Bối cảnh vụ việc và mức độ nghiêm trọng của scandal
Bê bối an toàn thực phẩm tại Đài Loan hiện nay liên quan đến dầu trộn salad từ đậu nành do Công ty Central Union Oil sản xuất tại Đài Trung. Loại dầu này được phát hiện có chứa hàm lượng benzo[a]pyrene (BaP) vượt quá mức quy định. BaP là chất gây ung thư được đánh giá bởi Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế.
Theo thông tin từ cơ quan an toàn thực phẩm Đài Loan, Central Union đã sản xuất khoảng 28.992 tấn dầu đậu nành trong 30 lô hàng từ tháng 4 đến tháng 6 năm nay và cung cấp nguyên liệu cho ba công ty thực phẩm lớn gồm Fwusow Industry, Formosa Oilseed Processing và Taisun Enterprise.
Phát hiện và công bố sự cố
Sự cố được phát hiện khi Namchow Group, một nhà sản xuất thực phẩm hạ nguồn, phát hiện mức BaP bất thường trong các xét nghiệm định kỳ ngày 13/5. Mặc dù Central Union được thông báo vào ngày 11/6, công ty này không báo cáo sự việc cho cơ quan chức năng cho đến ngày 30/6.
Chính quyền Đài Loan đến ngày 3/7 mới chính thức công bố thông tin và tiến hành thu hồi sản phẩm liên quan, khiến dư luận lo ngại về thời gian trễ trong xử lý.
Quy mô thu hồi và tác động lan rộng
Đến ngày thứ Sáu, cơ quan chức năng đã kiểm tra 7 trong 30 lô dầu đậu nành, phát hiện 8.478 tấn có mức BaP vượt chuẩn quy định. Trong số này, khoảng 2.597 tấn đã được thu hồi, còn 5.146 tấn bị loại bỏ trên thị trường như biện pháp phòng ngừa trong khi chờ kiểm tra thêm.
Số sản phẩm bị ảnh hưởng đã lên đến 450 mặt hàng, liên quan tới 1.322 doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng thực phẩm, bao gồm nhà hàng, khách sạn, cửa hàng bán lẻ và trường học.
Phản ứng từ chính phủ và các phe phái đối lập
Nhà lãnh đạo Đài Loan William Lai Ching-te cam kết chính phủ chịu trách nhiệm đầy đủ về vụ việc và không có sự khoan nhượng nào đối với an toàn thực phẩm. Tuy nhiên, vụ việc đã gây ra sự lo lắng trong công chúng và tạo điều kiện cho các đảng đối lập chỉ trích Đảng Dân Tiến trong quản lý an toàn thực phẩm, vốn là một chủ đề họ từng nhấn mạnh.
Cheng Li-wun, Chủ tịch Kuomintang (KMT) - phe đối lập chính, cáo buộc chính phủ che giấu thông tin và cho rằng sự thiếu minh bạch đã khiến người tiêu dùng không thể biết họ đã tiêu thụ bao nhiêu dầu bị nhiễm độc.
Ông Huang Kuo-chang, Chủ tịch Đảng Dân chủ Nhân dân Đài Loan, cáo buộc Đảng Dân Tiến áp dụng tiêu chuẩn kép khi không nhận trách nhiệm chính trị, trái với yêu cầu mà họ từng đặt ra đối với chính phủ KMT trong bê bối dầu ăn nhiễm độc năm 2014. Vụ việc năm đó liên quan tới hàng trăm tấn dầu tái chế và dầu thức ăn gia súc bị xử lý và bán trái phép làm dầu ăn; kết quả là Bộ trưởng Y tế phải từ chức và Thủ tướng xin lỗi.
Các nghị sĩ đối lập yêu cầu Thủ tướng Cho Jung-tai từ chức và nhà lãnh đạo William Lai xin lỗi công chúng.
