Chính sách giảm áp lực chi phí sinh hoạt là ưu tiên hàng đầu

Andy Burnham, trong vai trò Thủ tướng Anh mới, sẽ công bố những chính sách nhằm tạo ra "khoảng không thở" cho người dân trước áp lực chi phí sinh hoạt đang ngày càng nghiêm trọng. Ông nhấn mạnh nhiều người dân đang không thể dành ra chút tiền để đi nhậu, đưa con cái đi chơi, hay có kỳ nghỉ do gánh nặng tài chính. Việc giảm nhẹ áp lực này đã trở thành một trong những chủ đề nóng nhất không chỉ trong đời sống hàng ngày mà còn trên chính trường nước Anh trong những năm qua.

Sự kiện toàn cầu như các cuộc không kích của Mỹ và Israel đối với Iran đã khiến giá năng lượng, thực phẩm và lãi suất thế chấp tăng đột biến, làm phức tạp thêm các kế hoạch tài chính của chính phủ. Ông Adam French từ dịch vụ thông tin tài chính Moneyfacts nhận định thế giới ngày càng biến động cũng đồng nghĩa với sự tốn kém tăng cao.

Thay đổi thuế và các lựa chọn tài chính

Burnham đã đề cập đến việc nâng mức miễn thuế thu nhập, tức là người dân có thể kiếm được nhiều tiền hơn trước khi bị đánh thuế, làm thay đổi ngưỡng thuế cá nhân hiện đang bị đóng băng kéo dài đến năm 2031 ở Anh, Wales và Bắc Ireland. Tuy nhiên, đây sẽ là thách thức lớn về nguồn tài chính, vì khoản thuế bổ sung này là nguồn thu thiết yếu của chính phủ.

Ông cũng không loại trừ khả năng sẽ yêu cầu một số người đóng thuế nhiều hơn, mà không tăng thuế thu nhập, bảo hiểm quốc gia hay thuế giá trị gia tăng như đã cam kết trong chương trình nghị sự của Đảng Lao động. Các loại thuế khác như thuế thừa kế đã chứng kiến những thay đổi gây tranh luận gay gắt, nhất là với các trang trại gia đình.

Có những đề xuất như thay thế thuế giao dịch bất động sản và thuế hội đồng bằng thuế bất động sản mới, hoặc tăng thuế lợi tức vốn để áp dụng mức thuế ngang với thuế thu nhập. Những cải cách này sẽ cần thời gian để thực hiện, đồng thời có thể làm tăng sự bất bình đẳng lợi ích trong xã hội.

Giá năng lượng và các mặt hàng thiết yếu có thể giảm?

Lời hứa của Đảng Lao động về cắt giảm hóa đơn năng lượng gia đình 300 bảng Anh vào năm 2030 vẫn đang được theo dõi sát sao. Burnham cho biết ông muốn đưa các mặt hàng thiết yếu trở lại quản lý công để bảo đảm giá cả phải chăng hơn cho người tiêu dùng.

Advertisement300 × 250

Trong khi giá năng lượng chủ yếu chịu ảnh hưởng bởi chi phí bán buôn khí đốt, một yếu tố ngoài tầm kiểm soát chính phủ, phương án áp dụng "mức giá xã hội" cho những nhóm yếu thế được nhiều tổ chức từ thiện và cơ quan quản lý đề xuất. Điều này có thể bảo đảm giá ưu đãi nhưng đồng nghĩa với việc các nhóm khá giả sẽ gánh một phần chi phí qua hóa đơn hoặc thuế.

Tính đến hiện tại, số tiền khách hàng nợ các nhà cung cấp năng lượng lên tới 4,79 tỷ bảng Anh, tăng 15% so với năm trước, tạo ra áp lực lớn lên tài chính các hộ gia đình khi buộc phải lựa chọn giữa việc sưởi ấm và ăn uống. Ngoài ra, chi phí các dịch vụ cần thiết như thực phẩm và nước cũng liên tục tăng, góp phần vào gánh nặng chung.

Ưu tiên về giá vé vận tải công cộng và nhà ở

Kinh nghiệm của Burnham với tư cách thị trưởng Greater Manchester mang lại lợi thế khi ông lên kế hoạch kiểm soát giá vé xe buýt. Giới chuyên gia dự báo ông sẽ sớm công bố các chính sách liên quan, trong bối cảnh chính sách giới hạn giá vé xe buýt ở ngoài London chỉ duy trì đến tháng 3 năm tới và mới chỉ có một số công ty tham gia.

Đối với đường sắt, giá vé đã được đóng băng trong vòng 30 năm qua cho đến tháng 3 năm 2027 tại các tuyến đường chính, các vé mùa cũng được áp dụng mức giá cố định tương tự, hỗ trợ người lao động và hành khách đi lại thường xuyên.

Về nhà ở, Burnham nhận định thiếu nhà ở giá cả phải chăng khiến người dân phải dựa vào hệ thống trợ cấp tiền thuê nhà trong khu vực thuê tư nhân. Do đó, ông thúc đẩy kế hoạch xây dựng nhiều nhà ở công cộng hơn bên cạnh mục tiêu đầy tham vọng nhưng chậm tiến độ của chính phủ hiện tại.

Tuy nhiên, xây thêm nhà không đồng nghĩa với việc giá nhà sẽ giảm nhanh chóng. Các tổ chức cho vay cũng đang xem xét nới lỏng quy định về hạn mức vay mua nhà, tạo điều kiện hơn cho người mua nhà lần đầu, trong khi vai trò hỗ trợ tài chính từ gia đình vẫn rất quan trọng.

Thách thức khác đối với chính phủ Burnham

Bên cạnh các vấn đề về chi phí sinh hoạt, chính phủ mới còn đứng trước các quyết định lớn liên quan đến trợ cấp thương tật, bệnh tật và tạo việc làm cho giới trẻ. Những cam kết của ông về cải thiện tiếp cận chăm sóc xã hội cũng đặt ra gánh nặng tài chính đáng kể sau nhiều lần chính phủ trước đây thất bại khi cố gắng giải quyết.

Quan trọng hơn, những biến động không dự đoán trước từ bên ngoài chính trị và kinh tế sẽ ảnh hưởng sâu sắc đến thu nhập và chi phí của người dân, bất kể chính sách nội bộ có được hoạch định kỹ lưỡng đến đâu.

Những điều bổ ích rút ra từ bài viết

  • Chính phủ Andy Burnham đặt giảm chi phí sinh hoạt là ưu tiên hàng đầu với các chính sách hỗ trợ năng lượng và giao thông.
  • Có khả năng điều chỉnh ngưỡng chịu thuế thu nhập nhưng không tăng thuế thu nhập, bảo hiểm quốc gia và VAT.
  • Đề xuất áp dụng thuế bất động sản mới thay thế thuế giao dịch và thuế hội đồng có thể được xem xét.
  • Kế hoạch giảm hóa đơn năng lượng vẫn được theo dõi sát sao với ý định kiểm soát giá các mặt hàng thiết yếu.
  • Burnham thúc đẩy xây dựng nhà ở công cộng để giải quyết tình trạng thiếu nhà ở giá rẻ và cải thiện hệ thống trợ cấp nhà thuê.

Đăng ký bản tin QMVN