Dự luật trừng phạt Nga được thúc đẩy mạnh mẽ sau sự ra đi của Thượng nghị sĩ Graham

Trong những ngày cuối cùng trước khi qua đời, Thượng nghị sĩ Cộng hòa Lindsey Graham là người thúc đẩy mạnh mẽ việc xây dựng một gói trừng phạt nghiêm khắc nhằm vào Nga vì cuộc chiến tại Ukraine. Trong chuyến thăm Kiev vào ngày thứ Sáu gần nhất, ông công bố rằng mình cùng các đồng nghiệp đã soạn thảo một dự luật với sự đồng thuận của Tổng thống Donald Trump, nhằm áp đặt các biện pháp trừng phạt nặng nề lên Moscow.

Dự luật, được Axel Springer Global Reporters Network tiếp cận, sẽ cho phép Mỹ áp thuế nhập khẩu lên đến 500% đối với hàng hóa nhập khẩu từ Nga trong vòng 30 ngày kể từ khi luật có hiệu lực. Bên cạnh đó, các quốc gia đứng đầu trong việc nhập khẩu dầu và khí đốt của Nga sẽ bị áp thuế thứ cấp tối đa 100%, theo đề xuất của Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ, nhằm ngăn chặn việc tiếp tay cho Nga qua con đường trung gian.

Quyết định tự động có hiệu lực, giảm bớt quyền xử lý của tổng thống

Khác với dự thảo năm ngoái chỉ cho phép tổng thống tự quyết định khi nào áp dụng các mức thuế này, dự luật mới quy định rằng các khoản thuế sẽ được tự động áp dụng sau khi được thông qua. Tổng thống chỉ có thể tạm hoãn hoặc miễn áp dụng với từng quốc gia hay doanh nghiệp nếu gửi văn bản giải trình trước Quốc hội về lý do thuộc "lợi ích quốc gia". Ngoài ra, việc bãi bỏ toàn bộ biện pháp trừng phạt sẽ cần sự đồng thuận của ít nhất 60 phiếu tại Thượng viện.

Điều này đánh dấu một bước tiến quan trọng trong việc kiểm soát và siết chặt các biện pháp trừng phạt nhằm giảm thiểu sự can thiệp tùy tiện và bảo đảm sự ổn định chính sách.

Hiện thực hóa bước ngoặt chính sách với sự ủng hộ của Trump

Điểm mấu chốt cho sự hài hòa trong dự luật là sự ủng hộ từ cựu Tổng thống Donald Trump, được xác nhận bởi các thành viên Đảng Cộng hòa và Dân chủ tham gia soạn thảo. Theo thông tin từ văn phòng Thượng nghị sĩ Jeanne Shaheen, sự đồng thuận này được hình thành qua các cuộc trao đổi tại Hội nghị NATO ở Ankara.

Advertisement300 × 250

Sự thay đổi này cũng đồng nghĩa với việc Trump đã bày tỏ thái độ cởi mở hơn với Ukraine, như cam kết tại Ankara cho phép Kiev được cấp giấy phép sản xuất tên lửa phòng không Patriot – quyết định loại bỏ lợi thế vượt trội về không quân của Nga trong cuộc xung đột.

Ảnh hưởng rộng lớn với các quốc gia nhập khẩu dầu khí Nga

Thuế thứ cấp trong dự luật sẽ nhắm trực tiếp đến các quốc gia nhập khẩu lớn dầu thô và khí đốt Nga như Trung Quốc và Ấn Độ. Trung Quốc hiện chiếm khoảng 50% nhu cầu dầu thô của Nga trong tháng 6 năm nay, trong khi Ấn Độ chiếm 36%. Đây được xem là một trong những biện pháp nhằm làm suy yếu nguồn tài chính của Nga, vốn phụ thuộc vào doanh thu dầu khí để duy trì chiến tranh.

Châu Âu cũng có thể chịu tác động do là khu vực nhập khẩu lớn khí đốt Nga, chiếm gần một nửa lượng khí đốt tự nhiên hóa lỏng và gần 1/3 khí đốt đường ống vào tháng 6 năm 2026 theo số liệu từ Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Không khí Sạch (CREA). Tuy nhiên, dự luật có điều khoản loại trừ các quốc gia nhập khẩu dưới 15% nguồn cung khí đốt của Nga, đồng thời miễn trừ những nước có những bước đi cụ thể giảm phụ thuộc, nên khả năng Liên minh châu Âu có thể vẫn được giữ nguyên phần lớn.

Chiến dịch chống "tàu ma" và sự ủng hộ từ các nghị sĩ

Dự luật cũng đề cập đến việc nhắm vào các phương tiện vận chuyển dầu khí Nga, đặc biệt là các tàu thực hiện khâu chuyển dầu từ tàu này sang tàu khác nhằm che giấu nguồn gốc. Các biện pháp trừng phạt sẽ bao gồm không chỉ các con tàu mà còn chủ sở hữu, các công ty bảo hiểm, thuyền viên và cả các cảng mà tàu này cập bến.

Sau cái chết của ông Graham, nhiều nghị sĩ tại Thượng viện, cả hai bên đảng, đang thúc đẩy việc thông qua dự luật để tưởng nhớ ông. Thượng nghị sĩ Kevin Cramer thuộc Đảng Cộng hòa khẳng định việc thông qua dự luật là cách thể hiện sự tôn vinh thiết thực nhất dành cho Graham. Tuy nhiên, phiên bỏ phiếu chính thức sẽ được thực hiện khi có sự đồng thuận rõ ràng từ phía Donald Trump.

Gregor Schwung, phóng viên tại Washington D.C., báo cáo cho WELT.

Key takeaways from this article

  • Dự luật mới đánh dấu sự thay đổi về quyền lực quyết định thuế quan, giảm bớt quyền can thiệp tự do của tổng thống Mỹ.
  • Các biện pháp trừng phạt sẽ tác động trực tiếp đến các nước nhập khẩu lớn dầu khí từ Nga như Trung Quốc, Ấn Độ và có khả năng ảnh hưởng đến EU.
  • Việc xử lý các tàu vận chuyển dầu Nga nhằm giảm thiểu hoạt động gian lận và chuyển hàng trái phép đang được chú trọng.
  • Sự đồng thuận giữa đảng Cộng hòa và Dân chủ cho thấy tính nhất trí trong chính sách với Nga sau cái chết của Thượng nghị sĩ Graham.
  • Quyết định cuối cùng sẽ phụ thuộc vào sự phê duyệt của Donald Trump để dự luật chính thức được thông qua.

Subscribe to the QMVN newsletter