Từ tẩy chay đến bắt buộc phục vụ Dagon
Một trong những hành động đầu tiên của phe đối lập sau cuộc đảo chính ngày 1 tháng 2 năm 2021 là cấm bia Dagon thuộc MEC. Các dân quân thuộc Tổ chức Độc lập Kachin thậm chí quyết định phá hủy toàn bộ kho hàng và khám xét phương tiện để đảm bảo bia không được bán lén lút. Chế độ Myanmar đáp trả bằng cách yêu cầu tất cả quán bar dưới quyền quản lý phải phục vụ Dagon, thậm chí đe dọa trả thù những nơi không dự trữ.
Tại Myanmar, bia không chỉ là đồ uống có hoa bia, nó đã trở thành biểu tượng của lòng trung thành. Phong trào tẩy chay Stop Buying Junta Business kêu gọi tẩy chay 114 sản phẩm của quân đội, trong đó có Myanmar Beer chiếm 60% thị phần trước đảo chính đã sụp đổ gần như qua đêm, cùng Andaman Gold, Mandalay Beer và Dagon. Theo Crisis Group và Mizzima, người dân bị ép buộc bán Myanmar Beer dưới họng súng.
Trong bối cảnh đó, việc Dagon được vinh danh dưới trần nhà mạ vàng của Bộ Ngoại giao Pháp, nơi từng ký Hiệp ước Paris 1856 kết thúc Chiến tranh Crimea và Hiệp ước Versailles 1919 kết thúc Thế chiến I, trở nên đặc biệt chói tai.
"How can a Myanmar company owned by a conglomerate under EU sanctions hire a service provider and pay them in Europe without triggering any red flags?," Johanna Chardonnieras, Info Birmanie.
Monde Selection và mô hình trả tiền để nhận giải
Monde Selection tự mô tả là viện chất lượng quốc tế và độc lập đánh giá sản phẩm từ hơn 1.000 công ty ở 90 quốc gia, từ hydrogel đến bánh quy và cà phê. Nhưng công ty phải trả tiền để đăng ký nhãn hiệu, ít nhất 1.000 euro mỗi sản phẩm theo một người tham gia.
Ảnh lễ trao giải sau đó được bán với giá 350 euro và video báo cáo cá nhân hóa 650 euro. Dịch vụ này đã được lập hóa đơn cho công ty hoàn toàn thuộc MEC, mặc dù đã có trừng phạt.
Đây không phải lần đầu tiên. Dagon đã sử dụng dịch vụ của Monde Selection vào năm 2023, 2024 và 2025. Theo Justice for Myanmar và Info Birmanie, công ty Bỉ chỉ có tám nhân viên bao gồm ban quản lý và thiếu phương tiện hậu cần và kỹ thuật để kiểm tra kỹ người hưởng lợi cuối cùng của hàng ngàn khách hàng mỗi năm.
Louis Poot Baudier nói công ty đã liên lạc với họ hơn 20 năm, trước khi trừng phạt có hiệu lực năm 2021, và thừa nhận sự tham gia của họ không làm dấy lên nghi ngờ hay cờ đỏ nào. Ông nói không biết tình hình, nhưng công ty đã được các NGO cảnh báo vào đầu tháng 8 và vẫn không theo dõi, giải thích rằng họ tránh xa bối cảnh chính trị.
"Our company, which has no more than eight staff including management, unfortunately lacks the logistical and technical means to thoroughly check the ultimate beneficiaries," Louis Poot Baudier, Monde Selection.
Cờ đỏ không được kích hoạt ở Brussels và Paris
Bộ Tài chính Bỉ, cũng được Info Birmanie và Justice for Myanmar cảnh báo đầu tháng 8, ban đầu không phản hồi. Khi vi phạm bị nghi ngờ được báo cáo, người tố cáo không được thông báo kết quả thủ tục vì lý do bảo mật, không có nghĩa là không có xem xét nội bộ, Bộ nói với Le Monde. Tuy nhiên Bộ đã thông báo mở cuộc điều tra để xem xét hoàn cảnh cụ thể mà giải thưởng được Monde Selection trao.
Công ty Bỉ sau đó đã xóa danh sách giải thưởng Dagon khỏi trang web. Chúng tôi đình chỉ mọi liên hệ với họ miễn là công ty bị trừng phạt, công ty tuyên bố, đồng thời sẵn sàng hợp tác với các cơ quan có thẩm quyền. Cả hai NGO hoan nghênh quyết định này, nhấn mạnh các nhãn hiệu bia tài trợ cho chính quyền quân sự tàn bạo và giết người tra tấn và thảm sát người dân Myanmar. Kể từ cuộc đảo chính 2021 làm sâu sắc nội chiến, xung đột đã cướp đi ít nhất 7.000 sinh mạng dân thường theo Liên Hợp Quốc.
Bộ Ngoại giao Pháp thấy tình huống này đáng xấu hổ. Trang web của Bộ không đề cập khả năng tư nhân hóa phòng tiếp tân, huống chi cho sự kiện ít quảng bá danh tiếng quốc tế của Pháp. Monde Selection cho biết không có đại diện chính thức nào của Bộ có mặt ngày 9 tháng 6, vì đó là sự kiện riêng với hợp đồng thuê phòng tiếp tân. Cần đặc biệt chú ý đến thủ tục xác minh và phê duyệt thị thực cho nhân viên Dagon và quyền tiếp cận tòa nhà chính thức của Bộ, Johanna Chardonnieras điều phối viên Info Birmanie nói. Không giống Bộ Tài chính Bỉ, Bộ Ngoại giao Pháp chọn không trả lời câu hỏi của Le Monde.
"When a suspected violation is reported, the whistleblower is not informed of the outcome of the procedure, for confidentiality reasons," Belgian Ministry of Finance.
Khi EU trừng phạt nhưng quốc gia thành viên thực thi
Khi EU áp đặt trừng phạt, điều hiếm, các quốc gia thành viên phải đảm bảo thực thi. Thật không may EU chưa thiết lập cơ chế nào để buộc các quốc gia thành viên chịu trách nhiệm về việc áp dụng hiệu quả trừng phạt, Clara Ernst-Mollier chuyên gia pháp lý tại Ancile avocats nói. Có thể một số chính quyền quốc gia thành viên ngần ngại truy tố và trừng phạt công ty của chính họ.
MEC và MEHL bị Mỹ, Anh, EU, Canada và Australia trừng phạt vì hỗ trợ tài chính cho quân đội Myanmar, theo Baker McKenzie và Bộ Tài chính Mỹ OFAC. Hai tập đoàn này thống trị nhiều lĩnh vực nền kinh tế giàu tài nguyên, bao gồm thương mại, rượu, thuốc lá và hàng tiêu dùng, theo Livemint và Economic Times.
Câu hỏi của Johanna Chardonnieras vẫn còn: Làm thế nào một công ty Myanmar thuộc tập đoàn bị EU trừng phạt có thể thuê nhà cung cấp dịch vụ và trả tiền cho họ ở Châu Âu mà không kích hoạt bất kỳ cờ đỏ nào? Đối với người Myanmar, câu trả lời nằm trong những chai bia Dagon và Myanmar Beer giờ đây bị thu hồi logo Quality Award.
Dagon Beverages thuộc MEC bị EU trừng phạt nhận 9 giải ngày 9/6/2026
Myanmar Beer thuộc MEHL cũng nhận giải trong phòng thuê tại Quai d'Orsay 1855
Monde Selection thu ít nhất 1.000 euro mỗi sản phẩm ảnh 350 euro video 650 euro

















