Đòn tấn công đẫm máu nhất
Lầu Năm Góc công bố rất ít chi tiết về vụ drone Iran tấn công cảng Shuaiba hôm 1/3. Đây là cuộc tấn công gây thương vong lớn nhất được biết đến nhằm vào binh sĩ Mỹ kể từ khi Chiến dịch Epic Fury bắt đầu ngày 28/2.
Trong cuộc điều tra của AP, nhiều binh sĩ, một số chấp nhận nêu tên, điều hiếm thấy với quân nhân tại ngũ, những người khác giấu tên vì sợ bị trả đũa, cho rằng Lầu Năm Góc đã không coi trọng đúng mức các mối đe dọa từ Iran khi phát động chiến dịch. AP cũng lưu ý rằng chiến trường vốn hỗn loạn, và đánh giá của những người trong cuộc thường không thống nhất.
Những cảnh báo bị bỏ qua?
Theo các sĩ quan trong bộ chỉ huy hậu cần đóng tại cảng, Thiếu tướng John Hinson và Chuẩn tướng Clint Barnes đã quyết định chuyển trung tâm điều hành tới đây, bất chấp các đánh giá cho thấy địa điểm không đủ khả năng phòng thủ trước drone và các báo cáo tình báo chỉ ra đây là mục tiêu khả dĩ của Iran. Họ cho rằng đơn vị có thể thực hiện công việc chủ yếu trên máy tính từ một địa điểm an toàn hơn bên ngoài Kuwait.
Ông Hinson từ chối bình luận chính thức, ông Barnes không phản hồi. Cả hai tướng đều không có thẩm quyền thay đổi hệ thống phòng không hay chống drone tại địa điểm này. Giới lãnh đạo cấp cao tin rằng một số binh sĩ hậu cần cần ở lại Kuwait; hai sĩ quan cấp cao, trong đó có Trung tá Tim Halbur, cho biết việc có mặt tại chỗ mang lại lợi thế về liên lạc, nên khoảng 75 binh sĩ hậu cần cùng hàng chục quân nhân từ các đơn vị khác vẫn ở lại.
Lá chắn không dành cho drone
Ba căn cứ lớn của Mỹ ở Kuwait đã được tăng cường phòng không trước chiến tranh, nhưng cảng Shuaiba chỉ được bảo vệ bởi một hệ thống tên lửa Patriot gần trại Arifjan, vốn không phù hợp để bắn hạ drone Iran. Những hạn chế của hệ thống này gồm:
- Dù có thể phát hiện máy bay nhỏ, số lượng lớn drone có thể nhanh chóng làm cạn kiệt cơ số đạn của một khẩu đội.
- Mỗi tên lửa Patriot đắt hơn rất nhiều so với một chiếc drone.
- Dùng Patriot để bắn drone khiến khu vực dễ bị tổn thương trước các cuộc tấn công tên lửa nguy hiểm hơn nhiều.
Theo Thiếu tá Stephen Ramsbottom và ba người khác nắm được các cuộc họp cấp cao, giới tướng lĩnh tập trung vào phòng thủ tên lửa mà chưa chuẩn bị cho chiến tranh drone.
Đây là bài toán mà nhiều quân đội trên thế giới đang phải đối mặt khi những vũ khí rẻ tiền có thể gây thiệt hại lớn.
Cái chết của người đã cảnh báo
Đại úy Cody Khork, người phụ trách an toàn của đơn vị tại cảng và đã kiên quyết phản đối việc đóng quân ở đây, cho rằng sáng hôm đó binh sĩ không nên rời hầm trú ẩn, theo lời Thiếu tá Ramsbottom, người ở cùng ông trong hầm. Nhưng các sĩ quan cấp cao hơn đã thúc ông cho binh sĩ rời hầm.
Chúng tôi biết mình không an toàn. Không ai nắm được tình hình drone.
Chỉ vài phút sau khi lệnh báo yên cuối cùng được phát ra, một chiếc drone xuyên qua mái nhà, khiến Đại úy Khork thiệt mạng. Ông được truy thăng quân hàm thiếu tá. Câu chuyện của ông trở thành biểu tượng đau xót cho khoảng cách giữa cảnh báo ở tuyến đầu và quyết định ở cấp chỉ huy.
Cuộc chiến thứ hai: điều trị và minh bạch
Bảy binh sĩ, trong đó có các sĩ quan cấp cao, cho biết đơn vị bước vào chiến tranh mà chưa triển khai kế hoạch toàn diện ứng phó thương vong hàng loạt; một số người phải dùng Google trên điện thoại để tìm cơ sở y tế gần nhất. Một số người bị thương kể họ được đưa tới doanh trại ở Đức và được yêu cầu tự đặt lịch khám ngoại trú thay vì nhập viện tại Trung tâm Y tế Khu vực Landstuhl, và phải mất nhiều tuần mới được chẩn đoán chấn thương sọ não. Lục quân khẳng định việc chăm sóc là phù hợp; Lầu Năm Góc nói mọi binh sĩ bị thương đều được đánh giá và nhập viện tùy mức độ theo thông lệ y khoa. Tiến sĩ James Kelly của Quỹ Invisible Wounds cho biết chẩn đoán chấn thương sọ não chậm trễ vẫn không hiếm gặp, có thể ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị.
Vì tôn trọng thân nhân trực hệ, những người sẽ được thông báo về kết luận chính thức của cuộc điều tra đã hoàn tất, chúng tôi sẽ không bình luận về các chi tiết cụ thể, lời kể cá nhân hay những phần báo cáo bị rò rỉ vào lúc này.
Theo một quan chức nắm rõ vụ việc, Lục quân đã hoàn tất điều tra từ tháng 6 nhưng chưa công bố vì cần biên tập thông tin nhạy cảm. Một số gia đình có người thân hy sinh bày tỏ thất vọng trước sự thiếu minh bạch và đặt câu hỏi vì sao người thân của họ bị điều tới một nơi đã được biết là thiếu phòng thủ trước drone.
















