Trung gian tìm cách hồi sinh thỏa thuận giữa Mỹ và Iran

Ngày 2/8, theo truyền thông Israel dẫn nguồn tin thân cận, các bên trung gian đang nỗ lực khôi phục một bản ghi nhớ giữa Mỹ và Iran, nhằm tái thiết lập ngừng bắn và mở lại Eo biển Hormuz trong 60 ngày mà không thu phí.

Nội dung đề xuất mở lại Hormuz và tái lập hòa bình

Đài Channel 12 của Israel dẫn lời các nguồn tin cho biết, thỏa thuận đề xuất sẽ bao gồm việc Mỹ và Iran trở lại lệnh ngừng bắn đã ký hồi tháng 4, đồng thời giữ cho Eo biển Hormuz được mở tự do trong 60 ngày mà không thu phí vận chuyển.

Bản ghi nhớ do Pakistan làm trung gian đã được ký kết vào tháng 6 giữa Washington và Tehran với mục tiêu chấm dứt xung đột quân sự và hướng tới một thỏa thuận hòa bình lâu dài.

Advertisement300 × 250

Dù vậy, thỏa thuận này đã sụp đổ tháng trước khi Mỹ tiến hành 13 ngày liên tiếp tấn công vào Iran, sau các vụ tấn công nhằm vào tàu thuyền tại Hormuz bị Mỹ quy trách nhiệm cho Iran. Iran đáp trả bằng các cuộc tấn công tên lửa và drone nhằm vào các quốc gia vùng Vịnh có lực lượng Mỹ.

Tranh cãi quanh quyền kiểm soát và tự do hàng hải

Washington yêu cầu Iran chấm dứt các cuộc tấn công vào tàu thuyền và bảo đảm tự do lưu thông qua Eo biển Hormuz. Ngược lại, Tehran khẳng định việc điều phối giao thông qua vùng biển gần bờ của họ phải được quản lý theo một cơ chế do Iran giám sát.

Phát ngôn của các bên liên quan

Cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 1/8 tuyên bố đã hủy bỏ kế hoạch tấn công quân sự vào Iran do Tehran cùng một số quốc gia Trung Đông đề nghị thêm thời gian để hoàn thiện khung thỏa thuận hòa bình, và ông cho biết Israel cũng tham gia cam kết này. Trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump khẳng định các bên đã thống nhất về những giới hạn của thỏa thuận tiềm năng, bao gồm việc mở cửa hoàn toàn và ngay lập tức Eo biển Hormuz, đồng thời chấm dứt mối đe dọa hạt nhân từ Iran.

Trong khi đó, các quan chức quân sự Iran phủ nhận phát ngôn của Trump, gọi đó là “lời nói dối”. Một nguồn tin gần với nhóm đàm phán Iran cũng bác bỏ thông tin đạt được thỏa thuận mở lại Hormuz, khẳng định không có thỏa thuận nào được ký kết trong vấn đề này với hãng tin Fars News Agency.

Diễn biến quan trọng của mâu thuẫn Mỹ-Iran

Cuộc xung đột giữa Mỹ và Iran đã có bước ngoặt khi một lệnh ngừng bắn được ký kết hồi tháng 4, kế đó là ghi nhớ do Pakistan làm trung gian trong tháng 6 nhằm tìm kiếm hòa bình. Tuy nhiên, sau khi các vụ tấn công nhắm vào tàu thuyền ở Eo biển Hormuz diễn ra, Mỹ đã đáp trả bằng chuỗi ngày không ngừng các cuộc tấn công vào Iran, khiến căng thẳng leo thang trở lại.