Ngân hàng Hong Kong bước đầu chuẩn bị đối phó với thách thức từ điện toán lượng tử, theo HKMA

Vào ngày thứ Hai, Ngân hàng Trung ương Hong Kong (HKMA), được xem như ngân hàng trung ương thực tế của đặc khu, đã công bố Chỉ số Sẵn sàng về Lượng tử (Quantum Preparedness Index - QPI) lần đầu tiên nhằm đánh giá mức độ sẵn sàng của ngành ngân hàng trước những thách thức an ninh mạng do điện toán lượng tử mang lại. Với điểm số trung bình chỉ đạt 2,3 trên 10, báo cáo cho thấy hầu hết các tổ chức tài chính tại Hong Kong vẫn đang trong giai đoạn xây dựng nền tảng để bước vào kỷ nguyên lượng tử.

QPI được phát triển dựa trên một khảo sát tiến hành trong đầu năm nay, đánh giá các ngân hàng theo bốn yếu tố chính: nhận thức về điện toán lượng tử, kế hoạch chuẩn bị, các dự án thử nghiệm và mức độ sẵn sàng triển khai thực tế. HKMA đặt mục tiêu toàn bộ ngành ngân hàng phải hoàn toàn sẵn sàng đạt điểm 10 vào năm 2030, nhằm đảm bảo sự an toàn của hệ thống tài chính trong tương lai.

Điện toán lượng tử dự kiến có khả năng đủ mạnh để phá vỡ nhiều chuẩn mã hóa đang được sử dụng phổ biến hiện nay, điều này đặt ra mối nguy hiểm lớn cho an ninh mạng và bảo mật tài chính trên toàn thế giới. Trước tình hình đó, các cơ quan quản lý và tổ chức tài chính quốc tế đã bắt đầu chuẩn bị chuyển đổi sang các giải pháp mã hóa sau lượng tử (post-quantum cryptography - PQC), nhằm bảo vệ các dữ liệu nhạy cảm khỏi các cuộc tấn công sử dụng công nghệ lượng tử.

Khảo sát của HKMA cho thấy 68% các ngân hàng đã bắt đầu các bước chuẩn bị như nâng cao nhận thức, xây dựng kế hoạch chi tiết hoặc triển khai các dự án thử nghiệm về PQC. Trong khi đó, 32% ngân hàng vẫn chưa có hành động nào, và khoảng một nửa số ngân hàng được khảo sát thừa nhận họ chưa có lộ trình chính thức cho việc áp dụng PQC.

Dù còn nhiều việc phải làm, xu hướng chuẩn bị cho công nghệ lượng tử đang dần được thúc đẩy. Khoảng một nửa số người tham gia khảo sát cho biết chủ đề điện toán lượng tử đã được thảo luận tại cấp Hội đồng quản trị, trong khi khoảng một phần ba số ngân hàng đã bắt đầu khám phá hoặc thử nghiệm các ứng dụng liên quan đến lượng tử.

Để hỗ trợ ngành ngân hàng tăng cường khả năng ứng phó, HKMA công bố kế hoạch hợp tác với Đại học Khoa học và Công nghệ Hong Kong cùng các đối tác trong ngành phát triển một bộ công cụ PQC, giúp các ngân hàng đánh giá các ưu tiên và nâng cao tính linh hoạt về mặt mã hóa thông tin. Bên cạnh đó, cơ quan này dự kiến tổ chức các hội thảo nhằm củng cố năng lực kỹ thuật cho toàn bộ ngành.

Những sáng kiến này nằm trong khuôn khổ Kế hoạch Thúc đẩy Fintech năm 2026 của HKMA, mục tiêu tăng cường khả năng chống chịu của hệ thống ngân hàng Hong Kong trước các rủi ro công nghệ tiên tiến đang nổi lên, trong đó có điện toán lượng tử.