Tháng 9 hụt hơi
Theo ONS, doanh số tại các siêu thị giảm trong tháng 9 sau khi tăng trưởng trong tháng 7 và tháng 8, trong khi thời tiết ấm khiến người tiêu dùng chưa vội sắm quần áo mùa thu. Mức giảm 0,4% của sản lượng bán lẻ vượt xa dự báo giảm 0,1% của đa số chuyên gia trong cuộc thăm dò của Reuters.
Dù vậy, bức tranh cả quý vẫn tích cực: tổng sản lượng bán lẻ ba tháng tính đến tháng 9 tăng 0,7%, nhờ hiệu ứng từ World Cup và đợt nắng nóng mùa hè, đồng thời ONS điều chỉnh tăng số liệu tháng 7 và tháng 8. Những tháng gần đây, người tiêu dùng Anh từng khiến giới phân tích bất ngờ vì sức chi tiêu mạnh; hai chuỗi bán lẻ thực phẩm lớn nhất là Tesco và Sainsbury’s, chuỗi đồ ăn nhanh Greggs và nhà bán lẻ đồ gia dụng Kingfisher đều vừa nâng dự báo lợi nhuận cả năm.
Niềm tin người tiêu dùng lao dốc
Khảo sát của GfK công bố sáng thứ Sáu cho thấy niềm tin người tiêu dùng tháng 10 giảm mạnh nhất so với tháng trước kể từ đầu đại dịch COVID-19. Nếu loại trừ giai đoạn đại dịch, lần giảm có quy mô tương tự gần nhất diễn ra sau cuộc trưng cầu ý dân về Brexit tháng 6/2016.
Sự sụt giảm doanh số bán lẻ trong tháng 9 và cú lao dốc của niềm tin người tiêu dùng trong tháng 10 làm tăng nguy cơ chuỗi ngày kiên cường gần đây của nền kinh tế có thể sắp kết thúc.
Các nhà phân tích của Pantheon Macroeconomics cho biết chưa rõ nguyên nhân là do lo ngại về ngân sách, do hiệu ứng tích cực sau khi ông Andy Burnham trở thành Thủ tướng đang phai nhạt, hay do những yếu tố căn bản hơn.
Theo họ, niềm tin từng ở mức cao nhất hai năm, nhưng tăng trưởng GDP nhiều khả năng sẽ chậm lại mạnh từ mức 0,7% theo quý dự kiến trong quý III xuống khoảng 0,2% trong quý IV.
Gánh nặng từ giá nhiên liệu
ONS cho biết sản lượng nhiên liệu bán ra trong tháng 9 tăng 2,2% so với tháng 8, khi nhiều tài xế từng chỉ đổ xăng một phần để phản ứng với giá tăng vọt do chiến tranh Iran. Giá trị chi tiêu cho nhiên liệu tăng hơn 6% trong tháng 9, sau mức tăng tương tự trong tháng 8. Áp lực khó có thể sớm dịu đi khi giá dầu Brent chạm 114,10 USD/thùng hôm thứ Sáu, mức cao nhất năm tháng. Các hộ gia đình Anh đang chịu sức ép từ nhiều phía:
- Giá nhiên liệu và năng lượng gia đình tăng mạnh do xung đột ở vùng Vịnh.
- Lạm phát tăng lên 3,5% trong tháng 9 từ mức 3,1% của tháng 8, vượt dự báo.
- Các nhà bán lẻ lớn cảnh báo dấu hiệu áp lực lạm phát gia tăng trong năm 2027.
Với lãi suất cơ bản đang ở mức 3,75% và lạm phát vượt xa mục tiêu 2%, Ngân hàng Trung ương Anh sẽ đối mặt với lựa chọn khó khăn tại cuộc họp đầu tháng 11: vừa phải kiềm chế giá cả, vừa không thể làm suy yếu thêm một nền kinh tế đang có dấu hiệu chững lại.
Ngân sách đầu tay của Healey
Mọi ánh mắt giờ đổ dồn vào ngân sách mà Bộ trưởng Tài chính John Healey sẽ công bố tuần tới. Ông đã hứa hỗ trợ thêm phần nào cho người dân trước chi phí sinh hoạt, tiếp nối các biện pháp của Thủ tướng Burnham như giảm thuế trên hóa đơn điện và giới hạn giá vé xe buýt ở mức 2 bảng Anh từ tháng 1/2027. Tuy nhiên, dư địa tài khóa hạn hẹp và áp lực từ thị trường trái phiếu khiến ông khó có thể chi tiêu mạnh tay.
Những con số bán lẻ và niềm tin người tiêu dùng cho thấy một thực tế giản dị: khi mỗi lần đổ đầy bình xăng trở nên đắt đỏ hơn, các gia đình buộc phải cân nhắc kỹ hơn trước mỗi món hàng. Sức bền của nền kinh tế Anh trong những tháng tới sẽ phụ thuộc nhiều vào việc các hộ gia đình còn chịu đựng được bao lâu.

















