Bí ẩn dưới nền nhà thờ cổ
Câu chuyện bắt đầu vào tháng 2 năm 2026, khi phần nền lát gạch trước bàn thờ nhà thờ Thánh Phêrô và Phaolô, tại khu Wolder của Maastricht, bất ngờ sụp xuống trong quá trình sửa chữa. Bên dưới lớp gạch là một bộ hài cốt được an táng ngay tại vị trí vốn chỉ dành cho những nhân vật quan trọng. Cạnh bộ xương là mảnh đạn súng hỏa mai còn sót lại ở vị trí ngang ngực, cùng một đồng xu Pháp có niên đại khoảng năm 1660. Những chi tiết này khớp với ghi chép lịch sử về cái chết của D'Artagnan: ông bị trúng đạn vào cổ họng trong cuộc vây hãm Maastricht năm 1673, giữa cuộc chiến Pháp - Hà Lan, khi quân đội của Vua Mặt Trời Louis XIV tìm cách chiếm thành phố này. Vì đang giữa mùa hè, thi thể ông được cho là đã được an táng ngay tại chỗ thay vì đưa về Pháp.
Ba mươi năm theo đuổi một giả thuyết
Người đầu tiên được mời đến hiện trường là ông Wim Dijkman, nhà khảo cổ thành phố Maastricht đã nghỉ hưu sau hơn 40 năm công tác. Ông không phải người xa lạ với câu chuyện D'Artagnan.
Gần ba thập kỷ trước, sau khi gặp gỡ nhà sử học Pháp Odile Bordaz, người từng đưa ra giả thuyết rằng D'Artagnan có thể được chôn tại khu vực này, ông Dijkman đã kiên trì xin phép nhà thờ để được khai quật.
Tôi đã nghiên cứu về ngôi mộ của D'Artagnan suốt 28 năm qua. Đây có thể là đỉnh cao trong sự nghiệp của tôi
Với ông, đây không đơn thuần là một phát hiện khảo cổ, mà là sự khép lại của cả một hành trình theo đuổi đam mê cá nhân.
Khi đam mê va chạm với quy trình
Tuy nhiên, chính sự nôn nóng muốn được công nhận đã khiến câu chuyện rẽ sang một hướng khác. Ông Dijkman thừa nhận đã không thông báo đầy đủ cho chính quyền trước khi tiến hành khai quật, và quá trình xử lý hiện vật cũng thiếu chuyên nghiệp: nhiều mảnh xương bị trộn lẫn trong các hộp nhựa, được ông cất giữ tạm trong nhà kho ngoài vườn. Các chuyên gia sau đó ước tính có tới 50 đến 80 phần trăm bộ xương đã bị xáo trộn hoặc chạm tay trần, khiến việc phân tích ADN trở nên vô cùng khó khăn vì không thể phân biệt đâu là ADN của hài cốt, đâu là ADN của người từng chạm vào chúng. Căng thẳng lên đến đỉnh điểm vào tháng 5, khi ông Dijkman tự ý đến Đức nhận lại mẫu xương và răng đã gửi xét nghiệm, sau đó từ chối giao nộp cho thành phố. Cảnh sát đã bắt giữ ông trong một buổi chiều, dù sau đó ông được thả và tự nguyện trao lại hiện vật.
Bối cảnh: Từ huyền thoại văn học đến nhân vật lịch sử có thật
D'Artagnan không chỉ là sản phẩm hư cấu. Charles de Batz de Castelmore là một sĩ quan có thật dưới triều Louis XIV, người đã truyền cảm hứng cho tiểu thuyết Ba người lính ngự lâm của Alexandre Dumas xuất bản năm 1844. Trong khi hình tượng D'Artagnan trên trang sách trở thành biểu tượng của lòng dũng cảm và tình bạn, số phận thật sự của ông ngoài đời từng bị lãng quên trong nhiều thế kỷ, cho đến khi nghi vấn về ngôi mộ được đặt ra vào năm 2008. Đến nay, kết quả xét nghiệm ADN vẫn chưa thể khẳng định chắc chắn danh tính bộ hài cốt, và giới chức thành phố Maastricht cho biết vẫn còn nhiều yếu tố bất ngờ cần được làm rõ thêm.

















