Một quan hệ thương mại được mô tả theo hai cách rất khác nhau
Theo The Straits Times và Bloomberg, Rakesh Sethi, Chủ tịch Sapphire Minmetals, mô tả quan hệ giữa Glencore và mạng lưới Radiant World như mô hình “đối tác cấp cao - đối tác cấp dưới”. Ông cho rằng Glencore muốn tăng khối lượng giao dịch quặng sắt, mở rộng thị phần và cơ sở khách hàng. Sapphire từng thuộc Radiant World cho tới năm 2015; hiện hai doanh nghiệp nói họ là các pháp nhân riêng biệt, trong khi Glencore cho biết họ vẫn nhìn nhận hai bên như một nhóm kết hợp trong bối cảnh tranh chấp.
Radiant World cũng đưa ra lập luận tương tự trong thư pháp lý gửi Glencore, cho rằng tập đoàn hàng hóa đã tham gia sâu vào tuyển dụng, thanh toán, huy động vốn và định giá giao dịch vật chất. Glencore bác bỏ các tuyên bố này là không có cơ sở, nói chính họ đã chịu tổn thất và rủi ro từ hành động của Radiant. Đây là điểm cần được giữ rõ trong mọi cách tường thuật: những mô tả về vai trò “đối tác cấp cao” hiện là cáo buộc và lập luận của một bên, chưa phải kết luận của tòa án.
Glencore muốn nhiều khối lượng hơn, nhiều quyền kiểm soát thị trường hơn, nhiều khách hàng hơn.
Quy mô giao dịch lớn và những ràng buộc tài chính tích tụ
Sethi nói quan hệ giao dịch bắt đầu khoảng năm 2011 hoặc 2012. Theo ông, Sapphire là một trong những bên bán quặng sắt sớm cho Glencore.
Ông cho biết khối lượng giao dịch quặng sắt giữa Sapphire và Glencore năm 2025 đạt khoảng 30 triệu tấn, tương đương gần một phần ba khối lượng quặng sắt 95,4 triệu tấn mà Glencore báo cáo. Radiant World cho biết riêng họ giao dịch hơn 80 triệu tấn trong năm đó.
Một bước ngoặt được phía Radiant và Sapphire đặt vào năm 2021, khi giá quặng sắt tăng mạnh và các vị thế phái sinh bán khống chịu thua lỗ. Radiant cáo buộc Glencore đóng các vị thế và yêu cầu thanh toán khoản phơi nhiễm lớn; Glencore không chấp nhận cách diễn giải trách nhiệm của đối tác. Về sau, Glencore bắt đầu giữ lại một số khoản thanh toán cho Sapphire để bù trừ nghĩa vụ mà họ cho rằng Sapphire còn nợ. Sethi nói Sapphire đã gửi yêu cầu thanh toán 261 triệu USD và 79 triệu USD, đồng thời cho rằng tổng yêu cầu của công ty có thể vượt 900 triệu USD.
Tranh chấp lan sang ngân hàng, tòa án và cơ quan điều tra
Tranh chấp trở nên nghiêm trọng hơn khi những vấn đề về tài trợ thương mại xuất hiện. Reuters đưa tin LAM Trade Finance Group II, một quỹ có liên quan Jefferies, đã được High Court tại London cấp lệnh phong tỏa đối với Radiant World và nhà sáng lập Pinkesh Nahar; hồ sơ cũng nêu Sapphire và Sethi. Vụ việc liên quan lo ngại về tính hợp lệ của một số hóa đơn hoặc chứng từ được dùng trong tài trợ. Radiant World phủ nhận sai phạm và nói các cáo buộc là không chính xác hoặc chưa được chứng minh.
Reuters cũng cho biết Mizuho và công ty tài trợ thương mại Incomlend đã có hành động pháp lý tại Singapore. Cảnh sát Singapore đang xem xét hoạt động của Radiant, trong khi truyền thông đưa tin Bộ Tư pháp Mỹ và Commodity Futures Trading Commission cũng điều tra các giao dịch liên quan. Điều quan trọng là điều tra không đồng nghĩa với kết luận có tội. Radiant World nói họ tuân thủ các chuẩn mực thương mại và pháp lý; Sapphire cũng phủ nhận có tài liệu giả. Các thủ tục pháp lý sẽ là nơi những tuyên bố đối nghịch được kiểm nghiệm bằng chứng cứ.
Bài học rộng hơn cho ngành giao dịch hàng hóa
Vụ việc làm nổi bật đặc thù của ngành giao dịch hàng hóa: một lô hàng có thể đi qua nhiều bên mua, bán, ngân hàng, công ty bảo hiểm và nhà cung cấp tài trợ trước khi hoàn tất thanh toán. Doanh nghiệp có thể đạt doanh thu hàng tỷ USD nhưng vẫn phụ thuộc mạnh vào tín dụng ngắn hạn, chứng từ chính xác và niềm tin của đối tác. Khi một mắt xích bị nghi ngờ, hạn mức tín dụng có thể bị rút lại rất nhanh và tạo ra khủng hoảng thanh khoản.
Radiant World là ví dụ về tốc độ mở rộng đáng chú ý. Reuters cho biết công ty giao dịch hơn 80 triệu tấn quặng sắt mỗi năm và thực thể tại Singapore ghi nhận doanh thu 9,6 tỷ USD trong năm tài chính kết thúc tháng 9-2025. Nhưng quy mô càng lớn, yêu cầu về kiểm soát nội bộ, xác nhận giao dịch, giới hạn đối tác và quản trị tài sản thế chấp càng cao. Với ngân hàng và nhà giao dịch, bài học không phải là tránh hợp tác, mà là bảo đảm rằng tốc độ tăng trưởng của khối lượng luôn đi cùng tốc độ phát triển của hệ thống kiểm soát.














