Chiến tranh Ukraine vang vọng tại lễ hội lịch sử lớn nhất Anh
Tại Chalke, Anh, lễ hội lịch sử hàng đầu quốc gia diễn ra vào cuối tháng 6, cuộc chiến ở Ukraine vẫn là chủ đề thu hút sự chú ý trong nhiều cuộc trò chuyện.
Gian hàng của cộng đồng người Ukraine mang tên “Reborn” luôn sôi động, chứng tỏ tình cảm và sự quan tâm chưa hề phai mờ đối với xung đột này. Tuy nhiên, khi quay trở lại dòng tin tức hàng ngày tại Anh, hình ảnh về chiến tranh dường như đã lùi xa trong tâm trí công chúng.
Adélie Pojzman-Pontay và Francis Dearnley, hai đồng nghiệp từ chương trình podcast “Ukraine: the Latest” của The Telegraph, đã dành thời gian thảo luận xung quanh vấn đề liệu công chúng có còn mặn mà với Ukraine hay không, và làm thế nào để giữ cho cuộc chiến luôn là đề tài được quan tâm hàng đầu trên báo chí.
Giảm sự quan tâm trên phương tiện truyền thông, nhưng khán giả vẫn còn đó
Adélie Pojzman-Pontay cho biết, khán giả của podcast được chia thành ba phần bằng nhau: một phần ở Anh, một phần tại Mỹ và phần còn lại trải rộng khắp thế giới nói tiếng Anh. Dù quan tâm giảm dần trên các mặt báo, người nghe vẫn buồn khi thấy chiến tranh không còn giữ vị trí nổi bật trên trang nhất, dù họ hiểu nguyên nhân nằm ở sức ép của các biên tập viên khi phải cân nhắc tin tức khác như Gaza hay Iran.
Về phía kênh BBC, chương trình đặc biệt về Ukraine là “Ukrainecast” từng được phát hàng ngày nhưng nay chỉ còn phát hai lần mỗi tuần và đã kết thúc vào tháng 12 năm ngoái. Điều này cho thấy sự hạn chế trong việc duy trì thông tin liên tục về cuộc chiến.
Truyền thông quyết định mức độ quan tâm của công chúng
Truyền thông hiện đại không chỉ đưa tin mà còn hướng sự quan tâm của công chúng thông qua việc lặp lại câu chuyện. Tin tức được phản ánh đều đặn trên mặt báo cho thấy tầm quan trọng cần được ưu tiên. Ngược lại, khi chủ đề bị giảm sút hoặc lược bỏ, nó báo hiệu công chúng không cần phải dành nhiều năng lượng đạo đức hay chính trị cho nó.
Trong khi đó, tại Mỹ, mức độ bao phủ về chiến tranh ở châu Âu giảm mạnh, song podcast của nhóm tác giả lại nhận được lượng người quan tâm tăng lên đáng kể. Nhiều độc giả gửi email bày tỏ sự biết ơn vì có một nguồn tin cập nhật chi tiết bằng tiếng Anh, trong khi truyền thông đại chúng nước họ không làm được điều này.
Đằng sau sự thờ ơ: Thất bại của truyền thông và giáo dục
Điều nghịch lý là khán giả chưa biến mất hoàn toàn. Trái lại, lượng người theo dõi podcast của họ đang ngày càng tăng, điều này phần lớn nhờ việc chuyển hướng sang sản phẩm dạng video theo thuật toán của các nền tảng số. Song chiến tranh Ukraine đang phải cạnh tranh khốc liệt trong việc thu hút sự chú ý, thay vì được truyền thông ưu tiên tự nhiên.
Francis Dearnley nhấn mạnh, cuộc chiến đã làm thay đổi kiến trúc đạo đức toàn cầu, khi những cảnh tượng kinh hoàng từng gây sốc giờ đã trở nên quen thuộc và không còn lên trang nhất báo chí. Điều này đang dẫn đến sự chai lỳ độc giả trước bi kịch chiến tranh - một thực trạng đáng báo động.
Lý giải sự thờ ơ kéo dài và hậu quả từ việc thiếu nhận thức
Trong tám năm đầu của cuộc chiến Nga-Ukraine, sự quan tâm của các chính phủ và công chúng phương Tây tăng lên chậm nhưng khi cuộc xâm lược toàn diện xảy ra, mọi thứ trở nên rõ ràng: quân đội Nga xâm phạm biên giới, cố gắng chiếm thủ đô, bứng bỏ chính quyền và vi phạm luật chiến tranh.
Khi Nga không còn giấu giếm nữa, những nỗ lực của các nhóm truyền thông như “Ukraine: the Latest” nhằm phá vỡ tuyên truyền Nga và những định kiến sai lệch về quan hệ giữa người Ukraine và người Nga trở nên cực kỳ quan trọng. Tuy nhiên, sự chậm trễ trong hỗ trợ từ phương Tây đã phần nào khiến công chúng trở nên vô cảm hơn trước thảm kịch ngay trước mắt.
Dearnley còn nhấn mạnh, xã hội phương Tây chưa chuẩn bị đầy đủ về mặt trí tuệ và tinh thần để đối mặt với thực tế toàn cầu, coi đó là một thất bại trong giáo dục. Việc giáo dục công chúng về sự khác biệt giữa câu chuyện Ukraine và câu chuyện đế quốc Nga là điều then chốt để hiểu vì sao cuộc chiến lại quan trọng.
Giữ vững sự quan tâm: Thành tựu của truyền thông và bài học quốc gia
Thành công của đội ngũ The Telegraph không chỉ ở sự kiên trì mà còn là khả năng duy trì sự liên tục trong việc truyền tải câu chuyện Ukraine, giúp đất nước này không bị gói gọn chỉ trong những tiêu đề tạm thời. Người nghe podcast ngày càng hiểu rõ hơn về tình hình chiến tuyến, văn hóa, ngôn ngữ và con người Ukraine qua lăng kính chiến tranh.
Chiến tranh Ukraine chưa hề biến mất, chỉ có điều chúng ta đang để việc theo dõi cuộc chiến trở thành tùy chọn. Khi sự quan tâm trở thành một lựa chọn, thì nghiêm túc cũng sẽ rời bỏ lĩnh vực thông tin này.
Theo Kyiv Post
Key takeaways from this article
- Tại sao chiến tranh Ukraine ít được đưa tin trên báo chí Anh và Mỹ?
- Báo chí phải ưu tiên các tin tức đang nóng như Gaza hay Iran, nguồn lực hạn chế khiến tin về Ukraine giảm sút.
- Khán giả của podcast 'Ukraine: the Latest' phân bổ như thế nào?
- Khán giả chia đều ba phần: một phần ở Anh, một phần ở Mỹ và phần còn lại chủ yếu là các nước nói tiếng Anh khác.
- BBC đã thay đổi lịch phát chương trình nào liên quan đến Ukraine?
- Chương trình 'Ukrainecast' của BBC từ phát hàng ngày giảm xuống còn hai lần mỗi tuần và kết thúc vào tháng 12 năm 2023.
- Tại sao việc giáo dục công chúng về chiến tranh Ukraine lại quan trọng?
- Giáo dục giúp công chúng hiểu sự khác biệt giữa câu chuyện Ukraine và tuyên truyền Nga, từ đó nhận thức đúng về tầm quan trọng của cuộc chiến.
Subscribe to the QMVN newsletter
A daily morning digest - only stories worth reading, no spam.












