Ngày thứ hai của làn sóng bắt giữ
Theo Reuters, chiều Chủ nhật 11/10, các nhóm biểu tình nhỏ lẻ, phần lớn là sinh viên thuộc các tổ chức liên kết với những đảng cộng sản Ấn Độ, xuất hiện tại nhiều điểm ở Delhi trước khi bị cảnh sát bắt giữ và đưa lên xe. Các cuộc biểu tình quy mô vài chục người cũng diễn ra ở Mumbai, Kolkata, Panaji và Pune.
Hàng nghìn cảnh sát và lực lượng bán quân sự vẫn được triển khai khắp thủ đô, dù các ga tàu điện ngầm đã mở lại và internet di động được khôi phục sau khi nhà chức trách phong tỏa thành phố nhằm ngăn cuộc tuần hành hôm thứ Bảy. Người phát ngôn cảnh sát Delhi cho biết 2.400 người đã bị tạm giữ hôm đó, phần lớn được thả ngay trong đêm.
Phong trào “con gián” và người sáng lập
Ông Abhijeet Dipke cùng các lãnh đạo CJP bị bắt khi vừa xuống máy bay tại Delhi hôm thứ Bảy, đúng lúc phong trào dự định quy tụ hàng nghìn người tại Jantar Mantar. Tòa án yêu cầu trả tự do cho họ kèm cam kết “giữ gìn trật tự công cộng”. Phong trào này, vốn huy động biểu tình về nhiều vấn đề từ cơ sở vật chất trường công đến việc làm cho thanh niên, được Reuters đánh giá là một trong những thách thức chính trị lớn nhất với ông Modi trong 12 năm cầm quyền.
Chúng tôi chưa ký bất kỳ cam kết nào nói rằng sẽ không biểu tình. Chúng tôi sẽ lại xuống đường.
Ông Dipke cho biết sẽ về quê ở bang Maharashtra vì bà của ông vừa qua đời, nhưng khẳng định các cuộc biểu tình sẽ tiếp tục.
Tiếng nói từ đường phố
Bà Abhita Ruheja, một người biểu tình bị bắt hôm Chủ nhật, nói nhà chức trách đã biến Delhi thành một pháo đài.
Đây có phải là cách một nền dân chủ vận hành không? Họ cứ tước bỏ hết quyền này đến quyền khác, và điều này đang biến thành một chế độ độc tài.
Hiệp hội Sinh viên Toàn Ấn cáo buộc những người bị bắt bị cảnh sát hành hung trong xe, còn Đảng Cộng sản Ấn Độ (Marxist) đăng video cho thấy nghị sĩ John Brittas có vẻ kiệt sức sau khi bị tạm giữ; Reuters không thể xác minh các cáo buộc này.
Một số nhà báo đeo thẻ báo chí cũng bị bắt. Tại phiên điều trần hiếm hoi vào Chủ nhật, Tòa án Tối cao ghi nhận cam kết của chính phủ rằng luật sư và nhà báo sẽ không bị cản trở khi hành nghề.
130 triệu cái tên biến mất khỏi danh sách cử tri
Tâm điểm của làn sóng phản đối là đợt rà soát danh sách cử tri. Theo số liệu của Ủy ban Bầu cử, khoảng 130 triệu cái tên – nhiều hơn dân số Nhật Bản – đã bị xóa, gồm:
- 28 triệu người đã qua đời.
- 63 triệu người đã chuyển nơi ở.
- 30 triệu người không thể tìm thấy.
Ủy ban Bầu cử khẳng định không thiên vị đảng nào và những người bị xóa nhầm có thể đăng ký lại. Đảng BJP cáo buộc các nhóm đối lập đang làm suy yếu nền dân chủ khi đặt nghi vấn sai lầm về quy trình bầu cử hợp pháp. Ngược lại, phe đối lập cho rằng người Hồi giáo và các nhóm thiểu số, vốn ít ủng hộ đảng dân tộc chủ nghĩa Hindu cầm quyền, bị ảnh hưởng không cân xứng.
Phản ứng quốc tế
Một cơ quan Liên Hợp Quốc kêu gọi nhà chức trách Ấn Độ bảo đảm quyền tụ họp ôn hòa được tôn trọng. Bộ Ngoại giao Ấn Độ đáp lại rằng tuyên bố này là “sự can thiệp không chính đáng vào công việc nội bộ của Ấn Độ”. Giữa hai luồng quan điểm, điều người dân Ấn Độ cần nhất có lẽ là một quy trình minh bạch đủ để mỗi cử tri tin rằng tên mình vẫn còn trong danh sách.
