Quy trách nhiệm cho cực tả
Ông Macron mở đầu bài phát biểu bằng nhận định đất nước đang ở thời khắc “cực kỳ nghiêm trọng”. Ông cho rằng những kẻ bạo loạn thuộc các nhóm cực tả, cùng nhiều tội phạm, đã cướp phá cửa hàng và phá hủy công trình công cộng, đặt câu hỏi vì sao lại đốt tòa thị chính Limoges.
“Những kẻ đã phá hoại sẽ phải trả giá.” — Tổng thống Emmanuel Macron
Ông khẳng định những người tìm cách lật đổ nền Cộng hòa sẽ phải chịu trách nhiệm, các cuộc điều tra sẽ được tiến hành hết sức kiên quyết, và yêu cầu chính phủ rút ra bài học về công tác tình báo một cách minh bạch – động thái có thể dẫn tới những thay đổi nhân sự trong ngành.
Quy mô của bạo lực
Theo El País, các cuộc biểu tình và bạo lực ngày 17/10 gây hậu quả nặng nề:
- Khoảng 2.000 người bị bắt, trong đó 855 người ở Paris; 600 cảnh sát bị thương và 1.500 cơ sở kinh doanh bị cướp phá hoặc phá hoại.
- Tòa thị chính Limoges bị thiêu rụi; ở Marseille, những kẻ bạo loạn đột nhập đồn cảnh sát và chiếm lối vào tòa thị chính; văn phòng du lịch Lyon bị đốt; bạo lực cũng xảy ra ở Lille và Rennes.
- Bạo lực tiếp diễn quanh quảng trường République ở Paris ngay trong ngày Chủ nhật, với các cuộc đụng độ, ném vật thể và cướp phá.
Ngày càng nhiều ý kiến cho rằng phần lớn bạo lực do những người không liên quan đến phong trào biểu tình của sinh viên gây ra.
Biện pháp và lời kêu gọi
Ông Macron thông báo thành lập nội các khủng hoảng để theo dõi tình hình và cấm một số cuộc tụ tập trong những ngày tới, dù không ban bố tình trạng khẩn cấp như một số người kêu gọi. Ông chỉ trích đảng Nước Pháp Bất khuất (LFI) của ông Jean-Luc Mélenchon, cho rằng những ai kêu gọi xuống đường chỉ muốn “chiếm đoạt cuộc tranh luận”.
Ông nhắc rằng chỉ còn sáu tháng nữa là tới bầu cử tổng thống và đất nước xứng đáng có một cuộc bầu cử mẫu mực, nơi tranh luận diễn ra trong sự tôn trọng chứ không phải trong hỗn loạn.
Lắng nghe người trẻ
Ông Macron nhấn mạnh không bao giờ được đánh đồng những người biểu tình có yêu sách chính đáng với những kẻ phá hoại, cướp bóc. Ông thừa nhận giới trẻ đang lo lắng sâu sắc về tương lai và cho rằng trách nhiệm của nhà nước là vừa lắng nghe sự phẫn nộ của họ, vừa kiên quyết giữ gìn trật tự cộng hòa.
Tuy nhiên, El País lưu ý ông không đề cập tới những sinh viên bị thương nặng do thiết bị nổ của cảnh sát – vấn đề mà những người chỉ trích cách xử lý của lực lượng chức năng đặc biệt quan tâm.
