Bảo tồn di tích đắm chìm Chiến tranh Thế giới I tại bán đảo Gallipoli

Dưới bầu trời mùa hè trong xanh, khu vực Anzac Cove trên bán đảo Gallipoli, Thổ Nhĩ Kỳ, gợi nhớ về một trong những sự kiện lịch sử quyết định của Chiến tranh Thế giới I. Vào đêm ngày 25 tháng 4 năm 1915, theo chỉ thị của Tư lệnh Hải quân Anh Winston Churchill, lực lượng Quân đoàn Úc và New Zealand (ANZAC) đã thực hiện cuộc đổ bộ đầy hiểm nguy tại đây với mục tiêu chiếm quyền kiểm soát eo biển Dardanelles và tiến về Istanbul, nhằm buộc Đế quốc Ottoman rút lui khỏi cuộc chiến.

Tuy nhiên, trong đêm đầu tiên, hàng trăm binh sĩ hai bên đã thiệt mạng khi quân Ottoman quyết liệt phòng thủ, chống lại những đợt sóng pháo từ hải quân và các làn sóng lính mới được điều động. Sau 10 tháng chiến đấu ác liệt, đến tháng 12 năm 1915, Liên quân đồng minh phải ra lệnh rút lui, để lại hơn 100.000 binh sĩ thiệt mạng cùng nhiều tàu chiến bị hủy hoại do thủy lôi, ngư lôi tàu ngầm Đức hoặc bị đánh đắm bởi chính thủy thủ để không bị đối phương chiếm giữ.

Trong vùng nước xanh ngọc cách bờ vài mét, sâu chừng 5 mét, hiện còn xác tàu SS Milo - một tàu hơi nước từng dùng làm bến đổ bộ, nay phần thân đã bị bào mòn, chỉ còn trơ lại phần đáy tàu và xương khung phủ đầy rêu và cỏ biển posidonia nhưng vẫn dễ tiếp cận bằng kỹ thuật lặn tự do.