“Bế tắc là bạn của thị trường”
Trong nhiều tuần trước bầu cử, thị trường liên tục bất an trước triển vọng tài khóa, khung pháp lý cho trí tuệ nhân tạo và cuộc chiến Iran, những yếu tố đã đẩy giá cả leo thang và gây xáo trộn trên thị trường cổ phiếu lẫn trái phiếu. Khi kết quả được công bố, nhà đầu tư coi đó như “giấy phép” để tăng khẩu vị rủi ro. Chỉ số Dow Jones có lúc tăng hơn 1.000 điểm, và việc ông Trump tuyên bố chấp nhận kết quả, sẵn sàng hợp tác với phe Dân chủ càng củng cố tâm lý lạc quan.
*“Bế tắc là bạn của thị trường. Bất cứ điều gì không thực sự cần thiết sẽ rất khó được thông qua trong hai năm tới, và điều đó giúp môi trường đầu tư dễ dự đoán hơn.” — Mark Hackett*
Yếu tố mùa vụ cũng tiếp thêm niềm tin. Theo phân tích của Glenmede, kể từ năm 1946, chỉ số S&P 500 tăng trung bình 19,9% trong 12 tháng sau các cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.
Dầu giảm, trái phiếu tăng: tín hiệu xuống thang ở Iran
Lợi suất trái phiếu Kho bạc giảm và giá dầu lao dốc khi đòn trừng phạt cử tri dành cho Đảng Cộng hòa làm tăng khả năng Nhà Trắng tìm cách chấm dứt cuộc chiến với Iran. Phó Tổng thống JD Vance đã công khai giữ khoảng cách với quyết định khai chiến, quy toàn bộ thất bại bầu cử cho cuộc chiến này.
Theo chiến lược gia Shawn Snyder của Potomac Fund Management, nhà đầu tư có thể đang bắt đầu định giá một kịch bản xuống thang.
*“Giá dầu giảm hôm nay là cách thị trường nói rằng cuộc chiến Iran cực kỳ thiếu ủng hộ và chính quyền phải đánh giá lại những gì mình đang làm.” — Joseph Zidle*
Ông Zidle, chiến lược gia trưởng của Cresset Capital, cho rằng nếu xu hướng này tiếp diễn, áp lực lạm phát sẽ giảm đáng kể và Cục Dự trữ Liên bang cũng nhẹ gánh hơn. Bà Phoenix Kalen của Societe Generale nhận định Quốc hội do phe Dân chủ kiểm soát sẽ giám sát chặt hơn chính sách tài khóa, hạn chế khả năng tăng chi tiêu của ông Trump và qua đó giảm bớt áp lực lên lợi suất trái phiếu.
Người được, kẻ mất theo từng ngành
Theo chiến lược gia Angelo Kourkafas của Edward Jones, gió chính trị đổi chiều sẽ tác động khác nhau tới từng lĩnh vực:
- Các tổ chức chăm sóc sức khỏe có quản lý và bệnh viện có thể hưởng lợi nếu có đồng thuận lưỡng đảng về việc gia hạn trợ cấp theo Đạo luật Chăm sóc Sức khỏe Hợp túi tiền.
- Một phần ngành tài chính có thể gặp khó khi kỳ vọng nới lỏng quy định suy giảm.
- Ngành quốc phòng có thể đối mặt với bối cảnh kém thuận lợi hơn nếu chiến sự hạ nhiệt.
- Lĩnh vực tiền mã hóa, vốn trông chờ vào làn sóng bãi bỏ quy định, có thể mất đi lực đẩy chính sách.
Tuy nhiên, ông Kourkafas cũng cảnh báo nhà đầu tư không nên đặt cược quá mạnh vào từng ngành chỉ dựa trên kết quả bầu cử.
Trí tuệ nhân tạo: từ nỗi lo đến kỳ vọng tăng trưởng hợp lý
Trước bầu cử, các cuộc thăm dò cho thấy cử tri ngày càng phản đối việc xây dựng trung tâm dữ liệu và sự bành trướng của trí tuệ nhân tạo, và nhà đầu tư dự đoán Quốc hội mới sẽ tăng cường giám sát lĩnh vực này. Phản ứng ban đầu của thị trường phân hóa rõ rệt: cổ phiếu các “gã khổng lồ” điện toán đám mây như Amazon, Meta Platforms và Alphabet tăng, trong khi các nhà vận hành trung tâm dữ liệu IREN, Applied Digital và Core Scientific giảm, còn chỉ số bán dẫn PHLX mất 3,6%.
Theo ông Hackett, thị trường đang phát đi thông điệp rằng giới đầu tư từ lâu mong muốn một lộ trình chi tiêu hợp lý hơn, và giờ họ có khả năng đạt được điều đó, nhất là khi chi phí vay để mở rộng hạ tầng đang gây lo ngại. Các chiến lược gia của Jefferies còn nhận định việc Đảng Dân chủ thắng cả năm ghế thống đốc ở những bang có nhiều trung tâm dữ liệu có thể khiến AI an toàn hơn về mặt chính trị, vì các thống đốc mới nhiều khả năng sẽ đặt ra “hàng rào bảo vệ” thay vì cấm hoàn toàn.
“Bức tường lo âu” vẫn còn đó
Lợi suất trái phiếu Mỹ đã tăng trong năm nay do lo ngại về nợ công, vừa vượt mốc 40.000 tỷ USD. Một chính phủ chia rẽ cũng làm tăng nguy cơ bế tắc ngân sách và chính phủ đóng cửa: Quốc hội đã hoãn cuộc tranh luận gay gắt về chi tiêu tài khóa 2027 tới sau bầu cử, với hạn chót đạt thỏa thuận là ngày 11/12.
*“Sự bất định của các sắc lệnh hành pháp, các cuộc đấu về chi tiêu, rủi ro địa chính trị, chính sách AI chưa rõ ràng và cuộc đua tổng thống 2028 sắp khởi động đang tạo nên một bức tường lo âu đáng kể.” — Ed Mills*
Phản ứng đầu tiên của thị trường là nhẹ nhõm, nhưng hai năm tới sẽ cho thấy liệu sự cân bằng quyền lực có thực sự mang lại ổn định, hay chỉ thay thế những cú sốc chính sách bằng những cuộc đối đầu kéo dài.
