Một mùa thu hoạch phải tính từng gallon
Ở Delaware County, bang Indiana, nông dân Joe Hamilton canh tác khoảng 2.500 mẫu Anh ngô và đậu tương. Khi mùa thu hoạch đậu tương bắt đầu, ông cần vận hành bốn máy kéo, hai máy gặt liên hợp cùng năm xe tải hạng nặng. Theo lời ông kể với The Guardian, một mùa thu hoạch thường kéo dài 30 ngày, tiêu thụ chừng 300 gallon diesel mỗi ngày, tức xấp xỉ 9.000 gallon cho toàn đợt. Với mức tiêu hao ấy, chênh lệch giá dù chỉ vài chục xu cũng đủ tạo thành hóa đơn lớn.
Máy gặt chạy liên tục để tranh thủ thời tiết và độ chín của hạt; xe tải phải đưa nông sản rời ruộng tới kho, cơ sở sấy hoặc nơi giao hàng. Bởi vậy, nhiều khoản nhiên liệu không thể trì hoãn. Giá bán nông sản lại do thị trường chi phối, trong khi phân bón, hạt giống, hóa chất và thiết bị cũng đòi hỏi vốn. Người trồng trọt đứng giữa hai biến số không hoàn toàn do mình kiểm soát: giá đầu vào hôm nay và doanh thu khi bán mùa vụ.
Giá tăng do nhiều mắt xích cùng căng thẳng
Báo cáo công bố ngày 29/9 của EIA ghi nhận giá dầu diesel đường bộ trung bình toàn Mỹ ở mức 6,382 USD/gallon; riêng Trung Tây là 6,526 USD, giảm nhẹ so với mức 6,680 USD của tuần trước nhưng vẫn cao vượt trội so với 3,731 USD một năm trước. Đây là giá diesel đường bộ đã bao gồm thuế; diesel dùng ngoài đường bộ trong nông nghiệp có thể có cơ cấu thuế khác. Các mức giá này không nên được hiểu là mọi trang trại đều mua cùng một giá.
Theo The Guardian, chiến sự liên quan Iran, khó khăn tại các nhà máy lọc dầu Nga và những gián đoạn nguồn cung nội địa cùng góp phần đẩy thị trường lên cao. Sự cố điện và ngập tại nhà máy ExxonMobil ở Joliet, Illinois, cũng như tranh chấp lao động tại cơ sở BP ở Whiting, Indiana, làm tăng mối lo nguồn cung. Vùng Trung Tây nằm sâu trong lục địa, có ít lựa chọn nhập nhiên liệu bằng tàu biển trực tiếp hơn các vùng ven bờ, khiến việc bù đắp thiếu hụt khi có trục trặc trở nên phức tạp.
Từ nông trại đến xe buýt học đường
Giá dầu tăng còn đi theo những tuyến đường chở thức ăn, nguyên liệu và hàng hóa. Doanh nghiệp vận tải đường bộ phải lựa chọn giữa việc chịu giảm biên lợi nhuận và chuyển chi phí vào hợp đồng. Các nhà sản xuất và cửa hàng chuẩn bị cho mùa mua sắm cuối năm cũng đối diện chi phí giao nhận cao hơn. Tuy vậy, tác động lên giá tiêu dùng cuối cùng phụ thuộc hợp đồng, năng lực tiết kiệm và cạnh tranh trong từng ngành, chứ không phải mọi mặt hàng lập tức tăng cùng một tỷ lệ.
Ở Ohio, xe buýt học đường là ví dụ rõ nét về tính thiết yếu của nhiên liệu. The Guardian dẫn thông tin rằng khoảng 15.000 xe buýt đưa đón xấp xỉ 800.000 học sinh mỗi ngày đi học. Khu học chánh Columbus cho biết chi phí vận chuyển hàng năm vượt 70 triệu USD và dự kiến tiếp tục rà soát ngân sách. Khi các tuyến được gộp hoặc chuyến đi không bắt buộc bị cắt, học sinh nông thôn — vốn phải di chuyển xa — có thể chịu bất tiện lớn hơn.
Thích ứng có giới hạn, bất ổn còn kéo dài
Một số trang trại áp dụng canh tác không cày xới và trồng cây che phủ để giảm số lượt thiết bị đi qua ruộng. Hamilton cho biết cách làm này giúp ông sử dụng ít nhiên liệu hơn so với thời còn cày xới toàn diện. Nhưng việc thu hoạch đúng hạn và đưa hạt ra thị trường vẫn cần máy lớn cùng xe vận tải. Kho dự trữ nhiên liệu tại trang trại có giới hạn đồng nghĩa ông có thể phải mua thêm khi giá cả khó dự báo.
Kho Dự trữ Dầu mỏ Chiến lược của Mỹ có thể giúp giảm bớt biến động trong ngắn hạn, song lượng dự trữ không vô hạn và việc bổ sung sau này cũng có chi phí. Nhà phân tích Kurt Lykins, được The Guardian phỏng vấn, lưu ý rằng ngay cả khi nguồn cung ổn định trở lại, nhu cầu tái tích trữ có thể khiến giá không giảm ngay. Với người nông dân, bài học cấp thiết không chỉ là tiết kiệm từng gallon, mà còn là xây dựng phương án dự phòng trước những đứt gãy bên ngoài cánh đồng.

















