United Spirits, công ty con của Diageo tại Ấn Độ, giảm lợi nhuận quý khi chính sách thuế các bang đè nặng dòng rượu giá rẻ

Quý II năm tài khóa 2026-2027 là quãng thời gian khó khăn với nhà sản xuất rượu mạnh lớn nhất Ấn Độ tính theo sản lượng. Lợi nhuận ròng giảm 2% và doanh thu giảm 2,7%, phản ánh sự co lại mạnh của phân khúc phổ thông, tức các dòng whisky và rượu mạnh giá thấp chiếm phần lớn thị trường đồ uống có cồn Ấn Độ tính theo sản lượng.

Mức giảm trong phân khúc này rất sâu: giá trị doanh số thuần giảm 22,7% theo cơ sở tương đương. Giới phân tích của HDFC Securities từng dự báo sản lượng phân khúc này giảm khoảng 30% chỉ riêng vì thay đổi chính sách ở Karnataka. Những con số chính:

Ở Ấn Độ, rượu bia do từng bang đánh thuế và quản lý, khiến thị trường trở thành tấm khảm chắp vá về giá, luật lệ và thuế suất. Tại Maharashtra, một trong những thị trường rượu lớn nhất nước, chính quyền đã tăng mạnh thuế tiêu thụ đặc biệt năm 2025 và tạo ra một nhóm rượu sản xuất tại địa phương mới, khiến các nhãn hàng quốc gia và nước ngoài bất lợi về giá. Một số công ty nước ngoài đã khởi kiện chính sách này ra tòa.

Karnataka, một thị trường then chốt khác và là nơi đặt trụ sở United Spirits ở Bengaluru, đã cải tổ hệ thống từ tháng 4/2026, bãi bỏ kiểm soát giá của nhà nước và chuyển sang đánh thuế theo nồng độ cồn. Cải cách được ngành hoan nghênh như bước tiến tới tự do định giá, nhưng giai đoạn chuyển tiếp dường như đã làm xáo trộn doanh số các nhãn hàng rẻ tiền trước mắt.

United Spirits đã nhiều năm chuyển dịch danh mục sang sản phẩm cao cấp như Johnnie Walker, Antiquity và các dòng single malt Ấn Độ như Godawan, vốn mang lại biên lợi nhuận cao hơn và hấp dẫn tầng lớp trung lưu đang lớn mạnh. Chiến lược ấy giúp công ty ghi nhận lợi nhuận tăng mạnh trong quý cuối năm tài khóa trước, khi người tiêu dùng tiếp tục chuyển sang hàng đắt tiền hơn.

“… chúng tôi sẽ tiếp tục tập trung vào những gì nằm trong tầm kiểm soát của mình.” — Praveen Someshwar

Lời của vị giám đốc điều hành, nói ra khi các cơn gió ngược chính sách dồn dập năm 2025, tóm gọn cách tiếp cận của công ty: không thể kiểm soát quyết định thuế của các bang, họ tập trung vào thương hiệu, giá bán và chi phí. Tuy vậy, phân khúc phổ thông vẫn quan trọng về sản lượng, và sự suy yếu của nó cho thấy giới hạn của cao cấp hóa như một tấm đệm.

Ngoài thuế các bang, United Spirits còn chịu sự giám sát ở cấp quốc gia. Công ty nằm trong số các hãng đồ uống có cồn bị nhà chức trách xem xét về cáo buộc phân loại sai hàng Scotch nhập khẩu dạng rời theo hiệp định thương mại tự do Ấn Độ - Anh, hiệp định đã cắt thuế nhập khẩu whisky Scotch của Ấn Độ từ 150% xuống 75%, với lộ trình giảm tiếp.

Trong thông báo gửi sở giao dịch chứng khoán ngày 17/10, công ty cho biết văn phòng ở nhiều địa điểm đã bị khám xét trong khuôn khổ cái mà họ gọi là một đợt kiểm tra toàn ngành, và họ đã cung cấp đầy đủ tài liệu cũng như giải trình được yêu cầu. Chưa có cáo buộc nào được công bố, và kết quả cuộc điều tra vẫn còn bỏ ngỏ.

Các quý tới sẽ là phép thử xem doanh số tại Maharashtra và Karnataka có ổn định trở lại khi người tiêu dùng và nhà phân phối thích nghi với quy định mới hay không. Mùa lễ hội, thường thúc đẩy tiêu thụ đồ uống có cồn, cùng việc thuế Scotch giảm dần có thể mang lại hỗ trợ, nhất là cho các thương hiệu cao cấp.

Với Diageo, Ấn Độ vẫn là một trong những thị trường dài hạn hứa hẹn nhất nhờ dân số trẻ và thu nhập tăng. Nhưng quý vừa qua là lời nhắc rằng ở một đất nước mà mỗi bang tự viết luật chơi riêng, tăng trưởng phụ thuộc vào khả năng điều hướng chính sách không kém việc xây dựng thương hiệu.