Niềm tin rơi tự do
Cuộc khảo sát được tiến hành từ ngày 28/9 đến 1/10, đúng thời điểm RBA công bố quyết định. Kết quả cho thấy một bức tranh ảm đạm:
- Chỉ số Westpac–Melbourne Institute tháng 10 giảm 4,7% xuống 80,4 điểm.
- Với người trả lời sau ngày 29/9, chỉ số chỉ còn 67,2 điểm, thấp nhất kể từ cuối thập niên 1990.
- Khảo sát hằng tuần ANZ–Roy Morgan cũng giảm khoảng 5% xuống 67,1 điểm.
- Đánh giá về kinh tế trong năm năm tới rơi về mức thấp nhất kể từ tháng 8/2020.
*“Động thái mới nhất của RBA dường như đã khiến người tiêu dùng chao đảo nặng nề.” — Matthew Hassan*
Ông Matthew Hassan, người phụ trách dự báo kinh tế vĩ mô Úc của Westpac, cho rằng người tiêu dùng đang mắc kẹt trong cơn ác mộng chi phí sinh hoạt chưa thấy hồi kết, và tâm lý đã yếu kém trong khoảng thời gian dài nhất kể từ cuộc suy thoái “thảm khốc” đầu thập niên 1990.
Ai đang lo lắng nhất
Đánh giá về tài chính gia đình và tâm lý mua sắm là hai hạng mục bị ảnh hưởng mạnh nhất. Trong các nhóm theo tình trạng nhà ở, người đang trả nợ thế chấp bi quan nhất với 77 điểm, do chi phí vay tăng cao.
Những người đã sở hữu nhà trọn vẹn lại chứng kiến mức giảm niềm tin lớn nhất trong tháng, khi thị trường nhà đất đi xuống tháng thứ sáu liên tiếp. Ngược lại, người thuê nhà là nhóm lạc quan nhất, giữ nguyên ở mức 84,8 điểm.
Gánh nặng xăng dầu và chi tiêu
Nhà kinh tế My Bui của AMP cho rằng sự sụt giảm là điều dễ hiểu khi lãi suất vừa tăng và giá nhiên liệu leo thang. Theo tính toán của AMP, hóa đơn xăng hằng tuần của một hộ gia đình điển hình đã tăng khoảng 20 đô la Úc so với đầu năm.
Điều đáng lo là niềm tin thường đi cùng chiều với chi tiêu hộ gia đình tính trên đầu người. Theo bà Bui, xu hướng giảm niềm tin trong 12 tháng qua cho thấy tiêu dùng bình quân đầu người có thể tiếp tục rơi sâu vào vùng suy giảm trong năm nay.
Điểm sáng từ thị trường lao động
Ông Hassan cho biết nỗi lo mất việc đang gia tăng, với kỳ vọng về tỷ lệ thất nghiệp nhích lên 1,9%. Tuy vậy, thị trường lao động vẫn cho thấy sức chống chịu: theo các nhà phân tích Josh Williamson và Faraz Syed của Citi, chỉ số việc làm trống đã tăng lên mức cao nhất trong hai năm, phù hợp với kỳ vọng tăng trưởng việc làm của doanh nghiệp.
Đây chính là thế khó của RBA: việc làm vẫn ổn định và lạm phát cần được kiềm chế, nhưng mỗi lần tăng lãi suất lại đè nặng thêm lên những gia đình vốn đã chật vật. Câu hỏi đặt ra là liệu niềm tin có thể phục hồi trước khi chi tiêu suy giảm kéo theo cả nền kinh tế.
















