Khởi xướng sự kiện kỷ niệm Samuel Beckett tại Foro La Gruta

Đạo diễn kiêm nhà văn José Luis Cruz lấy cảm hứng từ tác phẩm của nhà soạn kịch Ireland Samuel Beckett để tổ chức chuỗi chương trình "Homenaje a Beckett" tại Foro La Gruta, Trung tâm Văn hóa Helénico, từ nay đến ngày 5/8. Sự kiện bao gồm hai vở kịch kinh điển của Beckett và tác phẩm lấy chủ đề từ phong cách của ông, nhằm phơi bày tính hiện đại và sức hút kéo dài của những chủ đề từng xuất hiện từ thời hậu chiến đến nay.

Chấp nhận sự không hoàn hảo của sân khấu

Ông José Luis Cruz nhấn mạnh sân khấu không thể đạt được sự hoàn hảo, bởi con người vốn là những thực thể không hoàn hảo. Vì vậy, cố gắng tạo ra sân khấu hoàn thiện là điều bất khả thi. Quan điểm này đối lập với xu hướng công nghệ đòi hỏi tính chính xác cao và tốc độ nhanh trong thời đại số hiện tại.

Đạo diễn này lựa chọn tập trung vào những chi tiết "lộn xộn" cùng cấu trúc mở đa nghĩa trong kịch bản của Beckett, giúp mỗi cuộc đối thoại có thể có vô số cách hiểu khác nhau. Ông mô tả diễn viên trong các vở kịch này như "những con rối lớn", khi họ trình diễn các hành vi con người bị đẩy đến tận cùng của sự mâu thuẫn, gần như vượt ra khỏi logic thông thường.

Khoảng tối của đời sống hiện đại trong tác phẩm Beckett

José Luis Cruz cho rằng các chủ đề Beckett đề cập như sự cô đơn, sự bế tắc, nỗi lo âu và sự giam cầm trong vòng luẩn quẩn vẫn rất sát với thực tế thế kỷ 21. Những nhân vật trong tác phẩm của Beckett là hình ảnh của những con người hậu chiến bị xã hội bỏ rơi, hiện thân cho sự hỗn loạn và bất an kéo dài.

Advertisement300 × 250

Mặc dù Martin Esslin - nhà sản xuất và biên kịch người Anh - từng gọi Beckett là trụ cột của “sân khấu phi lý”, Cruz nhận định sự phi lý trong các tác phẩm giờ đây dần trở thành một phần của đời sống thực tế trong bối cảnh các cuộc khủng hoảng kinh tế và xã hội liên tục xảy ra, khiến con người cảm nhận rõ sự rối loạn và hỗn loạn như những mảnh vỡ trong cấu trúc xã hội vốn dĩ bất ổn.

Chương trình và khoảng nghĩ sâu đằng sau những vở diễn

Chuỗi sự kiện đã được trình diễn lần đầu tại Trung tâm Nghệ thuật Quốc gia vào tháng 8 năm ngoái, với hai tác phẩm nổi tiếng "Esperando a Godot" (Chờ đợi Godot) và "Final de partida" (Chấm dứt), với các buổi diễn lần lượt vào các ngày hôm nay, ngày mai và 28, 29/7. Tác phẩm thứ ba, "Tributo a Beckett" (Tưởng nhớ Beckett), diễn ra ngày 4 và 5/8, được xem là cuộc đối thoại với xã hội ảo và những bất hợp lý của thời đại kỹ thuật số.

Theo Cruz, điểm chung giữa các vở diễn của Beckett nằm ở chủ đề chờ đợi và sự trôi qua của thời gian, khi các nhân vật suy tư trong các độc thoại nội tâm. Nỗi cô lập, màn đêm tịch mịch và sự kéo dài của thời gian tạo nên một vòng lặp như chuột thí nghiệm chạy mãi trong bánh xe mà không đến đâu.

Tinh thần hài hước và nét chấm phá của Beckett

Dù các vở kịch mô tả một thế giới sa đọa, đầy phân đoạn con người ở giới hạn cùng cực, Beckett không được xem là người bi quan. Cruz nói nhà soạn kịch là một nghệ sĩ hài nghiêm túc, chịu ảnh hưởng từ sân khấu Music Hall và hài kịch hề, cũng như tác phẩm của Marx Brothers, Charlie Chaplin hay Laurel và Hardy.

Beckett cũng lấy cảm hứng từ Commedia dell'Arte, thể hiện sự hài hước xen lẫn sự phức tạp và giễu cợt trong tác phẩm. Ông thường được mô tả như người mang gương mặt nghiêm nghị nhưng lại có tính cách đùa giỡn, ưa châm biếm và đi đến cùng những giới hạn của sự trớ trêu với hài hước độc đáo.

Jose Luis Cruz cho biết ông đưa diễn viên vào những vai trò thể hiện những trò đùa kinh khủng, gần như mất nhân tính để lột tả sự suy tàn tàn khốc trong xã hội hiện đại, như là phản ánh sự tàn nhẫn của hệ thống kiểm soát độc hại đang áp đặt lên con người.

Key takeaways from this article

  • José Luis Cruz nhấn mạnh sự không hoàn hảo là đặc tính căn bản của sân khấu kịch.
  • Tác phẩm của Samuel Beckett phản ánh những vấn đề xã hội bế tắc và bất an từ hậu chiến đến hiện đại.
  • Chương trình tại Foro La Gruta là hoạt động nhằm khẳng định tính thời sự của sân khấu phi lý trong thế kỷ 21.
  • Beckett được xem là nghệ sĩ hài nghiêm túc với sự ảnh hưởng từ nhiều hình thức hài kịch truyền thống.
  • Cruz sử dụng yếu tố trò chơi diễn xuất để phô diễn sự cực đoan trong tính cách con người một cách sâu sắc và giễu nhại.

Subscribe to the QMVN newsletter