Ảnh hưởng của rối loạn tâm thần và những hành vi bạo lực

Chuyên gia tâm thần học Euphrosyne Gouzoulis-Mayfrank giải thích rằng trong các trường hợp bệnh nhân bị rối loạn tâm thần, đặc biệt là với các hoang tưởng và ảo giác, người bệnh thường tin chắc vào những quan niệm sai lệch về thực tại. Họ có thể tưởng tượng ra mối đe dọa lớn đến bản thân, dẫn đến hành động tấn công như một phản ứng phòng vệ theo cảm nhận chủ quan của mình. Đôi khi, các ảo thanh cũng can thiệp khi bệnh nhân nghe được những tiếng nói ra lệnh hoặc thúc giục thực hiện những hành động bạo lực.

Ví dụ điển hình từ phòng khám cho thấy một bệnh nhân nữ tấn công chồng mình khi ông đang ngủ, vì trong cơn hoang tưởng bà tin rằng chồng mình đang bị quỷ nhập. Cô coi hành động dùng dao là để giải thoát chồng khỏi sự chiếm hữu của tà ma.

Tăng số lượng và mức độ nghiêm trọng của các ca rối loạn tâm thần

Dữ liệu từ các bệnh viện tâm thần pháp y cho thấy số ca nhập viện liên quan đến rối loạn tâm thần ngày càng tăng, chiếm hơn 80% trong số người mới được tiếp nhận. Sự gia tăng không chỉ ở số lượng mà còn về mức độ nghiêm trọng của bệnh. Điều này đặc biệt rõ nét ở các ca rối loạn tâm thần và phân liệt tâm thần.

Giáo sư Gouzoulis-Mayfrank nhận định nguyên nhân chính chưa được xác định rõ, nhưng có khá nhiều bằng chứng về ảnh hưởng tiêu cực của các chứng nghiện chất kích thích đồng mắc, đặc biệt là cần sa và các loại chất kích thích như amphetamine. Những chất này có thể khiến triệu chứng hoang tưởng và ảo giác gia tăng, làm khó khăn trong việc điều trị dứt điểm.

Vai trò của chính sách pháp lý và tiếp cận điều trị

Sử dụng các biện pháp bắt buộc trong điều trị bệnh nhân tâm thần hiện nay ngày càng khó do chính sách nhấn mạnh quyền tự chủ của bệnh nhân. Bệnh nhân thường được trả về khi bệnh chưa được kiểm soát hoàn toàn do không đủ căn cứ pháp lý để giữ lại điều trị chống ý muốn.

Advertisement300 × 250

Các trường hợp như vụ án ở Trier khi một thanh niên Afghanistan tấn công người khác được phát hiện mắc bệnh tâm thần nhưng lại từng được điều trị trước đó, hay vụ việc tương tự tại Leipzig và Aschaffenburg, gợi ý rằng nhiều bệnh nhân có thể được xuất viện quá sớm do rào cản pháp lý hiện hành.

Cần tăng cường phòng ngừa và hỗ trợ điều trị

Để giảm thiểu các hành vi bạo lực do rối loạn tâm thần, việc thu hút người bệnh tham gia các chương trình điều trị tự nguyện là hệ trọng. Các phòng khám dự phòng chuyên biệt đã cho thấy hiệu quả trong việc ngăn ngừa diễn biến bệnh nặng thông qua chăm sóc liên tục.

Đặc biệt, các nhóm dân cư dễ bị tổn thương như người nhập cư và người tị nạn chịu nhiều rủi ro do điều kiện sống căng thẳng và hạn chế trong tiếp cận điều trị y tế. Hiện tại, người tị nạn tại Đức chỉ được quyền điều trị trong các trường hợp cấp cứu trong ba năm đầu nên cần mở rộng dịch vụ chăm sóc y tế để sớm phát hiện và can thiệp kịp thời.

Kiến nghị đổi mới và huy động nguồn lực

Giáo sư Gouzoulis-Mayfrank đề xuất linh hoạt hơn trong sử dụng ngân sách bệnh viện để có thể chuyển đổi giữa điều trị nội trú, ngoại trú và các dịch vụ đến tận nơi theo nhu cầu bệnh nhân. Mô hình ngân sách toàn diện (globalbudget) tại một số bệnh viện thí điểm đã giúp nâng cao hiệu quả trong chăm sóc người bệnh nặng, giảm tái nhập viện và duy trì ổn định lâu dài.

Bà cũng nhấn mạnh cần tăng nhân lực trong y tế tâm thần và phát triển các dịch vụ hỗ trợ nhằm tiếp cận tốt hơn các nhóm bệnh nhân khó tiếp cận và giảm thiểu nguy cơ xảy ra các hành vi bạo lực do rối loạn tâm thần.

Những điều bổ ích rút ra từ bài viết

  • Số lượng bệnh nhân rối loạn tâm thần nặng, đặc biệt là các ca liên quan đến psychoses tại Đức đang tăng đáng kể trong những năm gần đây.
  • Tiếp cận dễ dàng hơn với cần sa và các chất kích thích như amphetamine góp phần làm trầm trọng thêm các triệu chứng tâm thần.
  • Chính sách bảo vệ quyền tự chủ của bệnh nhân tâm thần khiến việc điều trị bắt buộc gặp nhiều khó khăn, làm tăng nguy cơ bùng phát bạo lực.
  • Người nhập cư và người tị nạn là nhóm có nguy cơ cao bị mắc các rối loạn tâm thần nặng nhưng lại khó tiếp cận dịch vụ chăm sóc y tế thường xuyên.
  • Việc áp dụng ngân sách toàn diện giúp các bệnh viện linh hoạt hơn trong điều trị, góp phần nâng cao chất lượng và hiệu quả chăm sóc bệnh nhân tâm thần.

Đăng ký bản tin QMVN