1. Thỏa thuận mới chấm dứt hai năm gây sức ép từ Washington
Thỏa thuận ba bên được công bố trong bối cảnh căng thẳng Bắc Cực gia tăng và tranh chấp được đưa trở lại lĩnh vực ngoại giao.
Thỏa thuận có thể chấm dứt gần hai năm liên tục gây sức ép lên người dân Greenland từ phía Washington.
Đảm bảo các lằn ranh đỏ đã được nêu rõ về toàn vẹn lãnh thổ và chủ quyền sẽ không bị vượt qua.
Bức tranh đang hé lộ được đánh giá là kịch bản tốt nhất cho Đan Mạch và Greenland.
Các vấn đề luật quốc tế, đầu tư và chính sách an ninh có thể được giải quyết qua nhóm làm việc cấp cao.
Cả Nuuk và Copenhagen đều có lý do để lạc quan thận trọng và cảm thấy nhẹ nhõm cho đến khi biết toàn bộ nội dung.
Trích dẫn chính: "Tranh chấp dường như đã được chuyển trở lại lĩnh vực ngoại giao, nơi các vấn đề về luật quốc tế có thể được giải quyết" - Marc Jacobsen
2. Di sản thỏa thuận 1951 và 2004 từ 17 căn cứ xuống còn Pituffik
Phần lớn quyền mà Mỹ tìm kiếm đã tồn tại trong khuôn khổ hiện hành.
Thỏa thuận quốc phòng 1951 được cập nhật 2004 với sự tham gia của Chính phủ Tự trị Greenland trao cho Mỹ nhiều quyền quân sự rộng rãi.
Washington từng tận dụng đáng kể trong Chiến tranh Lạnh khi duy trì 17 căn cứ quân sự và hơn 10.000 quân nhân tại Greenland.
Ngày nay chỉ còn lại Căn cứ Không gian Pituffik với khoảng 150 quân nhân Mỹ, căn cứ duy nhất của Mỹ tại Greenland.
Pituffik đóng vai trò then chốt cho an ninh quốc gia Mỹ, giám sát Bắc Cực và tuyến đường Bắc Mỹ-châu Âu.
Việc mở rộng hiện diện trở lại do đó không cần một hiệp ước hoàn toàn mới về mặt pháp lý.
Trích dẫn chính: "Phần lớn những điều này đã khả thi theo thỏa thuận quốc phòng hiện hành năm 1951, được cập nhật vào năm 2004" - Marc Jacobsen
3. Hai thay đổi Trump công bố: vĩnh cửu và quyền phủ quyết
Theo bài đăng Truth Social ngày 19-9 của Tổng thống Trump, thỏa thuận mới có ít nhất hai điểm khác biệt.
Thứ nhất, Trump viết đây là "Thỏa thuận Vĩnh cửu, không có hồi kết!".
So với đó, thỏa thuận gốc quy định sẽ có hiệu lực trong suốt thời gian tồn tại của Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương, tức gắn với sự tồn tại liên tục của NATO.
Thỏa thuận mới có thể không gắn với NATO, được xem là hệ quả của cam kết hạn chế của Trump với NATO và chính sách Nước Mỹ trên hết.
Thứ hai, Trump viết không một đối thủ nào của Mỹ có thể thiết lập căn cứ ở Greenland, hiện diện quân sự hay thực hiện đầu tư nhạy cảm mà không có sự chấp thuận bằng văn bản rõ ràng của Mỹ.
Nói cách khác, Mỹ dường như giành được quyền phủ quyết chính thức để ngăn Nga và Trung Quốc tìm chỗ đứng ở Greenland.
Trích dẫn chính: "Không một đối thủ nào của Mỹ có thể, kể cả việc thiết lập căn cứ ở Greenland... mà không có sự chấp thuận bằng văn bản rõ ràng của chúng tôi" - Donald Trump
4. Tiền lệ Đan Mạch chặn Trung Quốc 2016 và 2018 cho thấy thực tế đã diễn ra
Trên thực tế, quyền phủ quyết đã được thực thi không chính thức trong những năm gần đây.
Năm 2016, một công ty Trung Quốc bày tỏ quan tâm mua một trạm hải quân đã ngừng hoạt động tại Kangilinnguit ở miền nam Greenland.
Chính phủ Đan Mạch đã can thiệp, với lo ngại an ninh của Mỹ cũng bị đe dọa, và thương vụ bị ngăn chặn.
Hai năm sau, năm 2018, một công ty xây dựng Trung Quốc tìm cách tham gia dự án sân bay lớn của Greenland.
Vụ việc này cũng bị ngăn chặn sau can thiệp của Copenhagen.
Với thỏa thuận mới, sự can thiệp hình thức của Đan Mạch dường như không còn cần thiết nữa, nhưng về mặt thực chất thay đổi tương đối hạn chế.
Điều này chứng tỏ kỹ năng đàm phán của đại diện Đan Mạch và Greenland trong nhóm làm việc cấp cao khi tạo cơ hội cho Trump giành chiến thắng cần thiết trong khi vẫn bảo toàn chủ quyền.
5. Chi phí, lợi ích kinh tế và chiến thắng về mặt hình ảnh
Câu hỏi lớn còn lại là ai sẽ trả tiền cho hiện diện mở rộng.
Trump viết: "Hoa Kỳ sẽ KHÔNG phải trả BẤT KỲ CHI PHÍ NÀO", một phép tính đáng chú ý khó trấn an người đóng thuế Đan Mạch nếu thành sự thật.
Tác giả nhắc lại Mexico cuối cùng đã không trả tiền cho bức tường biên giới với Mỹ.
Vẫn còn phải xem liệu người Mỹ có nhận được 5.000 đô la mà Trump đã hứa nếu đảng Cộng hòa giữ quyền kiểm soát Quốc hội trong bầu cử giữa kỳ hay không.
Greenland có thể thu được lợi ích kinh tế lớn hơn từ hiện diện quân sự mở rộng của Mỹ qua đầu tư hạ tầng và việc làm.
Đồng minh chính trị và truyền thông thân cận Trump đã bắt đầu ca ngợi chiến lược đàm phán bền bỉ đã phát huy tác dụng và giúp Mỹ có vị thế tốt hơn.
Trích dẫn chính: "Có lẽ đây chỉ là một chiến thắng về mặt hình ảnh" - Marc Jacobsen

















