Chuỗi án mạng gây chấn động vùng Ekurhuleni
Nạn nhân gần nhất được xác định là bà Elizabeth Moselakgomo, 38 tuổi, một người quản lý, người mẹ và người đam mê chạy bộ, mất tích sau buổi chạy bộ buổi chiều quen thuộc gần khu vực sân bay Johannesburg. Năm ngày sau, thi thể bà được tìm thấy trong tình trạng bị đánh đập nghiêm trọng. Bà là nạn nhân thứ năm trong chuỗi vụ án được phát hiện tại khu vực Ekurhuleni, phía đông Johannesburg, trong khi thi thể thứ chín được tìm thấy tại thị trấn Dawn Park chỉ một ngày trước lễ tưởng niệm. Các nạn nhân trong độ tuổi từ 20 đến 38; theo quyền Ủy viên cảnh sát tỉnh Gauteng Fred Kekana, hầu hết thi thể có dấu vết bị đánh đập, một phần hoặc toàn bộ quần áo bị lột bỏ, 8 trong số 9 trường hợp có dấu hiệu bị xâm hại tình dục, và ít nhất một nạn nhân bị cắt cổ.
'Cả đất nước như một nhà tù' đối với phụ nữ
Nhiều câu lạc bộ chạy bộ trên khắp Nam Phi đã tổ chức các buổi chạy tưởng niệm bà Moselakgomo và các nạn nhân khác; tại một sự kiện ở Johannesburg, hàng chục người mặc trang phục đen đã dành một phút mặc niệm trước khi xuất phát. 'Bạo lực giới, đặc biệt là nạn sát hại phụ nữ, là vấn đề quá lớn ở Nam Phi.
Là phụ nữ, bạn không thể làm bất cứ điều gì một mình', một người tham gia chạy bộ 26 tuổi nói với NPR, đồng thời cho biết chị cảm thấy 'cả đất nước như một nhà tù' vì luôn phải lo sợ bị hại dù đang chạy bộ, đi bưu điện hay ở nhà. Ngoài Cape Town, các cuộc biểu tình cũng nổ ra tại Kempton Park - khu vực xảy ra phần lớn các vụ án - với người biểu tình, chủ yếu là phụ nữ, mặc trang phục đen và mang theo biểu ngữ kêu gọi chấm dứt nạn sát hại phụ nữ.
Khủng hoảng kéo dài giữa những phản ứng bị cho là chậm trễ
Giám đốc Tổ chức Ân xá Quốc tế tại Nam Phi, bà Shenilla Mohamed, nhận định 'phụ nữ Nam Phi tiếp tục bị săn đuổi và bị tước đi quyền cơ bản nhất là quyền được sống và an toàn'. Theo nghiên cứu quốc gia năm 2024 của Hội đồng Nghiên cứu Y khoa Nam Phi, gần 7 phụ nữ bị sát hại mỗi ngày tại nước này trong giai đoạn 2020-2021, trong đó 60% do chính bạn đời gây ra - tỷ lệ sát hại bởi bạn đời cao gấp 5 lần mức trung bình toàn cầu. Bà Mpiwa Mangwiro thuộc tổ chức Sonke Gender Justice nhận định phản ứng của chính quyền 'vẫn mang tính đối phó', chỉ huy động lực lượng đặc nhiệm và đưa ra tuyên bố sau khi thi thể được phát hiện, thay vì hành động phòng ngừa từ sớm trước những dấu hiệu cảnh báo.
Tuyên bố thảm họa quốc gia từ năm 2025
Tháng 11/2025, sau các cuộc biểu tình rầm rộ bên lề Hội nghị Thượng đỉnh G20, Tổng thống Ramaphosa đã chính thức tuyên bố bạo lực giới và nạn sát hại phụ nữ là thảm họa quốc gia - quyết định được các nhóm hoạt động như Women For Change hoan nghênh như một chiến thắng. Tuy nhiên, gần một năm sau, nhiều người dân cho rằng tuyên bố này vẫn chưa chuyển hóa thành hành động cụ thể đủ mạnh. Bà Sabrina Walter, người sáng lập Women For Change, nói với CNN rằng 'phụ nữ đang hoảng sợ' và đã phải thay đổi cách sống trong nhiều năm chỉ để sinh tồn, còn loạt vụ án tại Ekurhuleni càng khiến nỗi sợ ấy thêm trầm trọng.

















