Tác dụng phụ tiêu hóa phổ biến
Người dùng các loại thuốc GLP-1 như Wegovy và Mounjaro thường gặp các vấn đề về tiêu hóa như buồn nôn, nôn mửa, tiêu chảy hay táo bón. Đây là những tác dụng đã được ghi nhận rõ trong các thử nghiệm lâm sàng và được giải thích bởi khả năng của thuốc trong việc làm chậm quá trình tiêu hóa, làm chậm sự thoát của dạ dày và ảnh hưởng đến tín hiệu từ đường ruột tới não bộ. Do đó, các tài liệu hướng dẫn sử dụng thuốc đều mô tả các triệu chứng này là rất phổ biến và thường tự cải thiện theo thời gian.
Các vấn đề về mắt và mức độ hiếm gặp
Nhiều nghiên cứu gần đây cho thấy thuốc GLP-1 có thể liên quan đến một số căn bệnh mắt. Một nghiên cứu năm ngoái tiết lộ rằng bệnh nhân tiểu đường sử dụng thuốc loại này có nguy cơ tăng gấp đôi mắc thoái hóa điểm vàng liên quan đến tuổi tác. Ngoài ra, các báo cáo từ hệ thống báo cáo tác dụng phụ và các nghiên cứu kết hợp cũng ghi nhận khả năng thuốc gây một tình trạng mắt gọi là thiếu máu thần kinh thị giác phía trước không do viêm động mạch, có thể gây mất thị lực đột ngột và vĩnh viễn. Các hãng dược thừa nhận đây là tác dụng phụ tiềm tàng và đã đưa vào hướng dẫn sử dụng, tuy nhiên tình trạng này rất hiếm gặp.
Ảnh hưởng đến thai kỳ và khả năng sinh sản
Có nhiều báo cáo về các trường hợp mang thai ngoài ý muốn khi sử dụng thuốc GLP-1, khiến các chuyên gia khuyến cáo nên kết hợp thuốc với biện pháp tránh thai hiệu quả. Mặc dù chưa có nghiên cứu đầy đủ, một số giả thuyết cho rằng thuốc có thể ảnh hưởng đến hiệu quả của thuốc tránh thai đường uống hoặc làm tăng khả năng sinh sản do hỗ trợ giảm cân.
Tuy nhiên, các thử nghiệm lâm sàng ban đầu đều loại trừ phụ nữ có thai hoặc muốn mang thai, nên hiện chưa có dữ liệu đủ mạnh để khẳng định. Tổ chức quản lý thuốc và sản phẩm y tế Anh (MHRA) cũng khuyến cáo không sử dụng thuốc này trong hoặc trước khi mang thai do thiếu dữ liệu về sự an toàn với thai nhi.
Thay đổi ngoại hình – 'mặt Ozempic'
Trên mạng xã hội xuất hiện nhiều chia sẻ về sự thay đổi rõ rệt trên gương mặt người dùng thuốc GLP-1, như mắt trũng, nếp nhăn, da chùng và dấu hiệu lão hóa. Dù không được đề cập chính thức trong tờ hướng dẫn sử dụng, các chuyên gia phẫu thuật thẩm mỹ nhận định đây là hậu quả của quá trình giảm cân nhanh chóng, không phụ thuộc vào loại thuốc cụ thể nào mà còn xảy ra với các phương pháp giảm cân khác.
Rụng tóc và nghiên cứu liên quan
Vừa qua, một nghiên cứu đã đề xuất mối liên hệ giữa thuốc GLP-1 và tình trạng rụng tóc ở người trưởng thành bị tiểu đường type 2. Tác dụng này từng được đề cập trong tờ hướng dẫn sử dụng các thuốc như Mounjaro và Wegovy, và các chuyên gia kêu gọi nghiên cứu sâu hơn. Nguyên nhân có thể là do sự giảm cân nhanh gây ra thay đổi chuyển hóa và thiếu hụt dinh dưỡng, thay vì do thuốc trực tiếp gây ra. Hiện tượng rụng tóc cũng phổ biến ở những người trải qua phẫu thuật chuyển hóa hoặc chế độ ăn kiêng nghiêm ngặt. Dạng rụng tóc thường không gây sẹo – như rụng tóc thể telogen effluvium – và thường có thể phục hồi.
Hiện tượng 'Ozempic foot' và ảnh hưởng lên đôi chân
'Ozempic foot', khái niệm mô tả sự thay đổi hình dáng xương bàn chân kèm đau chân, được cho là tác dụng phụ của thuốc GLP-1 nhưng chưa xuất hiện trong các tài liệu chính thức. Nghiên cứu hạn chế cho thấy giảm cân nhanh bằng mọi phương pháp đều có thể ảnh hưởng đến bàn chân do mất lớp mô mềm, làm giảm đệm lót gót chân và bàn chân, từ đó gây đau. Một nghiên cứu về phẫu thuật cắt dạ dày dạng ống (sleeve gastrectomy) cho thấy người phẫu thuật bị giảm kích cỡ giày sau một năm.
Những điều bổ ích rút ra từ bài viết
- Thuốc GLP-1 thường gây tác dụng phụ tiêu hóa như buồn nôn, tiêu chảy, được xác nhận trong thử nghiệm lâm sàng.
- Thuốc có thể liên quan đến một số bệnh mắt hiếm gặp nhưng nghiêm trọng, như thoái hóa điểm vàng và thiếu máu thần kinh thị giác.
- Tác động của thuốc lên thai kỳ và khả năng sinh sản vẫn còn nhiều điều chưa rõ, MHRA khuyến cáo không dùng trong thai kỳ.
- 'Mặt Ozempic' là hậu quả của giảm cân nhanh, không đặc trị với thuốc GLP-1 mà còn xuất hiện với nhiều phương pháp khác.
- Rụng tóc khi dùng thuốc GLP-1 có thể do giảm cân nhanh và thiếu dinh dưỡng, dạng rụng tóc này thường có thể phục hồi.
Đăng ký bản tin QMVN
Bản tin buổi sáng mỗi ngày - chỉ những bài đáng đọc, không spam.









