Một cuộc đón tiếp lặng lẽ
Sự tương phản hiện rõ ngay từ đường băng. Tổng thống Donald Trump được chào đón bằng âm nhạc, tiếng reo hò, cùng sự đón tiếp phá lệ của chính Chủ tịch Tập Cận Bình. Thủ tướng Úc Anthony Albanese nhận một bó hoa. Dù quan hệ Philippines – Trung Quốc cũng đầy căng thẳng, Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. vẫn được chào đón bằng những vũ công. Còn Thủ tướng Sanae Takaichi chỉ nhận được cái bắt tay từ một quan chức Bộ Ngoại giao Trung Quốc rồi nhanh chóng lên xe rời đi.
Trung Quốc đã có những sắp xếp nghi lễ phù hợp cho tất cả các bên tham gia APEC.
Sự lạnh nhạt tiếp diễn trong ngày 19/11. Khi các nhà lãnh đạo chụp ảnh chung, bà Takaichi đứng gần cuối hàng sau, trong khi ông Trump, ông Tập và Tổng thống Nga Vladimir Putin bắt tay nhau ở hàng đầu. Trong phòng họp, ông Tập ngồi cạnh ông Trump, đối diện Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung, còn bà Takaichi ngồi cách bảy ghế, gần cuối bàn. Hai nhà lãnh đạo bắt tay tại tiệc chào mừng và một lần nữa vào hôm sau, nhưng không có cuộc gặp riêng nào.
Phản ứng từ Tokyo
Trước câu hỏi về cách đón tiếp lạnh lùng, Chánh Văn phòng Nội các Nhật Bản Minoru Kihara bác bỏ ý kiến cho rằng thủ tướng bị “xem nhẹ” về mặt ngoại giao.
Theo hiểu biết của chúng tôi, nước chủ nhà đã dành cho bà những nghi thức thông thường như với lãnh đạo các nền kinh tế khác.
Báo chí Nhật Bản thì thẳng thắn hơn. Hãng tin Jiji nhận xét sự “lạnh nhạt” của Trung Quốc với bà Takaichi càng nổi bật khi đặt cạnh cách ông Tập đón ông Trump.
Hãng Kyodo cho biết những bạn trẻ vẫy hoa đỏ chào các nhà lãnh đạo khác đã không xuất hiện khi máy bay của bà hạ cánh.
Đài Loan – tâm điểm của băng giá
Căn nguyên nằm ở phát biểu của bà Takaichi năm ngoái, rằng một cuộc tấn công vào Đài Loan có thể khiến Nhật Bản phản ứng quân sự nếu nó đồng thời đe dọa sự tồn vong của Nhật Bản. Cuộc tranh cãi nhanh chóng lan sang lĩnh vực kinh tế khi Trung Quốc, đối tác thương mại lớn nhất của Nhật Bản, hạn chế xuất khẩu các khoáng sản thiết yếu dùng trong ô tô, chip máy tính và động cơ phản lực. Tại cuộc họp báo ngày 19/11, bà Takaichi từ chối trả lời câu hỏi mà bà gọi là giả định về việc Nhật Bản có can thiệp vào xung đột Đài Loan hay không.
Hoàn toàn không có bất kỳ thay đổi nào.
Bà Takaichi khẳng định lập trường mà Nhật Bản đưa ra về Đài Loan năm 1972 vẫn giữ nguyên. Trong thông cáo chung năm đó, Nhật Bản tuyên bố “hoàn toàn hiểu và tôn trọng” quan điểm của Bắc Kinh rằng Đài Loan là một phần của Trung Quốc.
Những cuộc gặp khác và một cái tên vắng bóng
Dù bị lạnh nhạt ở Thâm Quyến, chuyến đi của bà Takaichi vẫn có những điểm đáng chú ý:
- Cuộc gặp song phương duy nhất của bà tại APEC là 30 phút trao đổi với ông Putin, trong đó bà đề nghị trả tự do cho một nhà báo Nhật Bản bị giam giữ và bảo vệ doanh nghiệp Nhật sau khi Moscow tịch thu tài sản của Japan Tobacco International.
- Tại cuộc họp báo kết thúc chuyến công du nước ngoài thứ 10, bà liệt kê 14 nhà lãnh đạo đã trao đổi ý kiến, bắt đầu từ hội nghị ASEAN tại Philippines, nhưng không có tên ông Tập.
- Chiếc máy bay đưa bà tới Trung Quốc chính là chiếc bà hứa sẽ dùng ít nhất mỗi tháng một lần để nâng tầm hiện diện của Nhật Bản trên trường quốc tế.

















