Lescure khẳng định Ngân hàng Trung ương châu Âu không cần can thiệp.
Cuộc đấu chính trị trước bầu cử
Sáu tháng trước cuộc bầu cử chọn người kế nhiệm ông Macron, chính phủ và đảng cực hữu Tập hợp Quốc gia của bà Marine Le Pen, ứng viên đang dẫn đầu, cáo buộc các nghị sĩ và thị trưởng thuộc đảng cực tả Nước Pháp Bất khuất (LFI) kích động biểu tình. LFI bác bỏ cáo buộc này.
“Tôi chọn đứng về phía cư dân của mình, và học sinh trung học là cư dân của tôi.” — Bally Bagayoko
Ông Bagayoko, thị trưởng thuộc LFI của Saint-Denis, một vùng ngoại ô nghèo của Paris, cho biết ông phản đối bạo lực nhưng ủng hộ học sinh biểu tình.
Tiếng nói của một thế hệ
Dù còn tranh cãi về bạo lực và vai trò của các đảng phái, phong trào cho thấy một thực tế khó phủ nhận: nhiều ngôi trường công tại Pháp, nhất là ở những khu vực khó khăn, đang thiếu thốn nghiêm trọng về người và cơ sở vật chất.
Thách thức với chính phủ không chỉ là dập tắt biểu tình, mà là khôi phục niềm tin của một thế hệ trẻ vào lời hứa bình đẳng của nền giáo dục cộng hòa, trong khi ngân khố đang cạn kiệt.

