Chỉ trích từ phía Trung Quốc và áp lực chính trị
Bắc Kinh cũng lên tiếng chỉ trích chính phủ Đài Loan vào ngày 3/7, cáo buộc Đảng Dân Tiến che giấu thông tin và xử lý vụ việc không coi trọng sức khỏe người dân. Trung Quốc xem Đài Loan là một phần lãnh thổ cần được thống nhất, sử dụng biện pháp vũ lực nếu cần thiết. Mặc dù phần lớn quốc gia và đối tác quốc tế như Mỹ không công nhận Đài Loan là quốc gia độc lập, Mỹ phản đối việc sử dụng vũ lực nhằm chiếm đảo.
Phản ứng chính phủ và những chỉ trích về cách xử lý
Chính phủ ban đầu chỉ thu hồi các sản phẩm chứa tối thiểu 20% dầu nhiễm độc trước khi mở rộng thu hồi toàn bộ sản phẩm liên quan. Thời gian gần tám tuần trôi qua kể từ khi phát hiện mức BaP bất thường đầu tiên đến khi công bố gây bức xúc trong dư luận, dù các công tố viên cáo buộc các công ty có liên quan cũng trì hoãn báo cáo.
Thủ tướng Cho khẳng định không có chuyện che giấu thông tin mà chỉ là tăng cường các biện pháp xử lý theo tình hình mới, đồng thời cam kết siết chặt kiểm tra, giám sát sản xuất và sửa đổi luật an toàn thực phẩm.
Ông Xavier Chang, Tổng thư ký nội các, cho rằng chính phủ đã bị đánh lừa trong vụ việc và kêu gọi tập trung đẩy nhanh thanh tra và bảo vệ an toàn thực phẩm thay vì chính trị hóa sự việc.
Phân tích từ giới chuyên gia và khả năng ảnh hưởng đến bầu cử
Vụ bê bối bị xem như nghiêm trọng hơn scandal năm 2014 liên quan dầu ăn nhiễm độc do số lượng sản phẩm ảnh hưởng lớn hơn. Giáo sư Chang Yuan-hsiang của Đại học Soochow nhận định sự kiện này có thể gây tổn hại chính trị nghiêm trọng, nhất là đối với nhóm cử tri ôn hòa vốn có thể quyết định kết quả bầu cử địa phương vào tháng 11.
Giáo sư Niu Tse-hsun từ Đại học Văn hóa Trung Hoa nhận xét phản ứng chính phủ thiếu kịp thời, minh bạch và không nhất quán, đồng thời nhấn mạnh rằng nếu muốn lấy lại niềm tin công chúng, chính phủ cần xin lỗi, có trách nhiệm và áp dụng các biện pháp cụ thể để tránh tái diễn.
Những điều bổ ích rút ra từ bài viết
- Bê bối an toàn thực phẩm tại Đài Loan liên quan dầu đậu nành chứa chất gây ung thư BaP ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín Đảng Dân Tiến trước bầu cử.
- Trung Quốc chỉ trích chính phủ Đài Loan che giấu thông tin, làm dấy lên căng thẳng chính trị trong bối cảnh quan hệ hai bờ eo biển tiếp tục phức tạp.
- Cơ quan chức năng phát hiện 8.478 tấn dầu nhiễm độc trong số 28.992 tấn sản xuất, liên quan tới 450 sản phẩm và 1.322 doanh nghiệp hạ nguồn.
- Thời gian từ phát hiện bất thường đến công bố công khai lên đến gần tám tuần gây bức xúc công chúng và làm bật lên vấn đề minh bạch quản lý.
- Giới chuyên gia nhận định scandal có thể ảnh hưởng đến nhóm cử tri ôn hòa quyết định kết quả bầu cử địa phương tháng 11 tại Đài Loan.
Đăng ký bản tin QMVN
Bản tin buổi sáng mỗi ngày - chỉ những bài đáng đọc, không spam.








