Số cặp kết hôn thấp nhất trong 18 năm
Theo số liệu Bộ Dân chính Trung Quốc công bố trong tuần này, từ tháng 1 đến hết tháng 9/2026, cả nước có 4,65 triệu cặp đăng ký kết hôn và 2,08 triệu cặp ly hôn. Trang tin Yicai cho biết đây là mức thấp nhất trong 18 năm.
Con số này khiến giới chuyên gia lo ngại, bởi tại Trung Quốc, phần lớn trẻ em được sinh ra trong hôn nhân.
Số cặp kết hôn giảm đồng nghĩa với việc số trẻ sơ sinh trong những năm tới nhiều khả năng tiếp tục đi xuống, làm trầm trọng thêm thách thức dân số mà nước này đang đối mặt.
Xu hướng suy giảm kéo dài
Số liệu năm 2026 tiếp nối một xu hướng đi xuống kéo dài suốt hơn một thập kỷ:
- Số cặp kết hôn đạt đỉnh khoảng 13,47 triệu vào năm 2013, rồi giảm dần qua từng năm.
- Năm 2024, chỉ khoảng 6,1 triệu cặp kết hôn, giảm hơn 20% so với năm trước và là mức thấp nhất kể từ năm 1980.
- Năm 2025, Trung Quốc chỉ có 7,92 triệu trẻ sơ sinh, giảm 17%, với tỷ lệ sinh khoảng 5,63 trẻ trên 1.000 dân – mức thấp nhất kể từ năm 1949.
- Dân số giảm năm thứ tư liên tiếp, còn khoảng 1,404 tỷ người vào cuối năm 2025.
Các nhà nhân khẩu học cảnh báo đà suy giảm có thể còn tiếp diễn khi số người trẻ trong độ tuổi kết hôn ngày càng ít đi.
Chính sách khuyến khích chưa phát huy hiệu quả
Những năm gần đây, chính quyền Trung Quốc đã triển khai nhiều biện pháp nhằm khuyến khích người dân kết hôn và sinh con:
- Trợ cấp nuôi con trên toàn quốc, khoảng 3.600 nhân dân tệ mỗi năm cho mỗi trẻ dưới ba tuổi.
- Hỗ trợ dịch vụ chăm sóc trẻ em và giảm chi phí y tế liên quan đến sinh nở.
- Cam kết lồng ghép sự phát triển của giới trẻ vào quy hoạch đô thị, nhà ở, y tế, giáo dục và dịch vụ công, nhằm xây dựng đô thị thân thiện hơn với người trẻ, trẻ em và gia đình.
Tuy vậy, số liệu mới nhất cho thấy các chính sách này vẫn chưa đủ để đảo ngược xu hướng. Nhiều người trẻ cho rằng các khoản hỗ trợ còn khiêm tốn so với chi phí thực tế của việc nuôi dạy con cái.
Áp lực từ dân số già hóa
Trung Quốc hiện đã phải chăm lo cho số người cao tuổi nhiều hơn trẻ em, khi tỷ lệ phụ thuộc của người già đã vượt tỷ lệ phụ thuộc của trẻ em. Theo dự báo, số phụ nữ trong độ tuổi sinh sản – từ 15 đến 49 tuổi theo định nghĩa của Liên Hợp Quốc – sẽ giảm hơn hai phần ba, xuống dưới 100 triệu người vào cuối thế kỷ này.
Xu hướng ấy đặt ra những thách thức lớn cho nền kinh tế thứ hai thế giới: lực lượng lao động thu hẹp, quỹ lương hưu chịu sức ép, nhu cầu chăm sóc người già tăng vọt và sức tiêu dùng trong nước có nguy cơ suy yếu. Bài toán dân số vì thế không chỉ là chuyện của từng gia đình, mà còn là vấn đề chiến lược của quốc gia.
