Bàn đàm phán mới do Mỹ thúc đẩy cùng sự tham gia của phe đối lập và Chavismo

Bàn đàm phán mới giữa phe Chavismo và phe đối lập Venezuela, theo thông báo chính thức, được Mỹ bảo trợ và sẽ bắt đầu vào ngày 1/8. Hội nghị này đứng đầu bởi Dinorah Figuera, Chủ tịch Ủy ban Đại biểu của Quốc hội nhiệm kỳ 2015, và Jorge Rodríguez, Chủ tịch Quốc hội do phe Chavismo kiểm soát. Mỗi bên sẽ có tổng cộng 10 người tham gia, nhưng danh sách cụ thể và phạm vi mở rộng của ban đàm phán vẫn chưa được tiết lộ đầy đủ.

Thông tin về việc liệu những đại biểu có phải đều là nghị sĩ nhiệm kỳ 2015 và 2026 hay còn thành phần nào khác trong xã hội dân sự được mời gọi tham gia vẫn còn bí ẩn. Đặc biệt, sự có mặt của nhà lãnh đạo đối lập Maria Corina Machado trong hội nghị đang gây ra nhiều tranh cãi trong nội bộ các phe phái đối lập.

Lời hứa của Figuera về sự tham gia rộng rãi các lực lượng dân chủ

Marco Rubio cũng xác nhận giai đoạn chuyển tiếp chính trị tại Venezuela sẽ bắt đầu ngày 1/8 với bàn đàm phán, trong đó từng thành phần của xã hội Venezuela đều cần có đại diện. Tuy nhiên, các chi tiết cụ thể về thành phần tham gia vẫn chưa được công bố.

Đại diện phe đối lập và sự lo ngại về tính hài hòa

Vấn đề ai thuộc nhóm lực lượng dân chủ được mời gọi tham gia được Figuera không làm rõ, tạo nên nhiều ý kiến khác nhau. Một số chính trị gia kêu gọi bàn đàm phán cần mang tính toàn diện và bao gồm đề xuất của các nhóm đối lập lớn, trong khi đó nếu thiếu sự tham gia của Liên minh Đơn vị Dân chủ (PUD) cũng như Maria Corina Machado, nhiều ý kiến cảnh báo bàn đàm phán khó có thể thành công.

Advertisement300 × 250

Chuyên gia chính trị Juan Manuel Trak cho rằng việc mở rộng bàn đàm phán là một yêu cầu từ phía Mỹ nhằm tránh việc một số đảng phái chiếm độc quyền trong đại diện đàm phán. Ngoài ra, một số chính trị gia cảnh báo việc quá lệ thuộc vào các đảng như Primero Justicia (PJ) và Voluntad Popular (VP) có thể làm phai nhạt tính đại diện của bàn đàm phán.

Tham gia xã hội dân sự và khả năng ảnh hưởng của các bên

Chuyên gia María Alexandra Semprún và Juan Manuel Trak đồng quan điểm rằng xã hội dân sự với nhiều nhóm như báo chí, công đoàn, các hiệp hội và các tổ chức xã hội nên được lắng nghe trong quá trình đàm phán. Trak khẳng định việc xã hội dân sự không cần phải có mặt tại bàn đàm phán nhưng có thể phối hợp bên ngoài, cung cấp các đề xuất để thúc đẩy sự đa dạng và tránh sự độc chiếm từ một vài nhóm chính trị.

Ông cảnh báo về khả năng các cuộc đàm phán chỉ là dịp để trình bày đề xuất mà không có kết quả cụ thể nếu không có sự tham gia thực chất và tầm ảnh hưởng trong các quyết định cuối cùng. Ngoài ra, sự kiểm soát, giám sát và hướng đi do Mỹ và Ngoại trưởng Rubio quyết định cũng được xem là yếu tố đóng vai trò quan trọng xác định tiến trình này.

Sự khác biệt về đại diện và vai trò của Maria Corina Machado

Các cuộc họp nội bộ của Liên minh Đơn vị Dân chủ diễn ra mà không có sự tham dự của Dinorah Figuera nhằm tìm cách bảo đảm sự đại diện đầy đủ cho các nhóm đối lập, đặc biệt liên quan đến vai trò của Maria Corina Machado. Nhiều quan chức trong phe đối lập khẳng định họ sẽ không hỗ trợ một quá trình đàm phán mà không bao gồm mọi thành viên của Liên minh và Machado trong bàn thảo luận.

Trong khi đó, chính quyền Chavismo được cho là muốn loại bỏ hoàn toàn vai trò của Machado, dẫn đến một điểm bất đồng lớn giữa hai bên về sự xuất hiện và ảnh hưởng của bà. Các chuyên gia đánh giá Machado có thể là yếu tố quan trọng quyết định tính khả thi và thành công của cuộc đàm phán.

Thách thức và cơ hội trong bối cảnh đàm phán chính trị Venezuela

Với yêu cầu từ Mỹ, các bên đối lập buộc phải mở rộng và tái tổ chức nội bộ để đáp ứng quy trình đàm phán đang được giám sát chặt chẽ. Chuyên gia Trak nhận xét đây là thời điểm cần sự thông minh chính trị và hợp tác tập thể từ các lực lượng chính trị để tiến tới những quy tắc ra quyết định chung, tránh tình trạng phụ thuộc quá mức vào cá nhân lãnh đạo như trước đây.

Đồng thời, việc đa dạng hóa thành phần tham gia, lắng nghe các ngành nghề xã hội và duy trì một cam kết về chuyển giao dân chủ là những yếu tố quan trọng để tạo dựng niềm tin cho người dân Venezuela, vốn dĩ đang nghi ngại sâu sắc về các cuộc đối thoại chính trị tận hơn 25 năm qua.

Việc bàn đàm phán sắp tới được xem như bước khởi đầu cần thiết để bắt đầu quá trình chính trị đang rất hỗn loạn và không chắc chắn hiện nay.

Những điều bổ ích rút ra từ bài viết

  • Bàn đàm phán mới giữa phe Chavismo và đối lập Venezuela bắt đầu ngày 1/8 do Mỹ bảo trợ, với mỗi bên 10 đại biểu.
  • Dinorah Figuera cam kết mời gọi mọi lực lượng dân chủ tham gia nhằm nâng cao lộ trình chuyển tiếp hòa bình và dân chủ.
  • Sự tham gia của nhà lãnh đạo Maria Corina Machado vẫn gây tranh luận và là điểm bất đồng lớn giữa các phe phái.
  • Chuyên gia cảnh báo bàn đàm phán có thể chỉ mang tính trình bày đề xuất nếu thiếu ảnh hưởng thực chất của xã hội dân sự.
  • Mỹ giữ vai trò định hướng chính trong tiến trình đàm phán, đòi hỏi phe đối lập phải tái cấu trúc và mở rộng nội bộ.

Đăng ký bản tin QMVN